Samenvatting Leerdoelen Beeld inhouden

Beeld inhouden: leerdoelen
Hoofdstuk 1: de ontwikkeling van beeldend vermogen
1. Geef de verschillende stadia in de evolutie van het beeldend vermogen (leeftijd, periode, indeling). Zie
schema hieronder
2. Geef de algemene kenmerken van de verschillende stadia en duidt aan op kindertekening.




1

,Naam periode De krabbelperiode De periode van de De periode van de Volkomen
gecodeerde zichtbare werkelijkheid zelfstandigheid
werkelijkheid



Leeftijd 1,5j – 4j 4j-9j 9j-15j Na de puberteit

Algemene A. Het krabbelen: de A. Het creatief coderen - Harmonie (9-10j)
kenmerken overgang van - Op voorhand - + concentratie
fijnmotorisch naar benoemen
grofmotorisch werken - Kan bepaalde
- Durft
- Krassen vormgevingen - Causaal denken
- De grote gebogen herhalen - Kritisch denken
horizontale - Objectgebonden
zigzaglijn B. Kinderen maken kleurschakeringen
- Doorlopende codetekens
cirkelvormige en
- Het kind tekent
lijnen niet wat het ziet grootteverhoudinge
- Kleinere tekentjes - Het kind tekent n
- Gesloten vormen niet wat h weet
- Het kind - Chaos (11-15j)
B. De overgang naar probeert niet om - Vogelvluchtperspec
gecodeerde werkelijkheid naturalistisch te
tief
- Betekenis geven + tekenen
benoemen - Ontstaan van - Vertellend karakter
persoonlijk - Lijn- en
codebewustzijn, luchtperspectief
symboolbewustz ontbreken vaak
ijn
- Combinaties van
C. Visueel begaafde parallelprojectie
kinderen
- Ordening (16-17j)
D. In ontwikkeling - Belang van inhoud
achtergebleven - Rustiger en rijper
kinderen - Details in het
groter geheel
E. Welke inhouden
2

, tekent een kind

F. Typische coderingen
van de
werkelijkheid:
- Sferische en
ideografische lineaire
kenmerken perspectief,
- Kopvoeter anatomische juiste
- Wanordelijke bewegingen van
plaatsing
- Eerste ordening mensen en dieren,
- Grondlijn schakeringen van
- Kenmerkende licht en donker,
vorm plastiek door
- Kubistisch middel van
tekenen
- Plattegrond schaduw en lijn zijn
- Omklapping aspecten die hij
- Doorzichtigheid gaat beheersen
- Haaks contrast
- Afzonderlijke
plaatsing
- Overlapping en
afsnijding
- Exemplariteit
- Belangrijkheid
en verdringing
- Schrijfhelling
- Kleuren in de
codering

G. Het schematekenen
- Automatische
herhaling
- Oorzaken van
het tekenen in
schema’s
- Liquidatie van
een schema



3

, 3. Som de ideografische kenmerken op, bepreek ze en duidt ze aan op
een tekening.

Kenmerkend voor de kindertekening zijn de vormen die geheel afwijken van de
volwassen manier van tekenen. Jonge kinderen zien veel meer het ‘wat’ van de
dingen dan het ‘hoe’. Dat een tafel een ding is om iets op te zetten is belangrijk; dat
het bovenblad een rechthoek is en dat er poten onder zitten misschien ook. Maar hoe
groot precies en van welk materiaal en in welke kleur en welke stand de poten
hebben, is bepalend voor het ‘hoe’ van die tafel.  dit is niet fout, het is juist een
charme.

We spreken van ideografische kenmerken omdat de kenmerken grafisch een
idee/opvatting weergeven van wat opvallend en kenmerkend is. Deze kenmerken
kunnen tijdelijk zijn en kunnen plaats maken voor andere coderingen later.

Hieronder vind je een opsomming weer. Ik schrijf ze niet in chronologische volgorde
want soms kan het zijn dat een bepaalde werkwijze niet voorkomt in de ontwikkeling
of dat het niet volgens de ordening van hieronder wordt overlopen.
1. Kopvoeter
2. Wanordelijke plaatsing
3. Eerste ordening
4. Grondlijn
5. Kenmerkende vorm
6. Kubistisch tekenen
7. Plattegrond
8. Omklapping
9. Doorzichtigheid
10. Haaks contrast
11. Afzonderlijke plaatsing
12. Overlapping en afsnijding
13. Exemplariteit
14. Belangrijkheid en verdringing
15. Schrijfhelling
16. Kleuren in de codering




4