Samenvatting Ethisch en Deontologisch handelen: H3 Democratische verzorgingsstaat

H3: Democra sche verzorgingsstaat


Waarom moeten we anderen eigenlijk helpen?

1/ Poli eke filosofie p45

Hulpverlening gebeurt niet in een maatschappelijk vacuüm, maar binnen een rechtsstaat en
verzorgingsstaat of welzijnsstaat.

Poli ek hee impact op ons werk !
• = macroniveau
• S lstaan bij poli ek = poli eke filosofie
• Hoe de overheid moet omgaan met zijn burgers
• Wat de burgers mogen verwachten van de overheid
• De rol van de overheid bij subsidies van de HV
Rol van de HV in samenleving, hoe ver gaan we om mensen te helpen? > 2 strekkingen

1.1 Twee strekkingen p45

Ezel doen bewegen a.d.h.v
1. Een stok = repressief = conserva ef = rechts
Bv. eerst Nederlands kunnen om sociale woning te krijgen
2. Een wortel = progressief = aanmoedigen

HV zit in een poli ek kader: Vaak progressief en beetje repressief.
Bv. oké leefloon bij alcoholverslaving, maar dan detox kuur volgen

• Beide visies gaan terug tot het begin van de moderne rechtstaat
• En hangt samen met fundamentele opva ngen over hoe mensen ‘van nature’ zijn

1.2 Verzorgingsstaat p45

Vanuit fundamenten voorzien door de mensenrechten neemt de verzorgingsstaat een belangrijke rol in.
Term verzorgingsstaat = welvaartstaat (mag door mekaar worden gebruikt), USA bv niet want betalen voor
ziekteverzekering.

In een verzorgingsstaat zorgt de overheid voor welvaart en welzijn voor alle burgers in de samenleving.
Welvaart ≠ welzijn
• Met welvaart bedoelen we dat mensen voldoende inkomen krijgen om van te kunnen leven
• En met welzijn gaat het om de gezondheid van mensen.
Dat is rela ef nieuw = na W.O.II is de welvaartstaat uitgebouwd.
Zowel de democra sche rechtstaat als de verzorgingsstaat staan onder druk vandaag door de reac es
van migra edruk en de toenemende diversiteit.




Pagina 1 van 10

, H3: Democra sche verzorgingsstaat


1.3 Rechtsstaat p46

≠ Totalitaire staat of poli estaat
Een rechtsstaat is een staat waarin vrijheid, rechtszekerheid en rechtsgelijkheid voor de burger heel
belangrijk zijn. Bovendien geniet de burger bescherming van zijn rechten en vrijheden, tegen
medeburgers én tegen de overheid.

Fundamenten van een democra sch rechtstaat (= voorwaarde om zichzelf een rechtstaat te mogen
noemen)
4 belangrijke kenmerken van een rechtsstaat
1. Vrijheid en gelijkheid van burgers is vastgelegd in de grondrechten of mensenrechten
2. Burgers worden beschermd tegen machtsmisbruik van de overheid
3. Scheiding tussen kerk en staat
4. De vertegenwoordiging van burgers verloopt via een democra sch kiesproces.

1.4 In de hulpverlening p47

Deze principes van een rechtstaat werken ook door in sociaal werk !!
• Ook voor cliënten geldt de vrijheid, gelijkheid en solidariteit, vastgelegd in de grondwet, zijn
mensenrechten belangrijk.
• Ook cliënten hebben recht op bescherming tegen (vertegenwoordigers van) de overheid. HV
zijn vaak vertegenwoordigers van de overheid (gesubsidieerd organisa e).

Geef concrete voorbeelden (prak jk)
X

Bv. Mensenrechten respecteren
Bv. Hoe gaan wij om met straffen?
Bv. Beroven van vrijheid?
Bv. kinderwens persoon met een verstandelijke beperking
Langdurige armoede (rand samenleving), mensen een vangnet geven (= de hangmat)
• Rechtstaat: De overheid moet, hee de plicht de mensen beschermen
• De overheid hee zorgplicht = realisa e van de sociale grondrechten. Bv huisves ng
• Controle: hee de overheid zijn werk gedaan?!
• Overheid moet zich verantwoorden en zich houden aan de regels die het voor zijn burgers oplegt
• HV zijn verlengde van die rechtstaat = cliënten beschermen.
• Subsidie overheid en ook cliënt beschermen tegen overheid.




Pagina 2 van 10