Maud Lequeue 2019 -2020
Hoofdstuk p
Cognitieve ontwikkeling: informatieverwerking
Opslagmodel van informatieverwerkingssysteem
Korte uitleg
Basisgedachte:
§ Cognitieve processen van de mens zijn een
raffinaderij
§ Informatie getransformeerd tot ‘output’ product
§ Informatie opslaan in drie delen (input)
þ Sensory register
þ Working or short term memory
þ Long term memory
§ LTG en KTG kunnen output generen
§ Central executive: mentale sturing geven
La Lange uitleg
¨ Informatie vloeit door drie delen van het mentale systeem:
à Input → sensorisch register → kort termijn geheugen/ werkgeheugen → lange termijn geheugen
à In elk deel kunnen mentale strategieën worden gebruikt die de info kan manipuleren, de effectiviteit en
flexibiliteitvan het denken doet toenemen en de kans verhoogd op het behouden van informatie.
à Central Executive (centrale bestuur): het bewuste, reflexieve deel van mentale systeem, coördineert binnengekomen
info, beslist waar aandacht aan wordt gegeven en selecteert en past strategieën toe
à Als we info terug ophalen zitten we weer in KTG.
¨ Stappen informatie
þ Encoderen: informatie opgenomen in het systeem en behouden in symbolische vorm
þ Opgenomen: interne processen gaan symbolische structuren corrigeren naar meer effectieve representaties
þ Decodering: interpreteren van binnengekomen info door het te vergelijken met andere info in het systeem
→ Wanneer deze cognitieve activiteiten doorlopen zijn, kunnen individuen van deze info gebruik maken om hun ervaringen
betekenis te geven en problemen op te lossen
à Automatisch processen = processen die zo goed zijn aangeleerd dat ze geen plaats meer innemen in het werkgeheugen,
wat ons toelaat om ons te focussen op andere informatie.
Ontwikkeling van informatieverwerking
Toename in twee grote domeinen:
¨ Capaciteit (v/h korte termijngeheugen)
à Hoe groter, hoe meer informatie verwerkt wordt
à Geheugenspan
= Hoelang je bepaalde informatie kan onthouden
Þ Centrale vraag: neemt de basiscapaciteit toe met de leeftijd? (zie later)
Þ Hoe basiscapaciteit meten?
à Test: kinderen moeten cijfers nazeggen, steeds langere sequentie
àResultaat: basiscapaciteit neemt toe met de leeftijd, al vanaf 4de leerjaar
àResultaten afhankelijk van betere strategieën?
àTest met afleidingstaak, zelfde resultaten
àToename basiscapaciteit met de leeftijd
118
, Maud Lequeue 2019 -2020
Vraag: neem basiscapaciteit toe met de leeftijd?
- Experiment: er wordt een lijst met cijfers aangeboden en getest hoeveel cijfers er
nadien kunnen worden opgezegd (= Digit Span). Eerst wordt er begonnen met
makkelijke cijferreeksen, nadien worden deze langer en moeilijker.
- Resultaat groene balken: score neemt toe met de leeftijd
- Variant (oranje balken): Digit span + tegelijkertijd een andere taak laten
uitvoeren om hun aandacht deels af te leiden/ aandacht te spreiden
- Resultaten oranje balken: de resultaten liggen lager, maar nemen wel nog steeds
toe met de leeftijd
- Reden van variant: wanneer Digit Span wordt getest zonder ze tegelijkertijd een andere test
te laten uitvoeren kan de toename van de resultaten te wijten zijn aan strategieën en niet enkel aan een toename van de
basiscapaciteit. Door het laten uitvoeren van een tweede taak wordt de mogelijkheid tot het gebruiken van strategieën
verminderd.
- Voorbeeld strategie: bij de volgorde 3 - 2 - 5, kunnen oudere kinderen dit al onthouden als 325( groepjes maken),
kinderen van het 1e leerjaar nog niet.
- Conclusie:
-Basiscapaciteit neemt toe met de leeftijd!
- 2,5 jaar onthoud je 2 cijfers gemiddeld, op 7 jarige leeftijd 4à5 bij volwassenen 6 à 7. Dit is de magic 7
- Basiscapaciteit voorspelt intelligentie en academische prestaties in diverse domeinen
- Jaren geleefd in armoede voorspelt verminderde basiscapaciteit
à Verwerkingssnelheid
Þ Robert Kal: onderzoek
à Proefpersonen (7-22j) zo snel mogelijke reageren op verschillende taken
àBv. visuele zoektaak, bevind cijfer zich in de lijst?
Þ Neemt af met de leeftijd
Þ Vorm van afname gelijk voor de taken
Þ Universele afname
à Gevolg van biologische rijping!
à Capaciteit werkgeheugen verbetert = snellere verwerking
Neo-Piagetiaanse theorie van Case
= ontwikkelingstheorie van informatieverwerking
¨ Case gaat bepaalde klassieke termen van Piaget een andere interpretatie geven
¨ Case accepteert Piaget’s stadia, maar ook verandering in elke fase → te wijten aan toenemende
capaciteit van het werkgeheugen
119
Hoofdstuk p
Cognitieve ontwikkeling: informatieverwerking
Opslagmodel van informatieverwerkingssysteem
Korte uitleg
Basisgedachte:
§ Cognitieve processen van de mens zijn een
raffinaderij
§ Informatie getransformeerd tot ‘output’ product
§ Informatie opslaan in drie delen (input)
þ Sensory register
þ Working or short term memory
þ Long term memory
§ LTG en KTG kunnen output generen
§ Central executive: mentale sturing geven
La Lange uitleg
¨ Informatie vloeit door drie delen van het mentale systeem:
à Input → sensorisch register → kort termijn geheugen/ werkgeheugen → lange termijn geheugen
à In elk deel kunnen mentale strategieën worden gebruikt die de info kan manipuleren, de effectiviteit en
flexibiliteitvan het denken doet toenemen en de kans verhoogd op het behouden van informatie.
à Central Executive (centrale bestuur): het bewuste, reflexieve deel van mentale systeem, coördineert binnengekomen
info, beslist waar aandacht aan wordt gegeven en selecteert en past strategieën toe
à Als we info terug ophalen zitten we weer in KTG.
¨ Stappen informatie
þ Encoderen: informatie opgenomen in het systeem en behouden in symbolische vorm
þ Opgenomen: interne processen gaan symbolische structuren corrigeren naar meer effectieve representaties
þ Decodering: interpreteren van binnengekomen info door het te vergelijken met andere info in het systeem
→ Wanneer deze cognitieve activiteiten doorlopen zijn, kunnen individuen van deze info gebruik maken om hun ervaringen
betekenis te geven en problemen op te lossen
à Automatisch processen = processen die zo goed zijn aangeleerd dat ze geen plaats meer innemen in het werkgeheugen,
wat ons toelaat om ons te focussen op andere informatie.
Ontwikkeling van informatieverwerking
Toename in twee grote domeinen:
¨ Capaciteit (v/h korte termijngeheugen)
à Hoe groter, hoe meer informatie verwerkt wordt
à Geheugenspan
= Hoelang je bepaalde informatie kan onthouden
Þ Centrale vraag: neemt de basiscapaciteit toe met de leeftijd? (zie later)
Þ Hoe basiscapaciteit meten?
à Test: kinderen moeten cijfers nazeggen, steeds langere sequentie
àResultaat: basiscapaciteit neemt toe met de leeftijd, al vanaf 4de leerjaar
àResultaten afhankelijk van betere strategieën?
àTest met afleidingstaak, zelfde resultaten
àToename basiscapaciteit met de leeftijd
118
, Maud Lequeue 2019 -2020
Vraag: neem basiscapaciteit toe met de leeftijd?
- Experiment: er wordt een lijst met cijfers aangeboden en getest hoeveel cijfers er
nadien kunnen worden opgezegd (= Digit Span). Eerst wordt er begonnen met
makkelijke cijferreeksen, nadien worden deze langer en moeilijker.
- Resultaat groene balken: score neemt toe met de leeftijd
- Variant (oranje balken): Digit span + tegelijkertijd een andere taak laten
uitvoeren om hun aandacht deels af te leiden/ aandacht te spreiden
- Resultaten oranje balken: de resultaten liggen lager, maar nemen wel nog steeds
toe met de leeftijd
- Reden van variant: wanneer Digit Span wordt getest zonder ze tegelijkertijd een andere test
te laten uitvoeren kan de toename van de resultaten te wijten zijn aan strategieën en niet enkel aan een toename van de
basiscapaciteit. Door het laten uitvoeren van een tweede taak wordt de mogelijkheid tot het gebruiken van strategieën
verminderd.
- Voorbeeld strategie: bij de volgorde 3 - 2 - 5, kunnen oudere kinderen dit al onthouden als 325( groepjes maken),
kinderen van het 1e leerjaar nog niet.
- Conclusie:
-Basiscapaciteit neemt toe met de leeftijd!
- 2,5 jaar onthoud je 2 cijfers gemiddeld, op 7 jarige leeftijd 4à5 bij volwassenen 6 à 7. Dit is de magic 7
- Basiscapaciteit voorspelt intelligentie en academische prestaties in diverse domeinen
- Jaren geleefd in armoede voorspelt verminderde basiscapaciteit
à Verwerkingssnelheid
Þ Robert Kal: onderzoek
à Proefpersonen (7-22j) zo snel mogelijke reageren op verschillende taken
àBv. visuele zoektaak, bevind cijfer zich in de lijst?
Þ Neemt af met de leeftijd
Þ Vorm van afname gelijk voor de taken
Þ Universele afname
à Gevolg van biologische rijping!
à Capaciteit werkgeheugen verbetert = snellere verwerking
Neo-Piagetiaanse theorie van Case
= ontwikkelingstheorie van informatieverwerking
¨ Case gaat bepaalde klassieke termen van Piaget een andere interpretatie geven
¨ Case accepteert Piaget’s stadia, maar ook verandering in elke fase → te wijten aan toenemende
capaciteit van het werkgeheugen
119
