Samenvatting college 11 KCP

Samenvatting oncologie
- Intro
- Traditionele (eiwit) tumormarkers
- Circulating tumor DNA
endocrine tumoren
- Cushing
- 3D tumormarker
Belangrijk om te weten verschil driver en passenger gene!!
Oorzaken toename kanker cijfers
Oorzaken:
- Dubbel vergrijzing, relatief veel ouderen en ouderen leven langer
- Leefstijl/risicoprofiel afgelopen decennia
- Overlevingskans neemt toe
- Toename van vroege kankerdiagnose bij mensen jonger dan 50 jaar
- BMJ oncology, voorspelt stijging van 30% iniv vroege kankerdiagnosesn tussen
2019 en 2030 (komt door roken en voedsel)
- GI en pancreas kanker nemen het snelst toe, niet veel lever omdat maag darm in
contact staat met buitenlucht.
Meest voorkomende kanker soorten, vrouwen borstkanker (bepaalde leeftijd)-gescreend
(kan dit met uit met de kosten?? Prostaatkanker met mannen, darmkanker. Pancreas
kankervervelende kanker, associatie met huidkanker (zelfde driver gene is family
melanoom dan loop je een verhoogd risico van zelfde driver gene.
Veel huidkanker maar weinig sterfte dit komt omdat huidkanker sneller gezien wordt. Ook
borst kanker heeft relatief weinig sterfte. Long kanker best wel heftig, vrij weinig aan te
doen zijn wel vorderingen. Prostaatkanker screening op uitvoeren. Darm-kanker
breakeven.
Jaar overleving van kanker stijgt, hierdoor worden we nog ouder. Op het moment dat er
iets aan de hand is moet je wel echt naar de huisarts, in corona tijd zagen we dat
hoeveelheid kanker daalde maar dit kwam doordat mensen niet naar arts gingen.
Cancer
-Cancer is a disease of extraordinary complexity, at all levels (genetic,
histological, pathological, prognostic, therapeutic,..
-How can we rationalize this complexity? -Are there common principles
underlying this daunting diversity?
Vroeger had kanker een verzamelingsnaam, ongecontroleerde cel
productie-> je overlijd of niet. Nu tumor is mini orgaan dat helemaal
wordt opgebouwd, bloedvaten etc. Zitten vaatjes, stamcellen, immune cellen heleboel
dingen.

Hallmarks of cancer
- Is this concept applicable to the goal of more effectively treating human cancers?
- The hallmarks concept is helping to rationalize the wealth of new mechanistic data
forthcoming from the cancer research community
Via hallmarks is er geprobeerd om structuur aan te brengen van tumor cellen! Concepten
van hallmarks is om de behandeling te verbeteren.




What are the hallmarks of cancer?

, Je moet de elementen weten:
- Resisting cell death-> blijft maar groeien, normaal apoptosis maar hier niet het
geval
- Sustaining prolfieratie signaling
- Evading growht suppresors
- Activating invasion and metastasis
- Enabling replicative immortality
- Inducing angiogenesis->vaatvorming! (kan necrosis veroorzaken)
Nieuwe inzichten (niet per se tenta)
- Degrandulating cellular energetics alle energie weg voor groei
- Avoiding immune destruction vreemde indringer wordt niet verwijdert (CAR-T
therapy kan worden gedaan)
Proteins in plasma/serum
1. Plasma/serum specific proteins (e.g. albumin)
2. Cellular enzymes (e.g. transaminases ALAT, ASAT)
3. Enzymes from exocrine glands (e.g. amylase, lipase)

Wat is een tumor marker?
A substance present in or produced by a tumor OR A substance produced by
the host in response to the tumor’s presence Is present in cells, tissues, bodily
fluids
Belangrijk: specific voor tumor, hoge concentratie, lange halfwaarde tijd, makkelijk
detectbaar. (altijd terug op tentamen!!)
Ideal tumor marker
- Be specific to the tumor
- Level should change in response to tumor size
- An abnormal level should be obtained in the presence of micrometastases
- The level should not have large fluctuations that are independent of changes
in tumor size
- Levels in healthy individuals are at much lower concentrations than those
found in cancer patients
- Predict recurrences before they are clinically detectable
- Test should be cost effective

Common tumor markers
- CEA belangrijk voor monitoren van colorectal
kanker, iets minder voor borst en long kanker.
- CA-125 etc. hoef je niet te kennen
- PSAprostaat
- HCGgerm cell en trophoblastic tumor (handgjes, voeten, stam cel
differenteerd helemaal)
- Specific hormones-> niet kennen
Use of traditional tumor markers:
- Screening niet
- Diagnosis niet
- Prognosis niet (wel iets info, niet vaak)
- Monitoring treatment (belangrijke! Darm tumor eruit, patient wordt vervolgd->
vaak vorm stam cel die aan het ontsporen is, mutaties die stappelencDA
toeneemt weet je dat het niet goed is.
- Follow-up to detect recurrence: belangrijke! Ziet of tumor toeneemt
Clinical uses of tumor markers
Belangrijke!!! Alleen monitoring effectiveness
treatment en recurrence or remission