Samenvatting Hoofdlijnen Nederlands recht - Recht

Hoofdstuk 1 Terreinverkenning
1.2 Waarom recht?
4 functies van het recht:

1. Normatieve functie  iet alleen ethische normen, maar ook
rechtsnormen (behoren niet alleen tot de moraal)
moord/diefstal/verkrachting etc.

Eigenrichting = het recht in eigen handen nemen

2. Geschiloplossende functie van het recht = rechterlijke macht besluit
of er voor iets straf wordt gegeven of niet. Eigenrichting is verboden
in Nederland.
3. Additionele functie van het recht = als partijen vergeten zijn op een
bepaald punt afspraken te maken, geeft het recht aan welke regel
geld.
4. Instrumentele functie van het recht = overheid hakt beslissingen
door om het makkelijker te maken  bijvoorbeeld rechts rijden in
Nederland.

Beschikking is een individuele overheidsbeslissing

Besluit is voor iedereen

Alle personen zijn rechtssubjecten

Rechtspersoon heeft altijd maatschappelijke doelen, nv/bv en
stichting/vereniging



1.3 Waar vinden we het recht?
Het nederlandse recht kent nog meer rechtsbronnen:

1. de wet
2. het verdrag
3. de jurisprudentie
4. de gewoonte

1.3.1 Wet
1.3.1.1 Wetten met betrekking tot het privaatrecht
Ook wel het civiele of het burgerlijke recht genoemd.

Het privaatrecht heeft 2 deelgebieden: personen- en familierecht en het
vermogensrecht.

,Personen- en familierecht:

- geboorte
- huwelijk
- echtscheiding
- adoptie



vermogensrecht:

alle op geld waardeerbare handelingen tussen burgers onderling waaraan
juridische gevolgen verbonden zijn.



1.3.1.2 wetten met betrekking tot het ondernemingsrecht
Regelt alles wat ondernemingen en bedrijven betreft.



1.3.1.3 wetten met betrekking tot het burgerlijk procesrecht
Procederen = een beslissing aan de rechter vragen naar aanleiding van
een tussen twee personen gerezen conflict.

privaatrecht



personen- en vermogensrec ondermingsrec burgerlijk
familierecht ht ht procesrecht




1.3.1.4 wetten met betrekking tot het strafrecht
Kenmerkend voor dit deel van het recht is dat de staat door middel van
het openbaar ministerie actief optreedt om sancties te eisen bij
overtreding van de normen.

Monopolie-positie zorgt ervoor dat eigenrichting voorkomen wordt. Alleen
het OM kan tot vervolging van strafbare feiten overgaan.



1.3.1.5 wetten met betrekking tot het staatsrecht
Staatsrecht regelt ruwweg gesproken de wijze waarop de nederlandse
overheid wordt vormgegeven en de invloed die de burgers daarop kunnen
uitoefenen.

Organieke wetten  wetten die op grond van een dergelijke
grondwettelijke opdracht tot stand komen.

, 1.3.1.6 wetten met betrekking tot het bestuursrecht
Het bestuursrecht heeft betrekking op de mogelijkheden die de
overheid/wetgever heeft om regulerend op te treden ten aanzien van de
maatschappij.



Publiekrecht  strafrecht, staatsrecht en bestuursrecht


publiekrech
t


bestuursrec
strafrecht staatsrecht
ht




Wetgever op centraal niveau is met name de nationale wetgever. Die is
samengesteld uit enerzijds de regering en anderzijds de staten-generaal.
De wetten van de nationale wetgever vormen tezamen de hiervoor
genoemde regelgeving uit Den Haag.

Decentrale wetgevers treffen we onder meer aan op provinciaal en
gemeentelijk niveau. Ook provincies en gemeenten vaardigen dus wetten
uit.

Sociaal-Economische Raad (SER)  brengt op grond van de wet op de
bedrijfsorganisatie vordering tot stand, evenals product- en
bedrijfschappen op grond van diezelfde wet.



Rangorde tussen wetgevende organen:

Hierin kunnen we een rangorde aanbrengen waarbij drie regels gelden:

1. hogere regels gaan boven lagere regels
2. bijzondere regels gaan boven algemene regels
3. jongere regels gaan boven oudere regels



wet in formele en materiële zin

wet in formele zin  een wet die tot stand is gekomen door regering en
staten-generaal gezamenlijk, de nationale wetgever dus.