MO H1:controle van beweging
1. Motorische controle en motorisch leren : definiëring en domeinbepaling
● Motorische controle
- Processen die rol spelen om tot actie te komen
- Intrinsieke en extrinsieke factoren hebben invloed
- Beweging tot stand op DIT moment
● Motorisch leren
- Verandering in proces van MC die optreden in verloop van tijd
- Gestuurd door verschillende factoren
- Optreden bij opgroeien baby tot volwassene=> motorische ontwikkeling
- Indien volwassen = nieuwe motorische vaardigheden leren
2. Motorisch gedrag en motorische controle
A. Motorisch gedrag
gedrag tot stand door uitoefenen van spierkrachten die inwerken op ledematen/ andere
lichaamsdelen
gedrag dat voorkomt uit spieractiviteit
- Ook bij Niet bewegen (statische contractie)
● Niet willekeurig maar met doel voor ogen
● Doelgerichte bewegingen
- Complex
- Flexibel
● Past aan, aan omgevingsfactoren
● Alle bewegingen gedurende bepaalde tijdsperiode
● Doelgerichte motorische acties
- Doelgericht = doel voor ogen
- Motorische actie = oplossing voor motorisch problemen gesteld door motorisch taak
● Motorische taak
- Verschillende deeltaken
● Verschil tussen
- motorische actie + deeltaken = elementaire actie
bouwstenen waaruit meer complexe acties opgebouwd kunnen worden
- motorisch actie + 0 deeltaken
● Uitvoeren motorische actie ≠ uitvoeren combinatie bewegingen/ spiercontracties
- Details bewegingen = zeer verschillend
omgevingsomstandigheden
≠ begincondities
≠omstandigheden tot zelfde acties komen -> ≠ bewegingspatronen &
spieractiviteit patronen => motorische fit
● Motorische fit
- Motorisch gedrag = aanpasbaar aan omgevingsomstandigheden
- ≠ omstandigheden = ≠ motorisch gedrag => zelfde uitkomst
● Doelgerichte beweging = adaptief gedrag = motorische equivalentie
● Equivalent
- Zelfde resultaat
- ≠ op ander domein
B. Vrijwillige & doelgerichte bewegingen
● Vrijwillige beweging
Nala Melis Pagina 1
, MO H1:controle van beweging
- Vooraf aan beweging = bewuste intentie
● Vrijwillig motorisch gedrag
- Gedrag uitgevoerd met bewuste intentie om doel te bereiken
- Uitvoerder = bewust van keuze om gedrag te vertonen of niet
● Onvrijwillig motorisch gedrag
- Geen bewuste intentie
- Uitvoerder ≠ keuze om gedrag te vertonen of niet
- Reflexmatig
≠ adaptief vermogen → stereotiep
presistance in response to failure → meerdere pogingen ondernemen indien gewenste
uitkomst niet bereikt
● Ertoe gedwongen gedrag ≠ onvrijwillig gedrag
- Uitvoerder = bewust van keuze om gedrag al of niet uit te voeren
Doelgerichte bewegingen
- gericht op bereiken doel
- gestuurd door doel
interne representatie nodig van het te bereiken doel
referentie waartegen uitgevoerde actie afwegen bepalen of doel wel/niet
bereikt
verwijzen naar info opgeslagen in centraal CZS
verwijzen naar info die binnen komt via zintuigen
C. Controle vrijwillige & doelgerichte bewegingen
Zintuiglijke waarneming à doelgerichte bewegingen
- sensormotorische principe
gerelateerd aan adaptibiteit
aanpassen aan andere / nieuwe omstandigheden
aanpassing alleen wanneer info binnenkomt bij uitvoerder over omstandigheden
gerelateerd aan volharding in geval van falen
verkrijgen info wel/niet bereiken vooropgestelde doelà zintuiglijke waarneming
doelgericht motorisch gedrag = sensormotorisch gedrag
- perceptie = acties bepaalt
Perceptie = integratie ≠ waarnemingen tot betekenisvolle informatie
§ noodzakelijk à bewegingen aan passen aan omstandigheden
hoe sensorische & motorische processen samengaan om beweging veroorzaken & controleren
- perifere benadering
bewegingen gecontroleerd obv. feedback uit
spieren & gewrichten=>proprioceptie
vestibulaire
visuele & auditieve informatie=>closed loop
- centrale benadering
bewegingen vooraf geprogrammeerd
feedback niet noodzakelijk voor tot stand komen & uitvoeren bewegingen =>open loop
3. hoe komt beweging tot stand ? historisch visie
verschillende visies gecombineerd
1) vroege jaren 1900
- rol CZS
Nala Melis Pagina 2
1. Motorische controle en motorisch leren : definiëring en domeinbepaling
● Motorische controle
- Processen die rol spelen om tot actie te komen
- Intrinsieke en extrinsieke factoren hebben invloed
- Beweging tot stand op DIT moment
● Motorisch leren
- Verandering in proces van MC die optreden in verloop van tijd
- Gestuurd door verschillende factoren
- Optreden bij opgroeien baby tot volwassene=> motorische ontwikkeling
- Indien volwassen = nieuwe motorische vaardigheden leren
2. Motorisch gedrag en motorische controle
A. Motorisch gedrag
gedrag tot stand door uitoefenen van spierkrachten die inwerken op ledematen/ andere
lichaamsdelen
gedrag dat voorkomt uit spieractiviteit
- Ook bij Niet bewegen (statische contractie)
● Niet willekeurig maar met doel voor ogen
● Doelgerichte bewegingen
- Complex
- Flexibel
● Past aan, aan omgevingsfactoren
● Alle bewegingen gedurende bepaalde tijdsperiode
● Doelgerichte motorische acties
- Doelgericht = doel voor ogen
- Motorische actie = oplossing voor motorisch problemen gesteld door motorisch taak
● Motorische taak
- Verschillende deeltaken
● Verschil tussen
- motorische actie + deeltaken = elementaire actie
bouwstenen waaruit meer complexe acties opgebouwd kunnen worden
- motorisch actie + 0 deeltaken
● Uitvoeren motorische actie ≠ uitvoeren combinatie bewegingen/ spiercontracties
- Details bewegingen = zeer verschillend
omgevingsomstandigheden
≠ begincondities
≠omstandigheden tot zelfde acties komen -> ≠ bewegingspatronen &
spieractiviteit patronen => motorische fit
● Motorische fit
- Motorisch gedrag = aanpasbaar aan omgevingsomstandigheden
- ≠ omstandigheden = ≠ motorisch gedrag => zelfde uitkomst
● Doelgerichte beweging = adaptief gedrag = motorische equivalentie
● Equivalent
- Zelfde resultaat
- ≠ op ander domein
B. Vrijwillige & doelgerichte bewegingen
● Vrijwillige beweging
Nala Melis Pagina 1
, MO H1:controle van beweging
- Vooraf aan beweging = bewuste intentie
● Vrijwillig motorisch gedrag
- Gedrag uitgevoerd met bewuste intentie om doel te bereiken
- Uitvoerder = bewust van keuze om gedrag te vertonen of niet
● Onvrijwillig motorisch gedrag
- Geen bewuste intentie
- Uitvoerder ≠ keuze om gedrag te vertonen of niet
- Reflexmatig
≠ adaptief vermogen → stereotiep
presistance in response to failure → meerdere pogingen ondernemen indien gewenste
uitkomst niet bereikt
● Ertoe gedwongen gedrag ≠ onvrijwillig gedrag
- Uitvoerder = bewust van keuze om gedrag al of niet uit te voeren
Doelgerichte bewegingen
- gericht op bereiken doel
- gestuurd door doel
interne representatie nodig van het te bereiken doel
referentie waartegen uitgevoerde actie afwegen bepalen of doel wel/niet
bereikt
verwijzen naar info opgeslagen in centraal CZS
verwijzen naar info die binnen komt via zintuigen
C. Controle vrijwillige & doelgerichte bewegingen
Zintuiglijke waarneming à doelgerichte bewegingen
- sensormotorische principe
gerelateerd aan adaptibiteit
aanpassen aan andere / nieuwe omstandigheden
aanpassing alleen wanneer info binnenkomt bij uitvoerder over omstandigheden
gerelateerd aan volharding in geval van falen
verkrijgen info wel/niet bereiken vooropgestelde doelà zintuiglijke waarneming
doelgericht motorisch gedrag = sensormotorisch gedrag
- perceptie = acties bepaalt
Perceptie = integratie ≠ waarnemingen tot betekenisvolle informatie
§ noodzakelijk à bewegingen aan passen aan omstandigheden
hoe sensorische & motorische processen samengaan om beweging veroorzaken & controleren
- perifere benadering
bewegingen gecontroleerd obv. feedback uit
spieren & gewrichten=>proprioceptie
vestibulaire
visuele & auditieve informatie=>closed loop
- centrale benadering
bewegingen vooraf geprogrammeerd
feedback niet noodzakelijk voor tot stand komen & uitvoeren bewegingen =>open loop
3. hoe komt beweging tot stand ? historisch visie
verschillende visies gecombineerd
1) vroege jaren 1900
- rol CZS
Nala Melis Pagina 2