Medische Antropologie
Waarom medische antropologie?
1. Superdiversiteit =
- Kwalitatief =
− grote steden = majority-minority --->meerderheid bewoners = brede laag van minderheden --->
geen echt meerdersheidgroep
− grote + kleine steden = alomtegenwoordige realiteit
- Kwantitatief =
− meer nationaliteiten + talen + reliegies
− ≠ inkomenscategorieën
− hoog + laag opgeleiden
− recente evolutie ---> meer vrouwen migreren
- Normalisering v diversiteit =
langzame + moeizame processen v normalisering v diversiteit ---> niet langer minderheden in witte
samenleving
5 handelingspricipes in superdiversiteit =
1. open + respectvolle + nabije + uitnodigende basishouding
2. zorg richten op samenwerking + dialoog ---> in samenwerking met patiënten zorg verlenen ---> kijken hoe jij
en patiënt kijken nr probleem ---> zo oplossing proberen vinden
3. Krachtgerichte kijk op mensen + cliënten + diversiteit ---> welke oplossing heeft patiënt zelf al in gedachten =
welke ideeën heeft hij/zij
---> helemaal anders dan oplossing die arts in het hoofd heeft ---> hoe inplannen in plan dat je zelf hebt
4. Diversiteitscommunicatie ---> erkenning + krachtgericht omgaan met taal + diversiteit
5. Kritische houding ten aanzien v machtsverschillen in samenleving ---> aanpassingslogica v mensen met
migratieachtergrond aan bestaande samenleving
Professionele competenties =
Vroeger ---> geen basisvaardigheid voor elke arts ---> helemaal veranderd
---> moet kunnen omgaan met minderheden
---> moet kunnen omgaan met verschil
---> voor behandeling = patiënt leren kennen ---> gender, leeftijd, levenstoestand, culturele achtergrond --->
communicatie daar naar aanpassen ---> anders risico op therapie-ontrouwe patiënt
2. Health Equity =
= mate van rechtvaardigheid in manier waarop gezondheidszorg w gefinancierd + georganiseerd + verdeeld in
overeenkomst met zorgnood vd patiënt ---> equity = toegang tot zorg varieert niet naargelang patiënten kenmerken
maar naargelang mate waarin patiënt zorg nodig heeft:
- gelijke toegang voor gelijke noden
- gelijke behandeling voor gelijke noden
- gelijke uitkomsten voor gelijke noden
= Grote overkoepelende idee waarbinnen diversiteit zich bevindt ---> willen dat patiënt een goeie zorg krijgt =
inequities gaan detecteren + proberen elimineren ---> op individueel niveau of op vlak v samenleving
---> kan niet individueel ---> samenwerken met andere hulpverleners
---> inequities bepaald door ---> opleiding + woonplaats + inkomen
, Quality of healthcare =
- Effectieve zorg
- Veilige zorg ---> bv niet ondersteunen v taalbarrière in zorg = leiden tot niet bieden van veilige zorg ---> =
patiënt verstaat behandeling niet + voert het verkeerd uit = onveilige zorg
- people-centred ---> kijken nr individuele patiënt = wat zijn waarde/normen/verwachtingen patiënt
- Timely ---> niet te lang moeten wachten
- Integrated ---> samenwerken met andere zorgverleners ---> zo beste zorg bieden
- Equitable ---> eerlijk + op gelijke manier voor iedereen
- Efficiënte ---> zo goed mogelijk alle middelen inzetten ---> bv geld
recht op gezondheidzorg =
- availability
- accessibility ---> antropologie gaat vooral hier over --->
− fysiek
− niet discriminerend
− betaalbaar
− info beschikbaarheid ---> info afstellen op noden v zorg
- accetibility
= zijn zorg die we bieden aanvaardbaar voor patiënt? Voelen ze zich veilig?
- quality
3. Patiëntenrechten
---> staat in de wet dat iedereen recht heeft op gelijke zorg ---> we moeten die dus ook bieden
Opmerkelijke zaken =
- Convergentiehypothese ---> kanker bij nieuwkomers stijgt naar mate ze langer in nieuw (westers) land
verblijven ---> contact met westerse levenswijze = kanker uitlokken
- Lagere mortaliteit bij nieuwkomers ---> onafhankelijk v socio-economische status ---> differentiëren in
onderzoek
----> Globale factor migratie op gezondheid + mortaliteit =
Sommige subgroepen = -e impact + andere = +e impact ---> afhankelijk van gezondheidsdeterminant ---> geen
algemene lijn trekken over mensen met migratieachtergrond
Kruispuntdenken = intersectionaliteit =
- idee dat persoon hoort tot verschillende groepen
---> elke persoon staat op kruispunt van verschillende groepen ---> geeft ons een beeld van wie/wat/hoe --->
heel bewust blikveld open trekken ---> deelidentiteiten ontdekken (= verschillende groepen)
- idee dat machtsinvloed- of beperking elkaar kan versterken
---> overal = structureel minder/meer kansen hebben ---> structureel = in maatschappij
---> hoe gebruiken?
- Analytische-politieke tool om complexiteit v maatschappij weer te geven + transformeren
- ook toepasbaar binnen gezondheidszorg
- kijken hoe patiënten op basis van die deelidentiteiten discriminatie/privileges ervaren
---> bv ---> combinatie vrouw + zwart zijn = cross-over van deelidentiteiten = risico discriminatie is groter
Wat is invloed van verschillende deelidentiteiten van arts op communicatie + interactie met pt?
Waarom medische antropologie?
1. Superdiversiteit =
- Kwalitatief =
− grote steden = majority-minority --->meerderheid bewoners = brede laag van minderheden --->
geen echt meerdersheidgroep
− grote + kleine steden = alomtegenwoordige realiteit
- Kwantitatief =
− meer nationaliteiten + talen + reliegies
− ≠ inkomenscategorieën
− hoog + laag opgeleiden
− recente evolutie ---> meer vrouwen migreren
- Normalisering v diversiteit =
langzame + moeizame processen v normalisering v diversiteit ---> niet langer minderheden in witte
samenleving
5 handelingspricipes in superdiversiteit =
1. open + respectvolle + nabije + uitnodigende basishouding
2. zorg richten op samenwerking + dialoog ---> in samenwerking met patiënten zorg verlenen ---> kijken hoe jij
en patiënt kijken nr probleem ---> zo oplossing proberen vinden
3. Krachtgerichte kijk op mensen + cliënten + diversiteit ---> welke oplossing heeft patiënt zelf al in gedachten =
welke ideeën heeft hij/zij
---> helemaal anders dan oplossing die arts in het hoofd heeft ---> hoe inplannen in plan dat je zelf hebt
4. Diversiteitscommunicatie ---> erkenning + krachtgericht omgaan met taal + diversiteit
5. Kritische houding ten aanzien v machtsverschillen in samenleving ---> aanpassingslogica v mensen met
migratieachtergrond aan bestaande samenleving
Professionele competenties =
Vroeger ---> geen basisvaardigheid voor elke arts ---> helemaal veranderd
---> moet kunnen omgaan met minderheden
---> moet kunnen omgaan met verschil
---> voor behandeling = patiënt leren kennen ---> gender, leeftijd, levenstoestand, culturele achtergrond --->
communicatie daar naar aanpassen ---> anders risico op therapie-ontrouwe patiënt
2. Health Equity =
= mate van rechtvaardigheid in manier waarop gezondheidszorg w gefinancierd + georganiseerd + verdeeld in
overeenkomst met zorgnood vd patiënt ---> equity = toegang tot zorg varieert niet naargelang patiënten kenmerken
maar naargelang mate waarin patiënt zorg nodig heeft:
- gelijke toegang voor gelijke noden
- gelijke behandeling voor gelijke noden
- gelijke uitkomsten voor gelijke noden
= Grote overkoepelende idee waarbinnen diversiteit zich bevindt ---> willen dat patiënt een goeie zorg krijgt =
inequities gaan detecteren + proberen elimineren ---> op individueel niveau of op vlak v samenleving
---> kan niet individueel ---> samenwerken met andere hulpverleners
---> inequities bepaald door ---> opleiding + woonplaats + inkomen
, Quality of healthcare =
- Effectieve zorg
- Veilige zorg ---> bv niet ondersteunen v taalbarrière in zorg = leiden tot niet bieden van veilige zorg ---> =
patiënt verstaat behandeling niet + voert het verkeerd uit = onveilige zorg
- people-centred ---> kijken nr individuele patiënt = wat zijn waarde/normen/verwachtingen patiënt
- Timely ---> niet te lang moeten wachten
- Integrated ---> samenwerken met andere zorgverleners ---> zo beste zorg bieden
- Equitable ---> eerlijk + op gelijke manier voor iedereen
- Efficiënte ---> zo goed mogelijk alle middelen inzetten ---> bv geld
recht op gezondheidzorg =
- availability
- accessibility ---> antropologie gaat vooral hier over --->
− fysiek
− niet discriminerend
− betaalbaar
− info beschikbaarheid ---> info afstellen op noden v zorg
- accetibility
= zijn zorg die we bieden aanvaardbaar voor patiënt? Voelen ze zich veilig?
- quality
3. Patiëntenrechten
---> staat in de wet dat iedereen recht heeft op gelijke zorg ---> we moeten die dus ook bieden
Opmerkelijke zaken =
- Convergentiehypothese ---> kanker bij nieuwkomers stijgt naar mate ze langer in nieuw (westers) land
verblijven ---> contact met westerse levenswijze = kanker uitlokken
- Lagere mortaliteit bij nieuwkomers ---> onafhankelijk v socio-economische status ---> differentiëren in
onderzoek
----> Globale factor migratie op gezondheid + mortaliteit =
Sommige subgroepen = -e impact + andere = +e impact ---> afhankelijk van gezondheidsdeterminant ---> geen
algemene lijn trekken over mensen met migratieachtergrond
Kruispuntdenken = intersectionaliteit =
- idee dat persoon hoort tot verschillende groepen
---> elke persoon staat op kruispunt van verschillende groepen ---> geeft ons een beeld van wie/wat/hoe --->
heel bewust blikveld open trekken ---> deelidentiteiten ontdekken (= verschillende groepen)
- idee dat machtsinvloed- of beperking elkaar kan versterken
---> overal = structureel minder/meer kansen hebben ---> structureel = in maatschappij
---> hoe gebruiken?
- Analytische-politieke tool om complexiteit v maatschappij weer te geven + transformeren
- ook toepasbaar binnen gezondheidszorg
- kijken hoe patiënten op basis van die deelidentiteiten discriminatie/privileges ervaren
---> bv ---> combinatie vrouw + zwart zijn = cross-over van deelidentiteiten = risico discriminatie is groter
Wat is invloed van verschillende deelidentiteiten van arts op communicatie + interactie met pt?
