, samenvatting levenslooppsychologie PXL Hogeschool 1e semester 2025 ontwikkelingspsychologie
1. Een korte geschiedenis
De psychologie heeft een ver verleden, maar een korte geschiedenis.
1.1 De verre voorgeschiedenis
Denkbeelden over hoe de wereld in elkaar & samenhang van gebeurtenissen.
➔ Er is nog geen wetenschap: voorwetenschappelijke/intuïtieve
ontwikkelingspsychologie
- Nativisme: alles ligt vast vanaf de geboorte (nature)
- Empirisme: ervaring en opvoeding (nurture)
Opvattingen missen de kritische toets van het wetenschappelijk onderzoek
(er bestonden baby biografieën waar ze hun eigen kinderen observeren)
1.2 Genetische psychologie
Begin van systematische observatie waarbij er een beginnende
wetenschappelijke theorievorming is basis en begin observaties (baby
biografieën)
- Sterke focus op enkel kindertijd.
- Ontwikkeling is een proces dat bijna enkel genetisch gestuurd is
naamverwarring: “genese”
1.3 Omvorming tot een ontwikkelingspsychologie
Nieuwe onderzoekstechnieken en theoretische inzichten
volwassenheid ≠ eindstadium.
- Naamverwarring: “ont-wikkeling”
- Meer nadruk op opvoeding en invloed van ervaringen
- Nature: biologische rijping (vb: puberteit lichamelijke veranderingen,
genetische aandoeningen, haarkleur, lengte, … )
- Nurture: opvoeding en ervaring (vb: waarden en normen, zelfvertrouwen, leren
praten, … )
- Uitgroei tot een volwaardige levenslooppsychologie Tot
halverwege 20e eeuw enkel aandacht voor kinderen:
-
Men was ervan overtuigd dat de evolutie duurde tot de kindertijd
- Puberteit = afscheid kindertijd en binnenstappen volwassenen leven
Er kwam een geleidelijke uitbreiding van de gebiedsomschrijving: Alle
levensfasen worden bekeken, een levenslang proces;
- Sociologie: puberteit/adolescentie
- Medische wereld: problemen van ouderdom
- Periode van de volwassenheid
, samenvatting levenslooppsychologie PXL Hogeschool 1e semester 2025 ontwikkelingspsychologie
Descriptieve wetenschap: beschrijven
Verklarende wetenschap: verklaringen voor wat je observeert 3 G’s:
2. De indeling in fasen
2.1 Continuïteit of discontinuïteit in de ontwikkeling Continuïteit:
geleidelijk proces van de ontwikkeling zonder sprongen waarbij er verschillende
aspecten zijn in het gedrag (motorisch, cognitief, sociaal- emotioneel)
Discontinuïteit: iedere levensfase heeft zijn specifieke kenmerken
stapsgewijs proces met korte overgangsfasen
2.2 Het trapmodel discontinu proces
Het trapmodel is een doelgericht proces, elke levensfase is een zinvol onderdeel
van een groter geheel.