Tentamen procesmanagement
Hoofdstuk 1 – Processen en procesmanagement
Weten voorbeelden te benoemen van verschillende soorten processen
Processen: een aaneenschakeling van stappen/fasen.
- Een opeenvolging van gebeurtenissen met een begin en met een eind
Input/Output
- Een proces heeft een dynamisch karakter. Het is nooit statisch en verander
per definitie altijd
Je kunt processen onderverdelen in continue processen en discontinue processen.
- Continue processen: dit proces stopt niet en gaat dag en nacht door. Soms
lastig om de verschillende fasen of processtappen te benoemen.
o VB. Energiecentrale
- Discontinu processen: makkelijker om de verschillende fasen of
processtappen te benoemen. Afgebakende activiteiten.
o VB. Assemblagebedrijven
Daarnaast kun je processen onderverdelen in natuurlijke processen en
kunstmatige processen.
- Natuurlijke processen: gebeuren vanzelf en houden zichzelf volgens de
wetten van de natuur in stand.
o VB. Landbouwproducten
- Kunstmatige processen: zijn processen die geïnitieerd en in stand worden
gehouden door mensen. Bij elke stap worden mensen, middelen of
materialen ingezet om het proces aan de gang te houden.
o VB. Rechtszitting
Een proces kan ook als deelproces worden beschouwd van één of meerdere
andere processen.
Begrijpen de relatie tussen proces en omgeving
Elk proces of deelproces vindt plaats in de omgeving. Je kunt de omgeving van
het proces definiëren als al wat buiten het proces ligt, maar wel invloed heeft op
het proces of beïnvloed wordt door het proces.
Als procesmanager kun je invloed uitoefenen op de directe omgeving van een
proces, maar niet op de indirecte omgeving. Andersom geldt dat zowel de directe
als de indirecte omgeving invloed kunnen hebben op het proces.
Stakeholders behoren tot de directe omgeving
Weten welke fasen er zijn in de procesmanagementcyclus
Bij procesmanagement kunnen de volgende fasen worden onderscheiden:
1. Herkennen
2. Analyseren
3. (Her)ontwerpen
4. Implementeren
5. Afstemmen
6. (Bij/Be)sturen
Herkennen
Allereerst is het van belang om processen te herkennen. Vaststellen waar een
proces begint en waar het eindigt is belangrijk en in sommige gevallen arbitrair.
,Analyseren
De volgende stap in een proces is de analyse. Hier worden allemaal vragen
gesteld. Wat zijn de verschillende processtappen? Wie zijn er bij het proces
betrokken? Wat zijn hun rollen? Wat zijn omgevingsinvloeden? Etc.
(Her)ontwerpen
Bij het ontwerpen van processen gaat het om het maken van
procesbeschrijvingen en processchema’s. Het is van belang om de processen zo
optimaal mogelijk te laten verlopen.
Indien er sprake is van het herontwerpen van processen, vindt er in deze fase
procesoptimalisatie plaats.
Implementeren
Nadat de processen zijn beschreven en zijn weergegeven in schema’s, is het tijd
om de (nieuw) ontworpen processen te implementeren.
Afstemmen
Afstemming en coördinatie met de omgeving en met verschillende stakeholders.
(Bij/Be)sturen
De laatste stap is het bijsturen. Er wordt gekeken of het proces nog voldoet aan
de juiste criteria, of de output nog steeds voldoende is en gewenst. Waar nodig
zal in deze fase het proces worden bijgestuurd en geëvalueerd.
Hoofdstuk 2 – Processen herkennen
Weten de verschillen te benoemen tussen primaire en ondersteunde
bedrijfsprocessen
Primaire processen: zijn de processen die direct waarde toevoegen aan een
product of dienst
Ondersteunende processen: zijn ondersteunend aan het primaire proces
Ondersteunende processen: Primaire processen:
- Afdelingen hebben meer - Afdelingen staan meer in
zelfstandigheid als bij relatie met elkaar en
primaire proces hebben meer afstemming
- Medewerkers van nodig
ondersteunende - Afstemming tussen
(staf)functies zijn vaak schakels om efficiënt en
hoger opgeleid en meer kostenbewust te kunnen
zelfsturend opereren is belangrijk
- Effectiviteit - Vaak in de lijn
(doelgerichtheid) is vaak georganiseerd
belangrijker dan efficiency.
- Zijn vaak gericht op het
behalen van de doelen
waarvoor ze in het leven
zijn geroepen
- Bureaucratisering
, Weten welke primaire activiteiten Porter onderscheid
Het primaire proces in een bedrijf bestaat uit een aantal afzonderlijke stappen. In
iedere processtap wordt waarde toegevoegd aan het product of de dienst.
Porter stelt dat een bedrijf uiteindelijk vooral in het primaire proces waarde kan
toevoegen.
Porter onderscheidt de volgende primaire activiteiten:
1. Ingaande logistiek
Ontvangst, opslag, voorraadcontrole en transportplanning
2. Operaties
Zijn alle waarde creërende activiteiten die nodig zijn voor het
transformeren van productiefactoren tot eindproduct, halffabricaat en/of
dienst
3. Uitgaande logistiek
Omhelst de activiteiten die nodig zijn om het product of de dienst bij de
klant te krijgen. Orderafhandeling, vervoer, distributie
4. Marketing en verkoop
Gaat over alle activiteiten om klanten ertoe te brengen het product of de
dienst te kopen. Kanaalselectie, adverteren, promotie, verkoop,
prijsstelling, relatiemanagement
5. Service en dienstverlening
Klantondersteuning, reparatiediensten, installatie, training en upgrading
van producten en diensten
De winstmarge van een bedrijf is afhankelijk van hoe het bedrijf er met zijn
organisatie in slaagt om deze processen/activiteiten goed op elkaar aan te laten
sluiten.
Begrijpen de werking van processen vanuit de Value Chain van Porter
Porter onderscheidt ook een aantal ondersteunende activiteiten die er volgens
hem op gericht moeten zijn om in de verschillende schakels van het primaire
proces waarde te kunnen toevoegen. Dit zijn:
1. Infrastructuur
Gaat over het management en beheersen van processen. Denk aan
juridische aspecten, financiering, administratie, public relations en
kwaliteitsmanagement
2. Management van menselijk kapitaal
Zijn de activiteiten verbonden aan de werving, ontwikkeling en
ondersteuning van werknemers
3. Technologie-ontwikkeling
Denk aan technologie-ontwikkeling, productontwikkeling, onderzoek,
procesautomatisering, ontwerp en herontwerp
4. Verwerving
Dit gaat over de inkoop van productiemiddelen, zoals grondstoffen,
gebouwen en machines
Hoofdstuk 1 – Processen en procesmanagement
Weten voorbeelden te benoemen van verschillende soorten processen
Processen: een aaneenschakeling van stappen/fasen.
- Een opeenvolging van gebeurtenissen met een begin en met een eind
Input/Output
- Een proces heeft een dynamisch karakter. Het is nooit statisch en verander
per definitie altijd
Je kunt processen onderverdelen in continue processen en discontinue processen.
- Continue processen: dit proces stopt niet en gaat dag en nacht door. Soms
lastig om de verschillende fasen of processtappen te benoemen.
o VB. Energiecentrale
- Discontinu processen: makkelijker om de verschillende fasen of
processtappen te benoemen. Afgebakende activiteiten.
o VB. Assemblagebedrijven
Daarnaast kun je processen onderverdelen in natuurlijke processen en
kunstmatige processen.
- Natuurlijke processen: gebeuren vanzelf en houden zichzelf volgens de
wetten van de natuur in stand.
o VB. Landbouwproducten
- Kunstmatige processen: zijn processen die geïnitieerd en in stand worden
gehouden door mensen. Bij elke stap worden mensen, middelen of
materialen ingezet om het proces aan de gang te houden.
o VB. Rechtszitting
Een proces kan ook als deelproces worden beschouwd van één of meerdere
andere processen.
Begrijpen de relatie tussen proces en omgeving
Elk proces of deelproces vindt plaats in de omgeving. Je kunt de omgeving van
het proces definiëren als al wat buiten het proces ligt, maar wel invloed heeft op
het proces of beïnvloed wordt door het proces.
Als procesmanager kun je invloed uitoefenen op de directe omgeving van een
proces, maar niet op de indirecte omgeving. Andersom geldt dat zowel de directe
als de indirecte omgeving invloed kunnen hebben op het proces.
Stakeholders behoren tot de directe omgeving
Weten welke fasen er zijn in de procesmanagementcyclus
Bij procesmanagement kunnen de volgende fasen worden onderscheiden:
1. Herkennen
2. Analyseren
3. (Her)ontwerpen
4. Implementeren
5. Afstemmen
6. (Bij/Be)sturen
Herkennen
Allereerst is het van belang om processen te herkennen. Vaststellen waar een
proces begint en waar het eindigt is belangrijk en in sommige gevallen arbitrair.
,Analyseren
De volgende stap in een proces is de analyse. Hier worden allemaal vragen
gesteld. Wat zijn de verschillende processtappen? Wie zijn er bij het proces
betrokken? Wat zijn hun rollen? Wat zijn omgevingsinvloeden? Etc.
(Her)ontwerpen
Bij het ontwerpen van processen gaat het om het maken van
procesbeschrijvingen en processchema’s. Het is van belang om de processen zo
optimaal mogelijk te laten verlopen.
Indien er sprake is van het herontwerpen van processen, vindt er in deze fase
procesoptimalisatie plaats.
Implementeren
Nadat de processen zijn beschreven en zijn weergegeven in schema’s, is het tijd
om de (nieuw) ontworpen processen te implementeren.
Afstemmen
Afstemming en coördinatie met de omgeving en met verschillende stakeholders.
(Bij/Be)sturen
De laatste stap is het bijsturen. Er wordt gekeken of het proces nog voldoet aan
de juiste criteria, of de output nog steeds voldoende is en gewenst. Waar nodig
zal in deze fase het proces worden bijgestuurd en geëvalueerd.
Hoofdstuk 2 – Processen herkennen
Weten de verschillen te benoemen tussen primaire en ondersteunde
bedrijfsprocessen
Primaire processen: zijn de processen die direct waarde toevoegen aan een
product of dienst
Ondersteunende processen: zijn ondersteunend aan het primaire proces
Ondersteunende processen: Primaire processen:
- Afdelingen hebben meer - Afdelingen staan meer in
zelfstandigheid als bij relatie met elkaar en
primaire proces hebben meer afstemming
- Medewerkers van nodig
ondersteunende - Afstemming tussen
(staf)functies zijn vaak schakels om efficiënt en
hoger opgeleid en meer kostenbewust te kunnen
zelfsturend opereren is belangrijk
- Effectiviteit - Vaak in de lijn
(doelgerichtheid) is vaak georganiseerd
belangrijker dan efficiency.
- Zijn vaak gericht op het
behalen van de doelen
waarvoor ze in het leven
zijn geroepen
- Bureaucratisering
, Weten welke primaire activiteiten Porter onderscheid
Het primaire proces in een bedrijf bestaat uit een aantal afzonderlijke stappen. In
iedere processtap wordt waarde toegevoegd aan het product of de dienst.
Porter stelt dat een bedrijf uiteindelijk vooral in het primaire proces waarde kan
toevoegen.
Porter onderscheidt de volgende primaire activiteiten:
1. Ingaande logistiek
Ontvangst, opslag, voorraadcontrole en transportplanning
2. Operaties
Zijn alle waarde creërende activiteiten die nodig zijn voor het
transformeren van productiefactoren tot eindproduct, halffabricaat en/of
dienst
3. Uitgaande logistiek
Omhelst de activiteiten die nodig zijn om het product of de dienst bij de
klant te krijgen. Orderafhandeling, vervoer, distributie
4. Marketing en verkoop
Gaat over alle activiteiten om klanten ertoe te brengen het product of de
dienst te kopen. Kanaalselectie, adverteren, promotie, verkoop,
prijsstelling, relatiemanagement
5. Service en dienstverlening
Klantondersteuning, reparatiediensten, installatie, training en upgrading
van producten en diensten
De winstmarge van een bedrijf is afhankelijk van hoe het bedrijf er met zijn
organisatie in slaagt om deze processen/activiteiten goed op elkaar aan te laten
sluiten.
Begrijpen de werking van processen vanuit de Value Chain van Porter
Porter onderscheidt ook een aantal ondersteunende activiteiten die er volgens
hem op gericht moeten zijn om in de verschillende schakels van het primaire
proces waarde te kunnen toevoegen. Dit zijn:
1. Infrastructuur
Gaat over het management en beheersen van processen. Denk aan
juridische aspecten, financiering, administratie, public relations en
kwaliteitsmanagement
2. Management van menselijk kapitaal
Zijn de activiteiten verbonden aan de werving, ontwikkeling en
ondersteuning van werknemers
3. Technologie-ontwikkeling
Denk aan technologie-ontwikkeling, productontwikkeling, onderzoek,
procesautomatisering, ontwerp en herontwerp
4. Verwerving
Dit gaat over de inkoop van productiemiddelen, zoals grondstoffen,
gebouwen en machines
