SPRAAKKLANKSTOORNISSEN DEEL 2
Deel 2: Diagnostiek
1. Inleiding
• Inhoud deel 2 = wijze waarop we bij een kind
o Nagaan of er al dan niet een probleem is
o De aard van het probleem bepalen
o De ernst van het probleem in kaart brengen
• Op gestructureerde wijze -> diagnose -> behandelplan voor interventie (deel 3)
• Diagnostiek
o Probleem -> - of + ->
o Verklaring? ->
o Hypothese ondersteunen of weerleggen door aanvullende onderzoeken (6)
1
, 2. Situering van diagnostiek binnen therapeutisch proces
• Diagnostiek
o Onderdeel van proces van methodisch handelen
o Toepassing van researchmethodiek
o Elke aanmelding = gevalsstudie
• 3 fasen in therapieproces/hulpverleningsproces
diagnostiek interventie en evaluatie afsluiting en follow-up
• Gelaagdheid binnen diagnostisch-therapeutisch proces (Korrelboom & Ten Broeke, 2004) – op hetzelfde
moment 3 niveaus
1) Wat moet er veranderen? = aangrijpingspunt
2) In welk interactioneel kader? = therapeutische context
3) Omgeving inschakelen? = therapeutisch systeem
ICF
• Concreet overzicht diagnostisch proces (Peña-Brooks & Hegde, 2007)
1) Selectie aangepaste tests en evaluatieactiviteiten
2) Voorbereiding onderzoeksruimte
3) Gesprek met cliënt zelf en/of begeleiders over dossier- en anamnesegegevens en uitleg
onderzoeksprocedure
4) Uitvoering test en evaluatieactiviteiten (+ eventueel aanvullende onderzoeken)
5) Bespreking onderzoeksresultaten (mondelinge en schriftelijke rapportage met aanbeveling)
• Onderzoekscompetenties (Stes, 1997)
1) Algemene en specifieke logopedische kennis en vaardigheden
2) Goede werkrelaties met cliënt, ouders, deskundigen
3) Psychotherapeutische vaardigheden
4) Goede communicatieve en gespreksvaardigheden
Jouw communicatie aanpassen; parafraseren, open of gesloten vragen…
• ‘Technisch deel’ van het onderzoekt vergt
o Probleeminventarisatie (overte en coverte verschijnselen)
Inventarisering: alles in kaart brengen
Overt: duidelijk zichtbaar, hoorbaar, waarneembaar (spraakklankstoornis zelf, welke
fouten/fonologische processen?
Covert: frustraties bij kinderen
2
, o Functie- en betekenisanalyse = verklaringen en probleemsamenhang tussen factoren
▪ Predisponerend = veroorzakend (erfelijk)
Factoren die ergerlijk, genetisch bepaald zijn, in aanleg aanwezig
▪ Precipiterend = verergerend/uitlokkend
Factoren uitlokken
▪ Persisterend = in stand houdend
• Taxatiefase (Stes, 1997)
o Aanmelding
o Kennismaking
o Probleemkeuze
▪ Welk probleem (kan ook meerdere problemen zijn) ga ik eerst onderzoeken (en behandelen)?
▪ Aanmelding -> idee van
❖ De aard en de graad van de fouten én
❖ De motivatie van cliënt/ouder = eigen initiatief/doorverwijzing?
• Starten met een spontaan gesprek -> indruk van/zicht op
o Uitspraak
o Houding
o Taalvaardigheid
o Stemgebruik
o …
Als kinderen of mensen steeds naar de mond kijken als iemand praat, dan heeft deze persoon een minder goed gehoor
-> audiometrie afnemen
3
Deel 2: Diagnostiek
1. Inleiding
• Inhoud deel 2 = wijze waarop we bij een kind
o Nagaan of er al dan niet een probleem is
o De aard van het probleem bepalen
o De ernst van het probleem in kaart brengen
• Op gestructureerde wijze -> diagnose -> behandelplan voor interventie (deel 3)
• Diagnostiek
o Probleem -> - of + ->
o Verklaring? ->
o Hypothese ondersteunen of weerleggen door aanvullende onderzoeken (6)
1
, 2. Situering van diagnostiek binnen therapeutisch proces
• Diagnostiek
o Onderdeel van proces van methodisch handelen
o Toepassing van researchmethodiek
o Elke aanmelding = gevalsstudie
• 3 fasen in therapieproces/hulpverleningsproces
diagnostiek interventie en evaluatie afsluiting en follow-up
• Gelaagdheid binnen diagnostisch-therapeutisch proces (Korrelboom & Ten Broeke, 2004) – op hetzelfde
moment 3 niveaus
1) Wat moet er veranderen? = aangrijpingspunt
2) In welk interactioneel kader? = therapeutische context
3) Omgeving inschakelen? = therapeutisch systeem
ICF
• Concreet overzicht diagnostisch proces (Peña-Brooks & Hegde, 2007)
1) Selectie aangepaste tests en evaluatieactiviteiten
2) Voorbereiding onderzoeksruimte
3) Gesprek met cliënt zelf en/of begeleiders over dossier- en anamnesegegevens en uitleg
onderzoeksprocedure
4) Uitvoering test en evaluatieactiviteiten (+ eventueel aanvullende onderzoeken)
5) Bespreking onderzoeksresultaten (mondelinge en schriftelijke rapportage met aanbeveling)
• Onderzoekscompetenties (Stes, 1997)
1) Algemene en specifieke logopedische kennis en vaardigheden
2) Goede werkrelaties met cliënt, ouders, deskundigen
3) Psychotherapeutische vaardigheden
4) Goede communicatieve en gespreksvaardigheden
Jouw communicatie aanpassen; parafraseren, open of gesloten vragen…
• ‘Technisch deel’ van het onderzoekt vergt
o Probleeminventarisatie (overte en coverte verschijnselen)
Inventarisering: alles in kaart brengen
Overt: duidelijk zichtbaar, hoorbaar, waarneembaar (spraakklankstoornis zelf, welke
fouten/fonologische processen?
Covert: frustraties bij kinderen
2
, o Functie- en betekenisanalyse = verklaringen en probleemsamenhang tussen factoren
▪ Predisponerend = veroorzakend (erfelijk)
Factoren die ergerlijk, genetisch bepaald zijn, in aanleg aanwezig
▪ Precipiterend = verergerend/uitlokkend
Factoren uitlokken
▪ Persisterend = in stand houdend
• Taxatiefase (Stes, 1997)
o Aanmelding
o Kennismaking
o Probleemkeuze
▪ Welk probleem (kan ook meerdere problemen zijn) ga ik eerst onderzoeken (en behandelen)?
▪ Aanmelding -> idee van
❖ De aard en de graad van de fouten én
❖ De motivatie van cliënt/ouder = eigen initiatief/doorverwijzing?
• Starten met een spontaan gesprek -> indruk van/zicht op
o Uitspraak
o Houding
o Taalvaardigheid
o Stemgebruik
o …
Als kinderen of mensen steeds naar de mond kijken als iemand praat, dan heeft deze persoon een minder goed gehoor
-> audiometrie afnemen
3
