samenvatting ontwikkeling baby, peuter en kleuter & sociale psychologie

PSYSCHOLOGIE

DE ONTWIKKELING STIMULEREN DOOR PEDAGOGISCH HANDELEN
- Voorwaarden zodat kinderen zich kunnen ontwikkelen
 Hoog welbevinden
 Hoge betrokkenheid
- Belangrijk om kinderen te stimuleren door pedagogisch te handelen
- Observeer de ontwikkeling van kind & stem je eigen handelen af op wensen & behoefte van kind
- Stimuleren gebeurt in omgeving waar kind zich fysiek en psychisch veilig voelt

- Goede begeleidershouding is belangrijk
 Wees alert voor de signalen die kind uitstuurt
 Houd rekening let tempo van het kind, forceer niks
 Stimuleer ontwikkeling door samen te spelen, kind leert door te imiteren
 Geef kind voldoende kansen om te oefenen in een stimulerende omgeving
 Laat kind zoveel mogelijk zelf doen
 Toon kind dat je trots bent op wie het is en wat het doet

DE ONTWIKKELING STIMULEREN BIJ DE BABY
Lichamelijke ontwikkeling
- Gewicht pasgeboren baby: 3.3 kg
- Gewicht baby 12 maanden: 10 kg
- Lengte pasgeboren baby: 50 cm
- Lengte baby 12 maanden: 75 cm

- Verhouding hoofd-lichaam baby: 1/4e
- Verhouding hoofd-lichaam volwassen: 1/8e

- Schedel: fontanellen (openingen tussen schedelplaten)
- Veel slapen: actief tijdens de slaap, verhoogde hardslag, bloeddruk & ademhaling, versnelde ogen
- Wiegendood voorkomen
 Niet te warm toedekken
 Beddengoed luchtdoorlatend
 Op de rug slapen
 Omgeving zonder sigarettenrook

Motorische ontwikkeling
- Aangeboren reflexen: automatische reactie op een prikkel
 Bv. zoekreflex, stapreflex, zuigreflex

Grove motoriek
- Ongecontroleerde bewegingen in het begin: spastisch
- Enkele mijlpalen
 0-3 maand: hoofd optillen in buikligging
 4-6 maand: steunen op onderarmen in buikligging, omrollen, zitten met steun
 7-12 maand: tijgeren, kruipen, zitten zonder steun

,- 2 vormen van motorische ontwikkeling
 Cefalocaudaal: van hoofd naar staart
(nekspieren -> schouderspieren -> rugspieren)
 Proximodistaal: van romp naar lichaamsdelen die verder liggen
(beheersing romp -> ledematen -> vingers & tenen)

Sensorische ontwikkeling
- Zien
 Pasgeboren baby: afstand van 20 cm, zwart-wit, nog geen details, niet scherp
 Na 4 weken: kleuren, op alle afstanden maar niet scherp
- Horen
 Zeer hoge en lage frequenties
 Na 4 weken: klank eigen naam herkennen
- Reuk en smaak
 Kan geur moeder herkennen
 Voorkeur voor bepaalde smaken vanuit baarmoeder
 Houden van zoete smaken
 Vaste voeding 4-6 maand: nog geen echte voorkeuren
- Tast
 Genieten van huid-op-huid contact
 Wanneer de baby kan grijpen: voorwerpen naar de mond om vorm & textuur te onderzoeken

Fijne motoriek
- Enkele mijlpalen
 0-3 maand: grijpen met volle hand, hoofd meedraaien met voorwerp
 4-6 maand: gericht grijpen & loslaten, voorwerp vd 1e naar andere hand, oog-hand coördinatie
 7-12 maand: vingertoppen en wijsvingers gebruiken, pincetgreep, handen klappen

Fysieke ontwikkeling
- Baby groeit eerste maanden heel snel
- Leert voorwerpen grijpen met volle hand en kleine voorwerpen oprapen
- Fysieke ontwikkeling van baby stimuleren
 Doe bewegingen bij een verhaaltje, liedje,…
 Geef baby kans om te grijpen, iets vast houden,…
 Bied voorwerpen gekruist aan om rollen van baby te stimuleren: bewust worden van lichaam
 Geef voldoende bewegingsvrijheid
 Wissel regelmatig de houding van baby: beperkt de voorkeurshouding
(75% van de tijd liggen naar een bepaalde kant met hoofdje)
 Laat baby zelf muziek maken met verschillende materialen
- Stimuleer het zicht van de baby
 Gebruik contrasten en felle kleuren
 Laat voorwerpen in de buurt bewegen
 Geef aandacht aan geluiden, smaken en geuren uit de omgeving
 Heb aandacht voor fysiek contact door te strelen, knuffelen,…
- Zelfredzaamheid: kind zoveel mogelijk zelf laten doen

, STIMULERENDE HOEKEN
- Kind voelt zich goed in een aantrekkelijke en gevarieerde omgeving
- Kan daar intens bezig zijn en ontwikkeld het best
- Ruim aanbod aan speelhoeken beidt meer kansen om zich te ontwikkelen
- Speelhoek
 Afgebakende plek waar kinderen rond bepaalde activiteit of thema spelen, samen of alleen
 Door speelhoek te kiezen: meer betrokken bij wat het doet
- Spelen in hoeken biedt veel voordelen
 Kind kiest zelf waar hij speelt
 Welbevinden is hoog, kind vermaakt zich
 Betrokkenheid is hoog, intens speelplezier
 Kind leert samen spelen
 Ruimte voor variatie
 Fantasie en creativiteit worden gestimuleerd
 Kind leert omgaan met regels en afspraken
- Baby’s, peuters & lagereschoolkinderen spelen op andere manier & hebben andere behoeftes
- Aanbod en inrichting van de hoeken zijn afgestemd op de ontwikkelingskenmerken van kinderen

Baby: zintuigen ontwikkelen en leert kruipen & grijpen, hebben behoefte aan rust & structuur
- Zaken die voorzien worden voorzien bij aanwezigheid van baby’s
 Materiaal dat gericht is op de ontwikkeling van zintuigen, motoriek en taal
 Veilige omgeving om te liggen en onderzoeken
 Aangepaste ondergrond voor baby’s die kruipen
 Open ruimte voor baby’s die leren stappen
 Indeling zodat de kinderbegeleider zicht heeft over de hele ruimte

Peuters: volop bezig met wereld ontdekken en onderzoeken, rennen, klimmen, imiteren, samenspel,..
- Zaken die voorzien worden voorzien bij aanwezigheid van peuters
 Ruimte om te klimmen, rennen, fietsen,…
 Themahoeken voor auto’s, keukentje, boekjes,…
 Ruimte voor expressieactiviteiten zoals verven, kleien,…
 Ruimte waar een kind zich even kan terugtrekken met een boekje of pop

Kleuters: nieuwe vaardigheden oefenen, meer controle over fietsen, denkvermogen ontwikkeld,
fantasiespel kent hoogtepunt, ruime tijd bezig houden met puzzels en spelletjes

Lagereschoolkinderen: fysiek bezig zijn, uitdagende materialen die niet kinderachtig zijn, organiseren
van zinvolle vrijetijdsbesteding en rusten & spelen