Anatomie 3 Mistiaen Cardiovasculair stelsel
Inhoud Cardiovasculair stelsel
Het hart ................................................................................................................................................... 2
Uitwendige beschrijving van het hart ..................................................................................................... 3
Inwendige beschrijving van het hart ....................................................................................................... 4
Grote vaten in de thorax ......................................................................................................................... 7
Zijtakken uit de aorta thoracica............................................................................................................... 7
Zijtakken uit de Aorta abdominalis: ........................................................................................................ 7
Takken naar het hoofd en bovenste ledematen: .................................................................................... 8
Vaten naar de hals:.................................................................................................................................. 9
Vaten naar de bovenste gordel en ledematen:..................................................................................... 21
Vaatwerken rond de gewrichten:.......................................................................................................... 28
Vaten naar de abdominale organen:..................................................................................................... 29
Vaten naar de abdominale wand: ......................................................................................................... 35
Vaten naar de onderste gordel en de bekkenorganen: ........................................................................ 35
Vaten naar de onderste ledematen: ..................................................................................................... 38
Bijzonderheden m.b.t. de venen ........................................................................................................... 46
De romp en de wervelzuil ................................................................................................................. 46
Hoofd en hals..................................................................................................................................... 48
Digestief stelsel ................................................................................................................................. 49
Retroperitoneale en bekkenorganen ................................................................................................ 50
Onderste ledematen ......................................................................................................................... 50
De lymfe ................................................................................................................................................ 50
Het mediastinum ................................................................................................................................... 52
1
,Het hart
De circulatie van het hart bestaat uit pompen en buizen. De buizen die vertrekken van de pompen
staan onder hogere druk en hebben dikkeren, elastische wanden. → arteriën.
Eindarteriën zijn arteriën die weefsels voorzien die maar één arterie hebben voor hun
zuurstofvoorziening. Als je deze arterie afsluit dan ontstaat er een infarct. Vele organen hangen af
van eindarteriën.
Collaterale arteriën bevloeien hetzelfde capillairbed. Als er hier een afsluit dan neme de anderen het
over. Deze vindt je in de ledematen.
Arteriën vertakken zich in steeds kleinere structuren tot ze uiteindelijk wanden hebben die maar uit
één cellaag bestaan. Op dit niveau is diffusie wel mogelijk als transportmiddel. →
capillairen/haarvaten.
De capillairen komen samen in venules. Deze vloeien samen tot steeds grotere venen. (het lumen
van de venen is relatief groter dan die van de arteriën en de druk is zeer laag, de wanden zijn dun en
de venen in de ledematen hebben kleppen om terugvloei ten gevolge van de zwaartekracht tegen te
houden).
Zuurstofrijk bloed is bloed dat van de longen wegstroomt en naar de weefsel gaat. (longvenen)
Zuurstofarm bloed vertrekt van de weefsels en gaat naar de longen. Het bloed loopt via de venen
naar het rechter hart en via de longslagaders naar de longen.
De grote circulatie verloopt van de linker ventrikel via de aorta naar het lichaam en terug.
De kleine circulatie verloopt van de rechter ventrikel naar de longen en terug naar het hart.
2
,Een poortadersysteem is een capillairnetwerk tussen twee venen.
De circulatie van het hart bestaat uit twee weerstanden, alternerend met twee pompen, in serie
geplaatst.
Om de spierpomp goed te laten werken is er zowel aan de ingang als aan de uitgang van de kamer
een klep die terugvloei belet. Daarom zijn er 4 kleppen.
Tussen elke kamer en zijn corresponderende voorkamer is er het ostium atrioventriculare. Dit is de
ingang van de kamer waarin een valva atrioventriculare is geplaatst.
De venen verlopen meestal parallel aan de arteriën.
Uitwendige beschrijving van het hart
Het pericard oftewel hartzakje. Dit is een gesloten ruimte die afgelijnd is met mesotheel. Het heeft 2
lagen:
- Het epicard of viscerale blad is de binnenste dunnen laag.
3
, - Het pariëtale blad is het buitenste blad ter hoogte van de grote vaten.
De aorta ascendens is voor een groot deel ook met visceraal pericard bekleed.
Tussen het pariëtaal en het visceraal blad bevindt zich een kleine hoeveelheid vocht die voor een
soepele beweging van het hart in het hartzakje garandeert.
Het hart ligt centraal in de thorax.
De apex is gericht naar voor, links en onder. Ter hoogte van de intercostaal ruimte.
De facies sternocostalis is één van de drie zijvlakken van het hart.
De Facies Diaphragmatica grenst aan het middenrif (diafragma).
De Facies Sternocostalis grenst aan het borstbeen (sternum) en een aantal ribben.
De Facies Pulmonalis grenst aan de linkerlong.
De rechterboord van het hart ligt op 4cm van de middellijn. De apex op 9 cm van de middellijn.
Inwendige beschrijving van het hart
Alle hartkamers zijn binnenin bekleed door het endocard.
Rechter atrium/voorkamer:
In het rechteratrium verzamelt zich zuurstofarm/koolstofdioxiderijk bloed vanuit de sinus coronarius
en bovenste en onderste holle ader, dat wordt doorgepompt tijdens de samentrekking van het
atrium naar de rechterventrikel vanwaar het bloed via de longslagader in de longen van zuurstof
wordt voorzien om daarna via de longader in het linkeratrium te verzamelen. In het rechter atrium
mondt de vena cava superior uit. Rechts onder monden de vena cava inferior en de sinus coronarius
4
Inhoud Cardiovasculair stelsel
Het hart ................................................................................................................................................... 2
Uitwendige beschrijving van het hart ..................................................................................................... 3
Inwendige beschrijving van het hart ....................................................................................................... 4
Grote vaten in de thorax ......................................................................................................................... 7
Zijtakken uit de aorta thoracica............................................................................................................... 7
Zijtakken uit de Aorta abdominalis: ........................................................................................................ 7
Takken naar het hoofd en bovenste ledematen: .................................................................................... 8
Vaten naar de hals:.................................................................................................................................. 9
Vaten naar de bovenste gordel en ledematen:..................................................................................... 21
Vaatwerken rond de gewrichten:.......................................................................................................... 28
Vaten naar de abdominale organen:..................................................................................................... 29
Vaten naar de abdominale wand: ......................................................................................................... 35
Vaten naar de onderste gordel en de bekkenorganen: ........................................................................ 35
Vaten naar de onderste ledematen: ..................................................................................................... 38
Bijzonderheden m.b.t. de venen ........................................................................................................... 46
De romp en de wervelzuil ................................................................................................................. 46
Hoofd en hals..................................................................................................................................... 48
Digestief stelsel ................................................................................................................................. 49
Retroperitoneale en bekkenorganen ................................................................................................ 50
Onderste ledematen ......................................................................................................................... 50
De lymfe ................................................................................................................................................ 50
Het mediastinum ................................................................................................................................... 52
1
,Het hart
De circulatie van het hart bestaat uit pompen en buizen. De buizen die vertrekken van de pompen
staan onder hogere druk en hebben dikkeren, elastische wanden. → arteriën.
Eindarteriën zijn arteriën die weefsels voorzien die maar één arterie hebben voor hun
zuurstofvoorziening. Als je deze arterie afsluit dan ontstaat er een infarct. Vele organen hangen af
van eindarteriën.
Collaterale arteriën bevloeien hetzelfde capillairbed. Als er hier een afsluit dan neme de anderen het
over. Deze vindt je in de ledematen.
Arteriën vertakken zich in steeds kleinere structuren tot ze uiteindelijk wanden hebben die maar uit
één cellaag bestaan. Op dit niveau is diffusie wel mogelijk als transportmiddel. →
capillairen/haarvaten.
De capillairen komen samen in venules. Deze vloeien samen tot steeds grotere venen. (het lumen
van de venen is relatief groter dan die van de arteriën en de druk is zeer laag, de wanden zijn dun en
de venen in de ledematen hebben kleppen om terugvloei ten gevolge van de zwaartekracht tegen te
houden).
Zuurstofrijk bloed is bloed dat van de longen wegstroomt en naar de weefsel gaat. (longvenen)
Zuurstofarm bloed vertrekt van de weefsels en gaat naar de longen. Het bloed loopt via de venen
naar het rechter hart en via de longslagaders naar de longen.
De grote circulatie verloopt van de linker ventrikel via de aorta naar het lichaam en terug.
De kleine circulatie verloopt van de rechter ventrikel naar de longen en terug naar het hart.
2
,Een poortadersysteem is een capillairnetwerk tussen twee venen.
De circulatie van het hart bestaat uit twee weerstanden, alternerend met twee pompen, in serie
geplaatst.
Om de spierpomp goed te laten werken is er zowel aan de ingang als aan de uitgang van de kamer
een klep die terugvloei belet. Daarom zijn er 4 kleppen.
Tussen elke kamer en zijn corresponderende voorkamer is er het ostium atrioventriculare. Dit is de
ingang van de kamer waarin een valva atrioventriculare is geplaatst.
De venen verlopen meestal parallel aan de arteriën.
Uitwendige beschrijving van het hart
Het pericard oftewel hartzakje. Dit is een gesloten ruimte die afgelijnd is met mesotheel. Het heeft 2
lagen:
- Het epicard of viscerale blad is de binnenste dunnen laag.
3
, - Het pariëtale blad is het buitenste blad ter hoogte van de grote vaten.
De aorta ascendens is voor een groot deel ook met visceraal pericard bekleed.
Tussen het pariëtaal en het visceraal blad bevindt zich een kleine hoeveelheid vocht die voor een
soepele beweging van het hart in het hartzakje garandeert.
Het hart ligt centraal in de thorax.
De apex is gericht naar voor, links en onder. Ter hoogte van de intercostaal ruimte.
De facies sternocostalis is één van de drie zijvlakken van het hart.
De Facies Diaphragmatica grenst aan het middenrif (diafragma).
De Facies Sternocostalis grenst aan het borstbeen (sternum) en een aantal ribben.
De Facies Pulmonalis grenst aan de linkerlong.
De rechterboord van het hart ligt op 4cm van de middellijn. De apex op 9 cm van de middellijn.
Inwendige beschrijving van het hart
Alle hartkamers zijn binnenin bekleed door het endocard.
Rechter atrium/voorkamer:
In het rechteratrium verzamelt zich zuurstofarm/koolstofdioxiderijk bloed vanuit de sinus coronarius
en bovenste en onderste holle ader, dat wordt doorgepompt tijdens de samentrekking van het
atrium naar de rechterventrikel vanwaar het bloed via de longslagader in de longen van zuurstof
wordt voorzien om daarna via de longader in het linkeratrium te verzamelen. In het rechter atrium
mondt de vena cava superior uit. Rechts onder monden de vena cava inferior en de sinus coronarius
4
