Psychopathologie
Hoofdstukken:
1,2,3,5,6,7,8,9,11,12,13,14
Tentamen: 18 april, 2023
Toegepaste Psychologie, Jaar 2
,Inhoud
Hoofdstuk 1, introductie.........................................................................................................................5
1.1 inleiding........................................................................................................................................5
1.2 hoe noemen en definiëren we afwijkend gedrag?.......................................................................6
1.3 historische visies op afwijkend gedrag.........................................................................................6
Hoofdstuk 2, visies op afwijkend gedrag en behandelmethoden...........................................................8
2.2, het biologische perspectief Het functioneren van het zenuwstelsel speelt een rol in de
ontwikkeling van afwijkend gedrag. 2.2.1, Het zenuwstelsel Het zenuwstelsel is opgebouwd uit
neuronen, zenuwcellen die door het hele lichaam signalen of boodschappen doorgeven. Bijv.
vertellen ons dat we jeuk hebben, een brief kunnen schrijven of een wiskundig probleem kunnen
oplossen. Als we hallucineren, laten ze ons dingen zien of horen die er niet zijn..............................8
Elk neuron heeft een cellichaam (soma). Daarin bevindt zich de celkern waarin zuurstof wordt
omgezet, zodat de cel zijn werk kan doen..........................................................................................8
............................................................................................................................................................8
2.3, het psychologische perspectief..................................................................................................11
2.7, psychotherapie..........................................................................................................................18
2.8, biologisch georiënteerde therapieën.........................................................................................20
Hoofdstuk 3, classificatie en beoordeling van afwijkende emoties, gedachten en gedrag...................21
3.1, inleiding.....................................................................................................................................21
Waarom is het zo belangrijk om afwijkend gedrag te classificeren? Het vormt de basis van de
wetenschap. Als patronen van afwijkend gedrag niet gedefinieerd en geordend zijn, kunnen
wetenschappers hun onderzoeksresultaten niet met elkaar bespreken. Het is belangrijk om
beslissingen te nemen. Sommige stoornissen kun je beter met de ene therapie behandelen en
andere stoornissen met de ander. Daarnaast kan het behandelaars helpen om het verloop van hun
ziekte te voorspellen. En als laatste kan het onderzoekers helpen om populaties met gelijksoortige
patronen van afwijkend gedrag, emoties, en gedachten te onderscheiden.....................................21
3.2, classificatie van afwijkende gedragspatronen De twee belangrijkste en meest gebruikte
internationale classificatiesystemen zijn de diagnostic and statistical manual of mental disorders
(DSM) en de international classification of diseases (ICD). Uitgangspunten om een aandoening in
de DSM-5 en ICD-10 op te nemen, is er sprake van de volgende verschijnselen:.............................21
3.3, kenmerken van de DSM Zie blz. 85 voor tabel van psychisch stoornissen uit de dsm-5............21
3.4, beoordelingsmethoden.............................................................................................................23
Hoofdstuk 5, angststoornissen en obsessief-compulsieve stoornis......................................................24
5.1, Inleiding.....................................................................................................................................24
5.4, fobische stoornissen..................................................................................................................25
5.5, obsessief-compulsieve en verwante stoornissen.......................................................................26
5.6, gegeneraliseerde angststoornis.................................................................................................28
Hoofdstuk 6, dissociatieve stoornissen, somatisch-symptoomstoornis en verwante stoornissen.......28
6.1, inleiding.....................................................................................................................................28
, 6.2, dissociatieve stoornissen...........................................................................................................28
6.3, somatisch-symptoomstoornis en verwante stoornissen...........................................................30
6.4, de invloed van psychische factoren op fysieke gezondheid.......................................................31
Hoofdstuk 7, stemmingsstoornissen en suïcide...................................................................................32
7.1, inleiding.....................................................................................................................................32
7.2, type stemmingsstoornissen.......................................................................................................32
7.3, welke factoren spelen een rol bij het ontstaan van depressieve stoornissen?..........................34
7.4, behandeling van stemmingsstoornissen....................................................................................35
7.5, risicofactoren voor suïcide.........................................................................................................36
Hoofdstuk 8, middelgerelateerde en verslavingsstoornissen...............................................................36
8.2, aan middelen en verslaving gerelateerde stoornissen..............................................................36
8.3, gebruik en misbruik...................................................................................................................37
8.4, verslavende middelen................................................................................................................37
8.5, theoretische perspectieven.......................................................................................................39
8.6, behandeling van middelgerelateerde stoornissen.....................................................................39
Hoofdstuk 9, voedings- en eetstoornissen en slaap-waaks stoornissen...............................................40
9.2, Anorexia nervosa.......................................................................................................................40
9.3, boulimia nervosa.......................................................................................................................40
9.4, eetbuistoornis............................................................................................................................40
9.5, Factoren die bijdragen tot het ontstaan van voedings- en eetstoornissen................................40
9.6, behandeling van anorexia nervosa en boulimia nervosa...........................................................41
9.7, obesitas.....................................................................................................................................41
9.8, slaap-waakstoornissen...............................................................................................................42
9.10, behandeling slaap-waakstoornissen........................................................................................42
Hoofdstuk 11, schizofreniespectrum-stoornissen...............................................................................43
11.2, schizofrenie..............................................................................................................................43
11.3, theoretische perspectieven.....................................................................................................44
11.4, behandeling schizofrenie.........................................................................................................44
11.5, andere schizofreniespectrumstoornissen................................................................................45
Hoofdstuk 12, persoonlijkheidsstoornissen en impulsbeheersingstoornissen.....................................46
12.2, typen persoonlijkheidsstoornissen..........................................................................................46
12.3, persoonlijkheidsstoornissen in Cluster A.................................................................................47
12.4, persoonlijkheidsstoornissen in cluster B..................................................................................47
12.5, persoonlijkheidsstoornissen in Cluster C.................................................................................48
12.7, theoretische perspectieven.....................................................................................................48
12.8, Behandeling van persoonlijkheidsstoornissen.........................................................................49
, 12.9, Impulsbeheersingsstoornissen................................................................................................49
Hoofdstuk 13, stoornissen die ontstaan in de kindertijd en adolescentie............................................49
13.2, autismespectrumstoornis........................................................................................................49
13.3, verstandelijke beperking.........................................................................................................50
13.4, specifieke leerstoornissen.......................................................................................................51
13.5, communicatiestoornissen........................................................................................................51
13.6, gedragsproblemen...................................................................................................................52
13.7, angst en depressie bij kinderen...............................................................................................52
13.8, zelfdoding bij kinderen en adolescenten.................................................................................52
13.9, eliminatiestoornissen..............................................................................................................53
Hoofdstuk 14, cognitieve stoornissen en stoornissen die samenhangen met ouder worden..............53
14.1, neurocognitieve stoornis.........................................................................................................53
14.2, Delirium...................................................................................................................................53
14.3, uitgebreide neurocognitieve stoornis......................................................................................54
14.4, milde cognitieve stoornis.........................................................................................................54
Hoofdstukken:
1,2,3,5,6,7,8,9,11,12,13,14
Tentamen: 18 april, 2023
Toegepaste Psychologie, Jaar 2
,Inhoud
Hoofdstuk 1, introductie.........................................................................................................................5
1.1 inleiding........................................................................................................................................5
1.2 hoe noemen en definiëren we afwijkend gedrag?.......................................................................6
1.3 historische visies op afwijkend gedrag.........................................................................................6
Hoofdstuk 2, visies op afwijkend gedrag en behandelmethoden...........................................................8
2.2, het biologische perspectief Het functioneren van het zenuwstelsel speelt een rol in de
ontwikkeling van afwijkend gedrag. 2.2.1, Het zenuwstelsel Het zenuwstelsel is opgebouwd uit
neuronen, zenuwcellen die door het hele lichaam signalen of boodschappen doorgeven. Bijv.
vertellen ons dat we jeuk hebben, een brief kunnen schrijven of een wiskundig probleem kunnen
oplossen. Als we hallucineren, laten ze ons dingen zien of horen die er niet zijn..............................8
Elk neuron heeft een cellichaam (soma). Daarin bevindt zich de celkern waarin zuurstof wordt
omgezet, zodat de cel zijn werk kan doen..........................................................................................8
............................................................................................................................................................8
2.3, het psychologische perspectief..................................................................................................11
2.7, psychotherapie..........................................................................................................................18
2.8, biologisch georiënteerde therapieën.........................................................................................20
Hoofdstuk 3, classificatie en beoordeling van afwijkende emoties, gedachten en gedrag...................21
3.1, inleiding.....................................................................................................................................21
Waarom is het zo belangrijk om afwijkend gedrag te classificeren? Het vormt de basis van de
wetenschap. Als patronen van afwijkend gedrag niet gedefinieerd en geordend zijn, kunnen
wetenschappers hun onderzoeksresultaten niet met elkaar bespreken. Het is belangrijk om
beslissingen te nemen. Sommige stoornissen kun je beter met de ene therapie behandelen en
andere stoornissen met de ander. Daarnaast kan het behandelaars helpen om het verloop van hun
ziekte te voorspellen. En als laatste kan het onderzoekers helpen om populaties met gelijksoortige
patronen van afwijkend gedrag, emoties, en gedachten te onderscheiden.....................................21
3.2, classificatie van afwijkende gedragspatronen De twee belangrijkste en meest gebruikte
internationale classificatiesystemen zijn de diagnostic and statistical manual of mental disorders
(DSM) en de international classification of diseases (ICD). Uitgangspunten om een aandoening in
de DSM-5 en ICD-10 op te nemen, is er sprake van de volgende verschijnselen:.............................21
3.3, kenmerken van de DSM Zie blz. 85 voor tabel van psychisch stoornissen uit de dsm-5............21
3.4, beoordelingsmethoden.............................................................................................................23
Hoofdstuk 5, angststoornissen en obsessief-compulsieve stoornis......................................................24
5.1, Inleiding.....................................................................................................................................24
5.4, fobische stoornissen..................................................................................................................25
5.5, obsessief-compulsieve en verwante stoornissen.......................................................................26
5.6, gegeneraliseerde angststoornis.................................................................................................28
Hoofdstuk 6, dissociatieve stoornissen, somatisch-symptoomstoornis en verwante stoornissen.......28
6.1, inleiding.....................................................................................................................................28
, 6.2, dissociatieve stoornissen...........................................................................................................28
6.3, somatisch-symptoomstoornis en verwante stoornissen...........................................................30
6.4, de invloed van psychische factoren op fysieke gezondheid.......................................................31
Hoofdstuk 7, stemmingsstoornissen en suïcide...................................................................................32
7.1, inleiding.....................................................................................................................................32
7.2, type stemmingsstoornissen.......................................................................................................32
7.3, welke factoren spelen een rol bij het ontstaan van depressieve stoornissen?..........................34
7.4, behandeling van stemmingsstoornissen....................................................................................35
7.5, risicofactoren voor suïcide.........................................................................................................36
Hoofdstuk 8, middelgerelateerde en verslavingsstoornissen...............................................................36
8.2, aan middelen en verslaving gerelateerde stoornissen..............................................................36
8.3, gebruik en misbruik...................................................................................................................37
8.4, verslavende middelen................................................................................................................37
8.5, theoretische perspectieven.......................................................................................................39
8.6, behandeling van middelgerelateerde stoornissen.....................................................................39
Hoofdstuk 9, voedings- en eetstoornissen en slaap-waaks stoornissen...............................................40
9.2, Anorexia nervosa.......................................................................................................................40
9.3, boulimia nervosa.......................................................................................................................40
9.4, eetbuistoornis............................................................................................................................40
9.5, Factoren die bijdragen tot het ontstaan van voedings- en eetstoornissen................................40
9.6, behandeling van anorexia nervosa en boulimia nervosa...........................................................41
9.7, obesitas.....................................................................................................................................41
9.8, slaap-waakstoornissen...............................................................................................................42
9.10, behandeling slaap-waakstoornissen........................................................................................42
Hoofdstuk 11, schizofreniespectrum-stoornissen...............................................................................43
11.2, schizofrenie..............................................................................................................................43
11.3, theoretische perspectieven.....................................................................................................44
11.4, behandeling schizofrenie.........................................................................................................44
11.5, andere schizofreniespectrumstoornissen................................................................................45
Hoofdstuk 12, persoonlijkheidsstoornissen en impulsbeheersingstoornissen.....................................46
12.2, typen persoonlijkheidsstoornissen..........................................................................................46
12.3, persoonlijkheidsstoornissen in Cluster A.................................................................................47
12.4, persoonlijkheidsstoornissen in cluster B..................................................................................47
12.5, persoonlijkheidsstoornissen in Cluster C.................................................................................48
12.7, theoretische perspectieven.....................................................................................................48
12.8, Behandeling van persoonlijkheidsstoornissen.........................................................................49
, 12.9, Impulsbeheersingsstoornissen................................................................................................49
Hoofdstuk 13, stoornissen die ontstaan in de kindertijd en adolescentie............................................49
13.2, autismespectrumstoornis........................................................................................................49
13.3, verstandelijke beperking.........................................................................................................50
13.4, specifieke leerstoornissen.......................................................................................................51
13.5, communicatiestoornissen........................................................................................................51
13.6, gedragsproblemen...................................................................................................................52
13.7, angst en depressie bij kinderen...............................................................................................52
13.8, zelfdoding bij kinderen en adolescenten.................................................................................52
13.9, eliminatiestoornissen..............................................................................................................53
Hoofdstuk 14, cognitieve stoornissen en stoornissen die samenhangen met ouder worden..............53
14.1, neurocognitieve stoornis.........................................................................................................53
14.2, Delirium...................................................................................................................................53
14.3, uitgebreide neurocognitieve stoornis......................................................................................54
14.4, milde cognitieve stoornis.........................................................................................................54
