Samenvatting Recht jaar 1 blok 3

Recht blok 3
College 1

3 kenmerken van een staat:

1) Heef een bevolking.k
2) Bestaat uit een afgegrensd gebied
3) Er is een hoogste bestuursorgaan dat de wetgeving regelt, er is sprake van
soevereiniteit.k

Zuid Afrika en België zijn staten.k De Molukse gemeenschap is geen staat.k

Wat is een rechtsstaat?

 Bescherming van burgers tegen misbruik van overheid
 Gelijke behandeling  Grondrechten
 In vrijheid leven  Wet bepaalt wel wanneer je strafaar bent.k

In een rechtsstaat is sprake van maatschappelijke normen en rechtsnormen.
Maatschappelijke normen zijn ongeschreven regels.k
Rechtsnormen zijn geschreven regels.k

Wat doet de rechtsstaat?

 Bescherming van burgers tegen overheid
 Bescherming van verdachten, overlastplegers en criminelen.k
 Oplegging inspanningsverplichtng ter bevordering van sociale en economische
rechten en burgers.k



Trias Politca

 Machtenspreiding  Wetgevende macht, uitvoerende macht, rechtsprekende macht
 Montesquieu

Doel: staatsmacht spreiden om misbruik te voorkomen (horizontale spreiding)



Staatsmacht



Wetgevende Uitvoerende Rechtsprekende
macht macht macht

,Grondwet: Belangrijkste wet, fundament van de samenleving.k
Doel van de grondwet:

 Vrijheid burgers garanderen  macht overheid beperkt
 Fundamentele rechten voor burgers
 Staatsinrichtng
 Eenheid van het Nederlandse volk

Een grondwet kan klassiek of sociaal zijn.

Klassiek:

 Gelijkheidsbeginsel, politeke rechten, vrijheidsrechten en persoonlijke bescherming
 Passieve opstelling overheid
 Naar de rechter stappen

Een klassiek grondrecht hebben niet altjd volledige gelding, er kan namelijk een inbreuk op
worden gedaan, dit kan alleen wanneer die wet deze inbreuk zelf toestaan.k
Enkel de regering en de Staten-Generaal mogen dit.k Wanneer er dan een beperking op een
grondrecht wordt gedaan, noemen we dit clausulering.

Klassieke grondrechten kunnen in een botsing komen.k De vrijheid van onderwijs kan er
bijvoorbeeld toe leiden dat een schoolbestuur geen homoseksuele leraren en geen
allochtone leerlingen aanneemt, daarmee wordt het verbod van discriminate geschonden.k
Het is vooral de vrijheid van godsdienst die vaak voor problemen zorgt.k

Voorbeelden klassieke grondrechten:

Vrijheidsrechten Politeke rechten Gelijkheidsrechten

Godsdienst Actef kiesrecht Discriminate verbod

Meningsuitng Passief kiesrecht

Vereniging en vergadering Recht van pette



Huisrecht

Onderwijs

,Sociaal:

 Werkgelegenheid, welvaart, milieu, onderwijs
 Acteve opstelling overheid
 Niet naar de rechter stappen

Voorbeelden van sociale grondrechten:
 Recht op bijstand aan minder draagkrachtgen
 Het bevorderen van voldoende werkgelegenheid
 Het recht op sociale zekerheid
 Het bevorderen van de bewoonbaarheid van het land en verbetering van het milieu
 Het bevorderen van de volksgezondheid, voldoende woongelegenheid, voldoende
culturele en maatschappelijke ontplooiing en vrijetjdsbesteding.k
 Het recht op onderwijs

Wat is het verschil?
Klassieke grondrechten zijn de grondrechten die allang aanwezig zijn, sociale grondrechten
zijn pas later gedefnieerd (sinds 1983).k Bij klassieke grondrechten gaat het om zaken waarbij
de overheid zich moet onthouden en bij sociale grondrechten wordt juist overheidsoptreden
verwacht.k
Klassieke grondrechten staat voor ‘’overheid, je bent verboden dit te betreden’’
Bij sociale grondrechten gaat het juist om een acteve overheid die dingen voor de bevolking
regelt.k

Belangrijke beginselen Nederlandse recht:
 Legaliteitsbeginsel: je kan niet gestraf worden voor iets dat geen strafaar feit is.k
 Soorten straffen en maximale strafmaat vastgelegd.k
 Ne Bis In Idem: ‘’niet twee keer voor hetzelfde’’

, College 2
Wettenbundel: verzameling ofciële teksten en regels die voor het onderwijs
interessant zijn.k



Algemene onderdelen van wetten en regelingen

• Opschrif -- ofciële naam van een regeling.k

-- Elke regeling heef een unieke naam

-- Citeerttel om de wet makkelijk aan te kunnen halen.k

• Aanhef en considerans (weegredenen, waarom is de wet opgesteld, vaak staat er dat
er bij de Raad van State advies is gevraagd.k

• Corpus (daadwerkelijke kern van de wet)

• Slot, hierin staan de handtekeningen van de vorst en de betrokken ministers.k



Structuur in regelingen wordt aangebracht door:

• Boeken (je hebt meerdere Burgelijk Wetboeken)

• Hoofdstukken /Titels

• Afdelingen

• Artkelen

Een wet wordt zo opgebouwd om overzicht aan te
brengen.k Dit zijn onderverdelingen van structuur.k
In de Wet op rechterlijke organisate wordt bijvoorbeeld
gewerkt met hoofdstukken, afdelingen en artkelen.k




Noteren wetsartkel: