H15: ADHESIEF GECEMENTEERDE PARTIËLE KROONRESTAURATIES
INT ERMEZZO: DIGIT ALI SERING
• CEREC:
– Semidirect: restauraties worden chairside in 1 zittijd vervaardigd.
– Mogelijkheden en indicaties van CEREC:
➢ Intracoronale restauraties: in/onlays ➢ Veneers ➢ Implantaatkronen
➢ Extracoronale restauraties: solitaire kronen ➢ Kwadrantrestauraties ➢ Tijdelijke bruggen
➢ Partiële kronen ➢ 3-delige bruggen ➢ Opbeetplaten
➢ Endokronen ➢ Abutments
– CEREC 1: wateraangedreven.
CEREC 2: met een elektromotor.
CEREC 3: met twee micromotoren.
CEREC Bluecam: dikke laag blauw titaniumoxide-poeder aanbrengen ⇒ scan ⇒ beeld is in zwart-witwaarden (monotoon).
CEREC Omnicam: wel met representatieve kleuren zoals ze zijn in de mond. Wordt gebruikt in de kliniek. Ook voor digitale afdrukname!
CEREC Bluecam CEREC Omnicam
• Digitale afdrukken:
True definition scanner AADVA IOS Triosysteem Primescan
Dikke laag poeder Lage trueness en lage precisie. Hoge trueness en hoge precisie. Snelle camera. In 2 min afdruk
aanbrengen voordat de Maar nog steeds beter dan van BK en OK.
scan wordt genomen. Het conventionele afdruknames!
beeld is in zwart-
witwaarden (monotoon).
117
,MAT ERIALEN VOOR POST ERIEURE T ANDREST AURA T IES
• Restauratiematerialen voor de posterieure regio:
− Amalgaam.
− Composiet.
− In/on- en overlays in goud.
− Partiële kroonrestauraties in keramiek (of composiet).
− Volkeramische kroonrestauraties.
− Metaal-keramische kroonrestauraties.
PART IËLE KROONREST AU RAT IES IN KERAMIEK ( OF COMPOSIET )
• Partiële kroonrestauraties in keramiek (of composiet)
Voordelen Nadelen
− Optimale en duurzame esthetiek. − Tijdrovende klinische procedure.
− Veel beter restauratie-ontwerp mogelijk: goede anatomie en functie. − Specifieke skills van de TA en TT nodig.
− Weinig tot geen plaque-accumulatie door hoge gladheid. − Duurder.
− Slijtage- en abrasieresistent. − Zwakste schakel is het cement en de cementspleet.
− Radiodensiteit vergelijkbaar met glazuur. − Twee zittijden nodig, dus ook een tijdelijke restauratie nodig die
− Adhesief cementeren: minimaal invasief + versterking van de tand. chairside (semi-direct) wordt vervaardigd.
− Goede levensduur. − Opletten voor RA en cervicale cementovermaat.
− Porselein is broos materiaal en gevoelig aan breuk.
− (Potentieel abrasie van de antagonist).
• 4 manieren om keramiek te verwerken:
Bakken en sinteren van Gieten (glaskeramiek) Hitte geperste keramiek Milling van keramieke blokjes door
veldspaatporselein CAD-CAM. Kan chairside of TT.
• Porselein is broos en moet daarom goed ondersteund worden:
Metaal-ondersteund: bv. Tand-ondersteund: bv. porseleinen Basiskap in een ander porselein (zirconium), dat opgebakken
metaalkeramiek kronen. veneer. wordt met een aangepast veldspaatporselein.
118
,SOORTEN KERAMIEK
EXA: Welke keramische materialen kan je adhesief cementeren? Beschrijf het proces en de gebruikte materialen. (2014)
EXA: Indicaties CADCAM en welke keramieken kan je hier gebruiken (met adhesieve cementen). (2015)
HETEROGENE KERAMIEK: matrix (amorf) met kristalinclusies
Versterkt veldspaatporselein − Glasmatrix
90 of 120 MPa − Kristalinclusies: alumina en leuciet
− Meest esthetisch, maar ook het zwakste.
− Indicatie: enkel intra-coronale restauraties.
− Is lichtdoorlaadbaar: lichtuitharding cement.
− De blokjes hebben een kleurgradiënt ⇒ natuurlijke look.
Al2O3 versterkt Glas geïnfiltreerd In-Ceram Spinell MgAl2O4 300 MPa
porselein keramiek − Matrix via slipcasting en inclusie door glasinfiltratie:.
(In-CeramTM, Vita) − Meer esthetiek, minder sterkte.
In-Ceram Alumina Al2O3 400 MPa
− Matrix via slipcasting en inclusie door glasinfiltratie.
In-Ceram Zirconia Al2O3/ZrO2.500 MPa
− Matrix via slipcasting en inclusie door glasinfiltratie.
Glaskeramiek Leuciet-versterkt − Cave: randchipping.
(met glasmatrix) glaskeramiek (Empress
TM, Ivoclar Vivadent)
170 MPa
Lithium-disilicaat
glaskeramiek (Empress
II TM, eMax TM, Ivoclar
Vivadent)
320 MPa
Zirkonia-versterkt − Deels gesinterd of volledig gesinterde blokken. De gedeeltelijk
lithium-disilicaat gesinterde blokken zijn gemakkelijker te slijpen en nemen na
glaskeramiek (Celtra bakken nog in MPa toe.
Duo TM, Dentsply, − Minder translucent.
Suprinity TM, Vita)
370 MPa
119
, HOMOGENE KERAMIEK: of alleen matrix of alleen kristalinclusies
Dens gesinterd Alumina (Al2O3) − Er zijn korrelgrenzen. Maar geen porositeiten.
700 MPa − Soorten:
➢ In-ceram AL cubes (Vita)
➢ Procera AllCeram (Nobel biocare)
Dens gesinterd Bi-layered restauratie − Risico op chipping.
Zirconia − Soorten:
900-1000 MPa ➢ Aadva
➢ In-ceram YZ-cubes
➢ Lava
➢ Procera Zirconia
➢ ZirCad
Mono-layered = − Full-contour monolythisch zirconium
monolithisch − Hoe hoger translucentie, hoe lager doorbuigsterkte (MPa).
− Soorten:
➢ Initial Zirconia standard translucency: 3Y-TZP (3 mol% Y2O3)
➢ Initial Zirconia high translucency: 3Y-TZP (3 mol% Y2O3)
➢ Initial Zirconia ultra-high tranlucency: 5Y-PSZ (5 mol% Y2O3)
TZP: tetragonaal zirconia polykristal
PSZ: partieel gestabiliseerd zirconia
➢ Later toegevoegd: 5Y-TZP/PSZ
➢ Katana Zirconia: met een kleurgradiënt.
➢ Prime e.max: met kleurgradiënt èn gradiënt in samenstelling.
WAAROM PARTIËLE OMSL IJPING/SEMI -DIRECTE OF INDIRECTE TECHNIE K
EXA: Bespreek de voordelen en nadelen van volledige omslijpen van een vitale tand. Indicaties, alternatieven en wat verkies je. (2017)
• Waarom partiële omslijping semi-directe/indirecte techniek:
Voordelen Nadelen
− Minimaal invasief: weefselsparend tov kroon. − Arbeidsintensief, meer zittijden.
− Behoud van vitaliteit. − Techniekgevoelige cementeerprocedure.
− Betere controle van tandanatomie. − Invasiever dan directe composietrestauratie.
− Bji serie-caviteiten. − Niet mogelijk tijdelijk te plaatsen.
− Uitgebreide overkapping. − Occlusale/approximale correctie is moeilijk.
− Controleerbare RA. − Minder geschikt bij avitale elementen (want fractuur).
− Optimale esthetiek.
− Minder polymerisatiekrimp.
− Goede contactpunten.
− Duurzaam, sterk, slijtvast.
− Parodontaal vriendelijk.
− Biocompatibel.
120
INT ERMEZZO: DIGIT ALI SERING
• CEREC:
– Semidirect: restauraties worden chairside in 1 zittijd vervaardigd.
– Mogelijkheden en indicaties van CEREC:
➢ Intracoronale restauraties: in/onlays ➢ Veneers ➢ Implantaatkronen
➢ Extracoronale restauraties: solitaire kronen ➢ Kwadrantrestauraties ➢ Tijdelijke bruggen
➢ Partiële kronen ➢ 3-delige bruggen ➢ Opbeetplaten
➢ Endokronen ➢ Abutments
– CEREC 1: wateraangedreven.
CEREC 2: met een elektromotor.
CEREC 3: met twee micromotoren.
CEREC Bluecam: dikke laag blauw titaniumoxide-poeder aanbrengen ⇒ scan ⇒ beeld is in zwart-witwaarden (monotoon).
CEREC Omnicam: wel met representatieve kleuren zoals ze zijn in de mond. Wordt gebruikt in de kliniek. Ook voor digitale afdrukname!
CEREC Bluecam CEREC Omnicam
• Digitale afdrukken:
True definition scanner AADVA IOS Triosysteem Primescan
Dikke laag poeder Lage trueness en lage precisie. Hoge trueness en hoge precisie. Snelle camera. In 2 min afdruk
aanbrengen voordat de Maar nog steeds beter dan van BK en OK.
scan wordt genomen. Het conventionele afdruknames!
beeld is in zwart-
witwaarden (monotoon).
117
,MAT ERIALEN VOOR POST ERIEURE T ANDREST AURA T IES
• Restauratiematerialen voor de posterieure regio:
− Amalgaam.
− Composiet.
− In/on- en overlays in goud.
− Partiële kroonrestauraties in keramiek (of composiet).
− Volkeramische kroonrestauraties.
− Metaal-keramische kroonrestauraties.
PART IËLE KROONREST AU RAT IES IN KERAMIEK ( OF COMPOSIET )
• Partiële kroonrestauraties in keramiek (of composiet)
Voordelen Nadelen
− Optimale en duurzame esthetiek. − Tijdrovende klinische procedure.
− Veel beter restauratie-ontwerp mogelijk: goede anatomie en functie. − Specifieke skills van de TA en TT nodig.
− Weinig tot geen plaque-accumulatie door hoge gladheid. − Duurder.
− Slijtage- en abrasieresistent. − Zwakste schakel is het cement en de cementspleet.
− Radiodensiteit vergelijkbaar met glazuur. − Twee zittijden nodig, dus ook een tijdelijke restauratie nodig die
− Adhesief cementeren: minimaal invasief + versterking van de tand. chairside (semi-direct) wordt vervaardigd.
− Goede levensduur. − Opletten voor RA en cervicale cementovermaat.
− Porselein is broos materiaal en gevoelig aan breuk.
− (Potentieel abrasie van de antagonist).
• 4 manieren om keramiek te verwerken:
Bakken en sinteren van Gieten (glaskeramiek) Hitte geperste keramiek Milling van keramieke blokjes door
veldspaatporselein CAD-CAM. Kan chairside of TT.
• Porselein is broos en moet daarom goed ondersteund worden:
Metaal-ondersteund: bv. Tand-ondersteund: bv. porseleinen Basiskap in een ander porselein (zirconium), dat opgebakken
metaalkeramiek kronen. veneer. wordt met een aangepast veldspaatporselein.
118
,SOORTEN KERAMIEK
EXA: Welke keramische materialen kan je adhesief cementeren? Beschrijf het proces en de gebruikte materialen. (2014)
EXA: Indicaties CADCAM en welke keramieken kan je hier gebruiken (met adhesieve cementen). (2015)
HETEROGENE KERAMIEK: matrix (amorf) met kristalinclusies
Versterkt veldspaatporselein − Glasmatrix
90 of 120 MPa − Kristalinclusies: alumina en leuciet
− Meest esthetisch, maar ook het zwakste.
− Indicatie: enkel intra-coronale restauraties.
− Is lichtdoorlaadbaar: lichtuitharding cement.
− De blokjes hebben een kleurgradiënt ⇒ natuurlijke look.
Al2O3 versterkt Glas geïnfiltreerd In-Ceram Spinell MgAl2O4 300 MPa
porselein keramiek − Matrix via slipcasting en inclusie door glasinfiltratie:.
(In-CeramTM, Vita) − Meer esthetiek, minder sterkte.
In-Ceram Alumina Al2O3 400 MPa
− Matrix via slipcasting en inclusie door glasinfiltratie.
In-Ceram Zirconia Al2O3/ZrO2.500 MPa
− Matrix via slipcasting en inclusie door glasinfiltratie.
Glaskeramiek Leuciet-versterkt − Cave: randchipping.
(met glasmatrix) glaskeramiek (Empress
TM, Ivoclar Vivadent)
170 MPa
Lithium-disilicaat
glaskeramiek (Empress
II TM, eMax TM, Ivoclar
Vivadent)
320 MPa
Zirkonia-versterkt − Deels gesinterd of volledig gesinterde blokken. De gedeeltelijk
lithium-disilicaat gesinterde blokken zijn gemakkelijker te slijpen en nemen na
glaskeramiek (Celtra bakken nog in MPa toe.
Duo TM, Dentsply, − Minder translucent.
Suprinity TM, Vita)
370 MPa
119
, HOMOGENE KERAMIEK: of alleen matrix of alleen kristalinclusies
Dens gesinterd Alumina (Al2O3) − Er zijn korrelgrenzen. Maar geen porositeiten.
700 MPa − Soorten:
➢ In-ceram AL cubes (Vita)
➢ Procera AllCeram (Nobel biocare)
Dens gesinterd Bi-layered restauratie − Risico op chipping.
Zirconia − Soorten:
900-1000 MPa ➢ Aadva
➢ In-ceram YZ-cubes
➢ Lava
➢ Procera Zirconia
➢ ZirCad
Mono-layered = − Full-contour monolythisch zirconium
monolithisch − Hoe hoger translucentie, hoe lager doorbuigsterkte (MPa).
− Soorten:
➢ Initial Zirconia standard translucency: 3Y-TZP (3 mol% Y2O3)
➢ Initial Zirconia high translucency: 3Y-TZP (3 mol% Y2O3)
➢ Initial Zirconia ultra-high tranlucency: 5Y-PSZ (5 mol% Y2O3)
TZP: tetragonaal zirconia polykristal
PSZ: partieel gestabiliseerd zirconia
➢ Later toegevoegd: 5Y-TZP/PSZ
➢ Katana Zirconia: met een kleurgradiënt.
➢ Prime e.max: met kleurgradiënt èn gradiënt in samenstelling.
WAAROM PARTIËLE OMSL IJPING/SEMI -DIRECTE OF INDIRECTE TECHNIE K
EXA: Bespreek de voordelen en nadelen van volledige omslijpen van een vitale tand. Indicaties, alternatieven en wat verkies je. (2017)
• Waarom partiële omslijping semi-directe/indirecte techniek:
Voordelen Nadelen
− Minimaal invasief: weefselsparend tov kroon. − Arbeidsintensief, meer zittijden.
− Behoud van vitaliteit. − Techniekgevoelige cementeerprocedure.
− Betere controle van tandanatomie. − Invasiever dan directe composietrestauratie.
− Bji serie-caviteiten. − Niet mogelijk tijdelijk te plaatsen.
− Uitgebreide overkapping. − Occlusale/approximale correctie is moeilijk.
− Controleerbare RA. − Minder geschikt bij avitale elementen (want fractuur).
− Optimale esthetiek.
− Minder polymerisatiekrimp.
− Goede contactpunten.
− Duurzaam, sterk, slijtvast.
− Parodontaal vriendelijk.
− Biocompatibel.
120
