Samenvatting jeugdrecht

Jeugdrecht
- Syllabus (+ mondelinge vb uit les)
o Nog niet printen maar les per les (soms gebeuren er aanpassingen)
- Schema’s en documenten hiernaast  naast cursus leggen bij die soort les
- Oefeningen om leerstof te beheersen (oplossen gebeurd tijdens lessen)
- Voorbeeldexamenvragen
- Geen ppt
- Opnames, live sessies op campus
- HC 3 en 4 w geschrapt – dus ook niet te kennen (gaat over geschiedenis denk)
- Examen: 10 open vragen
o Kleine vragen op 2-4 punten
o Kan kleine casus zijn en zo voorwaarden opsommen of deze jongere in aanmerking komt voor
gemeenschapsinstelling
o Voorwaarden zijn uitgebreid (niet volledig vanbuiten kennen) maar kunnen begrijpen vanwaar het
komt en welke interventies genomen k worden bij de voorbeelden van lessen
o Voorbeelden k inpassen in theorie
o Alles k toepassen




1

, Deel 1: begrip en beginselen van het jeugdrecht

1. Het begrip jeugdrecht - afbakening
Jeugdrecht in brede zin Jeugdrecht in strikte zin
 Alle Regelgeving die welzijn &  Bijzondere jeugdrecht, vroegere jeugdbeschermingsrecht
ontplooiing van jongeren wil “bescherming” is verouderd, vroeger was jeugdrecht ter bescherming van de
bevorderen & waarborgen jongeren
 Jongeren beschermen & alle  Regelt overheidstussenkomst via specifieke instellingen &
mogelijke kansen tot volwaardige voorzieningen om bijzondere bijstand aan jongeren te verlenen
ontplooiing geven van wie welzijn / ontplooiing onvoldoende gewaarborgd wordt
 VB: Groeipakket, leerplicht, door gezinsmilieu & algemene maatschappelijke voorzieningen
regelgeving rond verbod  Van toepassing als algemene bepalingen tot onderhoud,
kinderarbeid, jeugdwerkbeleid,… opvoeding & ontplooiing v jongeren ontoereikend zijn in een
= algemene voorzieningen die specifiek geval & ouders/jongere er niet toe komen om zelf/met
ervoor zorgen dat welzijn en hulp v algemene vz, deze ontoereikendheid op te vangen
 Er w hier nog niet gesproken over delinquent gedrag is niet
ontplooiing gewaarborgd w
noodzakelijk enkel jeugdrechtook andere jongeren k gerechtelijke
 Het algemene jeugdrecht
hulp krijgen zonder geschiedenis v delinquentie
 Hier gaan we niet verder op door

A. Twee vormen van interventies
Vrijwillige jeugdhulp Gedwongen interventies
 Buitengerechtelijk  Gerechtelijk
 Jeugdhulp via  Jeugdhulp via
- jeugdhulpaanbieders - OM/parket
- ITP - Sociale dienst
- GV - jeugdrechter / jeugdrechtbank
verschillende interventies los bekijken van doelgroepen
doelgroepen en interventies staan niet naast elkaar, interventies k door elkaar lopen + doelgroepen lopen ook door de
interventies heen


B. Drie Doelgroepen
 Jongeren die in een VOS leven: ontwikkeling bedreigd omdat
- fysieke
- psychische integriteit jongere / leden gezin aangetast
- seksuele
- affectieve
- sociale ontplooiingskansen in gedrang komen
- morele
- intellectuele
hier: hulp maatschappelijk noodzakelijk
 pas naar gerechtelijke jeugdhulp indien actor vrijwillig hulp niet aanvaardt
 Minderjarigen die een jeugddelict gepleegd hebben MOF:
- onderliggende VOS mogelijk
- jongere kan ook buitengerechtelijke jeugdhulp krijgen
- interventies lopen door elkaar (niet rechtlijnig bekijken)
 Geesteszieke minderjarigen (laatste groep die we gaan bekijken)
- kan gepaard gaan met een delict / VOS
- wet tot bescherming van de geesteszieken
- gedwongen observatie
- verblijf in psychiatrische dienst
- verpleging in gezin als interventievorm (zelden)
2

,Voorbeeld les:
Jeugdhulprecht, we vinden dat terug in decreet integrale jeugdhulp bevat veel aspecten
Binnen integrale jh, zijn er algemene voorzieningen die de ontplooiing en welzijn v kind bevorderen/waarborgen
We komen allen in contact met K&G waar we getest worden… = rechtstreeks toegankelijke jh = algemene voorzieningen voor
jongeren (vrijwilliger)

Mija die een keer spijbelt, brutaal tegen ouders, depressief, … ->aantal signalen waardoor ouders ongerust worden mogelijk
om niet rechtstreeks toegankelijke jh te krijgen (nog steeds vrijwillig) hoort wel al tot bijzondere jeugdrecht waar
toegangspoort gaat moeten tussenkomen

Koppel gescheiden, mama kan het niet meer aan, drankverslaafd, deelt meppen uit, vader is suicidaal, … een VOS  dit gezin
kan nog steeds vrijwilliger geholpen worden (= wel al buitengerechtelijk recht)  maar het is pas als niemand vrijwillig hulp
aanvaardendan gaat VOS naar gerechtelijke hulp overstappen en gaat jeugdrechter maatregelen opleggegn (=gedwongen jh)

Jongeren zijn niks anders meer gewoon, slaan nu ook terug, haalt messen uit, gaat in criminaliteit,… delinquente feiten
gedwongen jeugd(bescherming)recht decreet jeugddelinquentierecht is hier van toepassing

RtjnrtjVOSgedwongen hv… bevat veel versch soorten interventies die door elkaar kunnen lopen, veel variëteit



2. Beginselen jeugdrecht
Naast aanvullende beginselen (specifiek voor jhrecht/VOS en het delinquentierecht/jeugddelict:

1. Respect voor de rechten van het kind
 Vroeger:
- kind als rechtsobject dat moest gehoorzamen aan ouders
- alles gericht op jeugdbescherming
- kind moest beschermd w tegen ouders die zich misdroegen

 Geleidelijk aan
- bescherming voor kind gekomen
- evolutie naar kind dat drager is van rechten & kan participeren in beslissingen i.v.m. jeugdhulp &
jeugddelinquentiereacties

Rechten v Kind:
 W Bewaakt door ouders: ouderlijk gezag
 Pas als ouders / milieu ouders/algemene welzijnsvoorzieningen niet meer volstaat dan pas gaat kind recht
hebben op tussenkomst OH

! Het belang van het kind = dominerend criterium !
 is die interventie wel in het belang van de minderjarige
 eender welke situatie/kinddominante vraag hier in belang v mija, +mija kan mee nadenken en participeren
van bescherming nr participatiegedachten vd jongere

2. Gezinsgerichtheid
 Kind zo lang mogelijk binnen gezin houden
- versterken v gezin
- kracht in gezin
- directe context zoeken
 Zelfs als kind buiten gezin gezet w, gaat men zoveel mogelijk proberen inzetten op bezoeken etc
 Veel instanties zijn bezet: pleegouders in buurt niet makkelijk in praktijk, ook in zelfde gezin

3

, 3. Subsidiariteit (forum)
 Minst ingrijpende heeft voorrang
 Altijd zo weinig mogelijk ingrijpen
 Vrijwillige heeft voorrang
 Voorrang:
- ouders die voor opvoeding zorgen
- algemene welzijnsvoorzieningen (RTJ)
- NRTJ
- laatste optie uithuisplaatsing
Jeugddelinquentierecht: ook hier uithuisplaatsing laatste optie + zeker GI: ook kijken naar gezinsgericht werken!

4. Differentiatie in de versch. interventies
 =Diversiteit in interventies
 Bekijk inhoudstafel van deze cursus
o Delinquentie maatregelen, sancties, …. Heel gamma van interventies mogelijk

5. Hulpverlenend karakter
 Vroeger beschermingsmodel (mija moeten beschermd w)
 Evolutie sinds decreet jeugddelinquentierecht
- sanctionerend
- maatsch. Beveiligend karakter
- herstelgericht

Mensen zien achter deze regels! Oordelen mild houden: voorbeeld
(vb komen altijd uit werkveld)
4 jongeren (15-16j) hebben het moeilijker, gebruik van minimalistisch weed, geld gestolen in winkel om meer te k kopen
(jeugddelict)w alle 4 opgepakt en verhoord (2vd 4 komen uit goede fam met recht achtergrond)2 andere komen uit gezin
met alleenstaande moeder en afwisselende partnerseerste 2 moesten vrijwilligerswerk op speelpleinwerking doen, andere 2
kwamen in gemeenschapsinstelling terug, 1 van deze jongere kwam goed terecht maar uiteindelijk pleegt hij zelfmoord het
was niet rechtvaardig dat deze 4 jongeren andere soort interventies kregen deze zaken moeten we beter begeleiden en
begrijpen dat sommige mensen het niet makkelijk hebben principes subsidiariteit en gezinsgerichtheid hier vertalen naar
werkveld




4