Deel 1: Nature, nurture, zelfbepaling en mindsets
1. Nature, nurture en zelfbepaling
1.1. Nature OF nurture
- Vraag: is iemand een goede fietser vanwege goede genen, of vanwege veel trainen
- Nature
o Gedrag/ontwikkeling beïnvloed door aangeboren biologische factoren
o Pessimistische visie over maakbaarheid/beïnvloedbaarheid van de mens
Een mens is hoe hij is
Verandert niet zomaar
- Nurture
o Gedrag/ontwikkeling beïnvloed door omgevings- en ervaringsfactoren
o Optimistischere visie
Een mens kan altijd nog dingen aan/afleren
Mensen veranderen
- Voorbeelden!
o 17e eeuw: baby’s zijn miniatuur volwassenen.
Ze hebben volledige kennis en vaardigheden vanaf geboorte
Ze moeten nog groeien zodat de overerfde karakteristieken naar buiten
komen
o Extreme standpunten
Nazisme
Doel: ideale menselijke ras verwezenlijken
Idee gebaseerd op de veronderstelling dat rassen biologisch
gedetermineerd zijn
o niet alle rassen zijn gelijkwaardig
Basis voor eugenetica
o Had al geleid tot sterilisatiewetten van personen met
verstandelijke beperking, psychiatrische patiënten en
minderheden
Marxisme
Doel: ideale menselijke ras verwezenlijken
Beoogt klasseloze maatschappij
o Kan enkel door de maatschappij te hervormen
o Eeneiigie tweeling fout bij besnijdenis
Jongen werd opgevoed als meisje
1) geen probleem, dus gender wordt bepaald door opvoeding
2) nu is de jongen volwassen, en heeft zich nooit vrouwelijk gevoeld
en terug de mannelijke identiteit aangenomen, dus conclusie was
incorrect
o Autisme
Vroegere studies: autisme zou veroorzaakt worden door afstandelijke koele
moeders
Nu weten we dat het genetisch is
o -… (p7-9)
,1.2. Nature EN nurture
- Obesitas: komt vaak in families voor
Voedingsgewoonten in die familie
Of erfelijke factor?
o spelen beide een rol!
- Genen en omgeving kunnen niet los van elkaar gezien worden
o Genen zijn geëvolueerd: inspelen op omgeving
Onderhevig aan omgevingsinvloeden
- Voorbeelden
o Voedselschaarste: verschillen in groei omgeving
o Overvloed: frequenter optreden obesitas genetische aanleg
o … p11-12
- Conclusie: interactie genetische voorprogrammering en omgevingsvloeden
o Zorgt of en wanneer een bepaald kenmerk tot uitdrukking komt
1.2.1. Nurtrure bepaalt Nature
- Traumatische gebeurtenissen hebben invloed op de genen
o Trauma’s zijn erfelijk
- Epigenetisch verschijnsel:
o = genen veranderen snel en zonder mutatie
o “boven op de genetica”
o = extra laag op DNA die genen aan en uit kan zetten
1.2.2. Nature bepaalt nurture
Verschillende interesses: Sportief Lezen
Kiezen door genetische aanleg Atletiekpiste, voetbalveld,…. Bibliotheek, kamer
bepaalde omgeving
Omgeving beïnvloedt Goed worden Misschien zelf schrijven
eigenschappen en kenmerken
Omgeving moedigt aan Goed bezig extra sporten Leuk dat je zo graag leest
meer lezen
- Nature en nurture beïnvloeden elkaar
1.3. Zelfbepaling
- Eigen vrije wil, persoonlijke inzet en doorzettingsvermogen
- Voorbeeld Marc Herremans p14
2. Mindset of het geloof in eigen kunnen
2.1. Intellectuele vaardigheden
- Intelligentie
o Product van: nature, nurture en zelfbepaling
- Mensen verschillen in: achtergrond, ervaring, manier van leven,…
o IQ-test = ontworpen door Alfred Binet
o Wou uitzoeken welke kinderen niet meekonden in school
, Nieuwe onderwijsprogramma’s ontwerpen om hen op “het juiste spoor” te
brengen
- De visie op de mogelijkheid van het ontwikkelingen van capaciteiten
o Of je er wel/niet in gelooft heeft grote consequenties voor de leerhouding.
2.2. Mindset theorie
- Fixed mindset (=vaste)
o Talenten zijn onveranderlijk
o Gevolg van aangeboren eigenschappen
o Vermijden situaties waarin ze kunnen falen
o Kritiek: bedreiging
o Succes anderen: bedreiging
- Growth mindset (=op groei gericht)
o Intellectuele capaciteiten kunnen ontwikkeld worden
o Moeilijkheid: manier om capaciteiten te vergroten
o Ze omarmen
Uitdagingen
Hindernissen
Inspanningen
Kritiek en feedback
Succes van anderen
2.3. Mindset van leerlingen veranderen?
- Verandering is moeilijk
o beste resultaten bij: kleine groepjes, leerlingen met lage SES-indicatoren, intensieve
training
o slechtere resultaten bij: grote groepen, verschillende begeleiders
o bepaalde interventies kunnen tegengestelde effecten hebben
- niet per se nodig
o je hebt niet per se een fixed mindset over elke vaardigheid/in elke situatie
o vb: wiskunde kan je leren, maar kunst is aangeboren
- gevaarlijk om de “reden” van falen/slagen volledig bij de leerlingen te leggen
Mix van fixed en growth mindsets
2.3.1. de rol van leraren en opvoeders
- 1) Leraren focussen op leerdoelen, ipv prestatiedoelen
o Leren als doel = belangrijker dan de scores
o Uitdagende maar realistische doelen stellen
- 2) zorgen voor succeservaringen, en omgaan met maken van fouten
o Zorgt voor meer motivatie
o Informatie over wat beter kan als ze volharden
- 3) goede leerstrategieën gebruiken
- 4) eerlijke en effectieve feedback
1. Nature, nurture en zelfbepaling
1.1. Nature OF nurture
- Vraag: is iemand een goede fietser vanwege goede genen, of vanwege veel trainen
- Nature
o Gedrag/ontwikkeling beïnvloed door aangeboren biologische factoren
o Pessimistische visie over maakbaarheid/beïnvloedbaarheid van de mens
Een mens is hoe hij is
Verandert niet zomaar
- Nurture
o Gedrag/ontwikkeling beïnvloed door omgevings- en ervaringsfactoren
o Optimistischere visie
Een mens kan altijd nog dingen aan/afleren
Mensen veranderen
- Voorbeelden!
o 17e eeuw: baby’s zijn miniatuur volwassenen.
Ze hebben volledige kennis en vaardigheden vanaf geboorte
Ze moeten nog groeien zodat de overerfde karakteristieken naar buiten
komen
o Extreme standpunten
Nazisme
Doel: ideale menselijke ras verwezenlijken
Idee gebaseerd op de veronderstelling dat rassen biologisch
gedetermineerd zijn
o niet alle rassen zijn gelijkwaardig
Basis voor eugenetica
o Had al geleid tot sterilisatiewetten van personen met
verstandelijke beperking, psychiatrische patiënten en
minderheden
Marxisme
Doel: ideale menselijke ras verwezenlijken
Beoogt klasseloze maatschappij
o Kan enkel door de maatschappij te hervormen
o Eeneiigie tweeling fout bij besnijdenis
Jongen werd opgevoed als meisje
1) geen probleem, dus gender wordt bepaald door opvoeding
2) nu is de jongen volwassen, en heeft zich nooit vrouwelijk gevoeld
en terug de mannelijke identiteit aangenomen, dus conclusie was
incorrect
o Autisme
Vroegere studies: autisme zou veroorzaakt worden door afstandelijke koele
moeders
Nu weten we dat het genetisch is
o -… (p7-9)
,1.2. Nature EN nurture
- Obesitas: komt vaak in families voor
Voedingsgewoonten in die familie
Of erfelijke factor?
o spelen beide een rol!
- Genen en omgeving kunnen niet los van elkaar gezien worden
o Genen zijn geëvolueerd: inspelen op omgeving
Onderhevig aan omgevingsinvloeden
- Voorbeelden
o Voedselschaarste: verschillen in groei omgeving
o Overvloed: frequenter optreden obesitas genetische aanleg
o … p11-12
- Conclusie: interactie genetische voorprogrammering en omgevingsvloeden
o Zorgt of en wanneer een bepaald kenmerk tot uitdrukking komt
1.2.1. Nurtrure bepaalt Nature
- Traumatische gebeurtenissen hebben invloed op de genen
o Trauma’s zijn erfelijk
- Epigenetisch verschijnsel:
o = genen veranderen snel en zonder mutatie
o “boven op de genetica”
o = extra laag op DNA die genen aan en uit kan zetten
1.2.2. Nature bepaalt nurture
Verschillende interesses: Sportief Lezen
Kiezen door genetische aanleg Atletiekpiste, voetbalveld,…. Bibliotheek, kamer
bepaalde omgeving
Omgeving beïnvloedt Goed worden Misschien zelf schrijven
eigenschappen en kenmerken
Omgeving moedigt aan Goed bezig extra sporten Leuk dat je zo graag leest
meer lezen
- Nature en nurture beïnvloeden elkaar
1.3. Zelfbepaling
- Eigen vrije wil, persoonlijke inzet en doorzettingsvermogen
- Voorbeeld Marc Herremans p14
2. Mindset of het geloof in eigen kunnen
2.1. Intellectuele vaardigheden
- Intelligentie
o Product van: nature, nurture en zelfbepaling
- Mensen verschillen in: achtergrond, ervaring, manier van leven,…
o IQ-test = ontworpen door Alfred Binet
o Wou uitzoeken welke kinderen niet meekonden in school
, Nieuwe onderwijsprogramma’s ontwerpen om hen op “het juiste spoor” te
brengen
- De visie op de mogelijkheid van het ontwikkelingen van capaciteiten
o Of je er wel/niet in gelooft heeft grote consequenties voor de leerhouding.
2.2. Mindset theorie
- Fixed mindset (=vaste)
o Talenten zijn onveranderlijk
o Gevolg van aangeboren eigenschappen
o Vermijden situaties waarin ze kunnen falen
o Kritiek: bedreiging
o Succes anderen: bedreiging
- Growth mindset (=op groei gericht)
o Intellectuele capaciteiten kunnen ontwikkeld worden
o Moeilijkheid: manier om capaciteiten te vergroten
o Ze omarmen
Uitdagingen
Hindernissen
Inspanningen
Kritiek en feedback
Succes van anderen
2.3. Mindset van leerlingen veranderen?
- Verandering is moeilijk
o beste resultaten bij: kleine groepjes, leerlingen met lage SES-indicatoren, intensieve
training
o slechtere resultaten bij: grote groepen, verschillende begeleiders
o bepaalde interventies kunnen tegengestelde effecten hebben
- niet per se nodig
o je hebt niet per se een fixed mindset over elke vaardigheid/in elke situatie
o vb: wiskunde kan je leren, maar kunst is aangeboren
- gevaarlijk om de “reden” van falen/slagen volledig bij de leerlingen te leggen
Mix van fixed en growth mindsets
2.3.1. de rol van leraren en opvoeders
- 1) Leraren focussen op leerdoelen, ipv prestatiedoelen
o Leren als doel = belangrijker dan de scores
o Uitdagende maar realistische doelen stellen
- 2) zorgen voor succeservaringen, en omgaan met maken van fouten
o Zorgt voor meer motivatie
o Informatie over wat beter kan als ze volharden
- 3) goede leerstrategieën gebruiken
- 4) eerlijke en effectieve feedback
