Samenvatting binnenvaart (theorie + oefeningen)

Geografisch overzicht en de infrastructuur van de
Europese en Belgische waterwegen
• 1.1 Europees net

Het voor ons belangrijkste stroomgebied ligt in een driehoek

Een driehoek die afgebakend wordt door de steden Basel, Hamburg en Le Havre
en bevloeid wordt door drie stromen met internationaal statuut:
- De Rijn,
- De Maas
- De Schelde
Daarbij horen ook nog de Weser en de Elbe in Duitsland en de Seine in Frankrijk.
Deze stromen zijn verbonden door kanalen met veranderlijke karakteristieken.

Vlaanderen centraal in deze driehoek.

Bekende havens in driehoek:
- Brussel, luik
- Parijs, Straatburg
- Duisburg, Basel, Keulen

In een breder perspectief ontbreken momenteel nog twee belangrijke schakels

Kijk bijlage 5:
- Kanaalverbinding tussen Rijn en Rhône
- Project Seine-Schelde: De internationale verbinding tussen het
Seine-bekken en het Schelde-bekken

➔ Waardoor de vaart van grotere schepen tussen Rotterdam en Marseille
mogelijk zal worden

Besef: Het Seine-en Scheldebekken zijn twee van Europa’s belangrijkste
industriële regio’s.

Sein-Schelde project

=Europees project, tussen fra en Be

In België zijn al verschillende werken uitgevoerd om de Seine- Scheldeverbinding
te verbeteren.

Welke 4 grote pijlers i.v.m de werken voorziet ‘de Vlaamse Waterweg’ i.v.m. dit
project? Geef ook van elk een voorbeeld.

- Binnenvaart: voor schepen tot 4500 ton-> bruggen verhogen
- Rivierherstel: door vispassage
- Recreatie: fietsbrug, hengelplaatsen
- Stadsvernieuwing: moderne bruggen

,Wat is het tijdspad? (= planning wnr men iets wil behalen)

2028: voor de vaarweg, 2030: multimodale platformen
Geef een aantal concrete voorbeelden van aanpassingen in Vlaanderen i.v.m dit
Europees project:

- Nieuwe sluis Harelbeke
- Overslagcentrum Roeselare
- Opwaardering Leie

Situatie in België

België en Nederland vervullen een belangrijke rol in de Europese
binnenvaartpolitiek door hun centrale ligging in de ruime West-Europese
rivierdelta, gevormd door Rijn, Maas, Schelde en hun talrijke bijrivieren.

Voornaamste rivieren van België:
- Samber en Maas (zuid oost)
- Dender (Midden)
- Ijzer (West)

Naarmate het transport te water evolueerde door het inzetten van steeds grotere
schepen werden de natuurlijke waterlopen uitgebouwd tot volledig
genormaliseerde scheepvaartwegen (met bepaalde klasse). Met kanalen tussen.

Verbinding wegenwaternetwerk België
Het net van Vlaamse binnenwateren is verbonden met dat van andere gewesten
en binnenvaartlanden

Bespreek de verbinding met de Vlaamse zeehavens:

- Antwerpen – binnenland
• Schelde
• Albertkanaal
- Oostende/Gent – binnenland
• Bovenschelde
• Boudewijn kanaal

Verbindingen met de waterwegennetwerken in aangrenzende gewesten en
landen:
- Wallonië
• Leie
• Dender
• Abc-kanaal (kanaal Charlerio-Brussel)
• Albert kanaal
- Frankrijk
• Eig niet
- Nederland
• Gent- Terneuzen
• Maas
• Zuid-Willemsvaart

,Investeringen in het waterwegnetwerk in België

België heeft sinds de jaren vijftig grote inspanningen geleverd om het
waterwegennet te moderniseren en uit te bouwen volgens Europese
normen.(CEMT- klasse IV)
Om de binnenvaart verder te stimuleren en de op Vlaams en Europees niveau
gewenste modal split van het goederenvervoer van weg naar waterweg te
realiseren, zijn er forse investeringen in de infrastructuur van het waterwegennet
uitgevoerd.


Verschillende soorten indelingen van het Belgisch stroomgebied:

• 1.2 Indeling van het Belgisch stroomgebied in bekkens

Door de wet van 8 augustus 1988 werd ons Belgisch vaarwegennet
geregionaliseerd. Op administratief vlak onderscheiden we twee
vaarwegennetten in België: een Vlaams en een Waals waarvoor twee
verschillende ministeries bevoegd zijn.
➔ Moeilijk om apart te zorgen voor waterwegen dus samen gaan exploiteren

, Zeven verschillende bekkens in het Belgisch stroomgebied:


Het bekken van de Zeeschelde

1. Zeeschelde I (Gentbrugge-Rupel)
2. Zeeschelde II (Rupel-Nederlandse grens)
3. Rupel
4. Dijle
5. Netekanaal
6. Beneden Nete
7. Durme (stroomafwaarts van Hamme)
8. Schelde-Rijnverbinding*



Kempische kanalen (300 km)

1. Kanaal Dessel-Turnhout-Schoten
2. Kanaal Bocholt-Herentals
3. Kanaal Dessel-Kwaadmechelen
4. Kanaal naar Beverlo
5. Kanaal Briegden-Neerharen
6. Zuid-Willemsvaart
7. Albertkanaal

Het Hellend Vlak van Ronquières = hellend vlak van 68meter zonder sluizen


Brabantse kanalen (140 km)

1. Kanaal Charleroi-Brussel
2. Kanaal Brussel-Rupel (Brussel-Schelde)
3. Kanaal Leuven-Dijle


Het bekken van Maas en Samber (240 km)

- Maas
- Kanaal van Monsin*
- Kanaal van Ternaaien-Maastricht ( Canal de Lanaye)*
- Kanaal Haccourt-Visé*
- Samber (komt in de Maas in Namen)
- Ourthe