Samenvatni Eniels in het basisonderwiji s hoosdst 6 7 7 e en 籈
Hoofdstuk 6 Content and Language Integrated Learning
6.1 Didactiek voor Content and Language Integrated Learning
Tjeetalii onderwiji s jorwidt overwi de hele jerwield ieieven. Erwi bestaat ieen eend idiie os ‘beste’ CLIL-
didacte6.
6.1.1 Principes van taalgericht vak onderwijs en CLIL
De 6erwin van CLIL is taalierwiicht va6onderwiji s.
Taalgericht onderwijs = onderwiji s jaarwiin expliciete va6- en taaldoelen jorwiden iesteld7 dat
contextrwii 6 is7 veel interwiactemoieli 6heden biedt en jaarwiin taalste n jorwidt ieboden.
Deze didacte6 sl it ioed aan bi anderwie actverwiende didacte6 en samenjerwi6end lerwien. De leerwilinien
lerwien een taal doorwi die taal veel te iebrwi i6en. De leerwilinien hebben een acteve rwiol en jorwiden
aaniezet om veel te sprwie6en en te schrwii ven7 h n 6ennis van va6inho d te verwijerwi6en en te delen met
anderwien. De drwiie pi lerwis van taalierwiicht va6onderwiji s zi n:
1. Interwiacte
2. Bete6enisvolle context
3. Taalste n
Interacte
Doorwi interwiacte met de leerwilinien stm leerwi e hen om ideeën7 vrwiaien en bevindinien it te jisselen7
onderwilini7 met o en met anderwien. Een noodza6eli 6 element in de lessen is asjisselini van
verwijerwi6inisopdrwiachten (verwijerwi6ini van de inp t) en toepassinisopdrwiachten (o tp t). Net als bi
iejone va6lessen speel e in op de verwischillende leerwist len van de leerwilinien en iees e aanji zinien
voorwi het iebrwi i6 van verwischillende leerwistrwiateiieën.
Betekenisvolle context
Voorwi het lerwien en beirwii pen van va6taal bied e
een d ideli 6e context van niet-taliie insorwimate
jaarwimee de leerwilinien de va6inho d 6 nnen
beirwii pen als h n talen6ennis noi beperwi6t is.
Het 6jadrwiant van C mminis laat zien dat hoe
meerwi contextste n erwi ieboden jorwidt7 hoe
beterwi de taal te beirwii pen is. Je 6 nt de context
bete6enisvol ma6en doorwi: concrwiete
voorwijerwipen7 flms7 erwivarwiinien op te laten doen7
6rwianten7 interwinet7 abstrwiacte schooltaal
verwiieli 6en met alledaaise taal7 verwihalen te
iebrwi i6en7 spelactviteiten7 schema’s7 etc.
Taalsteun
Taalste n ho dt in dat e de taal aanrwiei6t die leerwilinien nodii hebben om de va6inho d te 6 nnen
beirwii pen7 doorwi bi voorwibeeld 6ey jorwids (belanirwii 6ste lesjoorwiden) os doorwi scafoldini. Je let voorwial
op de inho d en minderwien op de (taal) corwirwiectheid. De ontji66elinisierwiichte seedbac6 (op va6 en
taal) die e ieef7 heef als doel leerwilinien te laten rwiefecterwien op het prwiod ct en prwioces.
6.1.2 Gebruik van sociale taal en abstracte taal
Bi CLIL horwien tjee soorwiten taal:
1. De sociale taal (insorwimele taal)7 oo6 jel Daieli 6s Aliemeen Taaliebrwi i6 ienoemd
2. De va6taal osjel de abstrwiacte taal7 oo6 jel Coinites Academische Taalvaarwidiiheid ienoemd
, Onderscheid in DAT en CAT
Bi DAT iaat het om de sociale taal die jorwidt
iebrwi i6t in alledaaise comm nicateve sit ates
jaarwiin de context de taal onderwiste nt. CAT is de
vaarwidiiheid om taal op een abstrwiact nivea te
iebrwi i6en. Het lastie is dat abstrwiacte taal meestal
niet jorwidt onderwiste nd doorwi de sit ate jaarwiin de
taal iebrwi i6t jorwidt. Het iebrwi i6 van CAT
stm leerwit de ontji66elini van taal- en
den6vaarwidiiheden zoals analyserwien7 synthetserwien
en interwiprwieterwien. Als DAT jel en CAT niet
ontji66eld is7 verwiloopt het leerwiprwioces voorwi de
leerwilinien op school moeizaam. De ontji66elini
van CAT d rwit veel lanierwi dan de ontji66elini van
DAT.
Hoe doe je dat in de praktjkk
Als leerwilinien vanas de onderwibo j vvto hebben iehad7 bo j e CAT verwiderwi it. Je verwidiept e voorwi de
va6lessen in de va6taal die i en e leerwilinien nodii hebben. Prwiobeerwi de leerwilinien vanas de eerwiste
abstrwiacte les in de vrwieemde taal te laten prwiaten.
Vormen van CAT
Erwi zi n drwiie vorwimen van CAT:
1. De taal van lerwien
2. De taal voor lerwien
3. De taal door lerwien
De taal van leren
De taal van lerwien is de taal die de leerwilinien nodii hebben om de nie je 6ennis en beirwiippen van de
va6inho d te 6 nnen beirwii pen. Met 6ey jorwids en zinnen moeten ze comm nicerwien overwi de
va6inho d.
De taal voor leren
De taal voorwi lerwien is de taal die de leerwilinien nodii hebben om te 6 nnen comm nicerwien in de
vrwieemde taal7 zoals voorwi het beschrwii ven7 eval erwien7 analyserwien en concl sies trwie66en. Om te 6 nnen
prwiesenterwien7 hebben de leerwilinien taal nodii om te 6 nnen samenjerwi6en7 het onderwizoe6 it te
voerwien en de prwiesentate te ieven.
Taal door leren
De taal doorwi lerwien is de onieplande taal die de leerwilinien
t dens de les lerwien als zi comm nicerwien overwi de nie je
va6inho d7 bi voorwibeeld doorwi spontane iesprwie66en (been
iebrwio6en).
Je biedt al deze taalvorwimen in e lessen aan: e berwieidt de taal
van en voorwi lerwien (CAT) zorwiiv ldii voorwi7 e stm leerwit de
taalprwiod cte en e iaat in op de onieplande taal doorwi lerwien.
6.1.3 Differentiatie in de lesstof
Voorwi anderwistaliie leerwilinien jerwi6t tjeetalii onderwiji s net als voorwi eentaliie leerwilinien7 omdat oo6
voorwi hen de doeltaal (CAT) een nie je taal is. doorwi de taal van7 voorwi en doorwi lerwien in de lessen ioed
Hoofdstuk 6 Content and Language Integrated Learning
6.1 Didactiek voor Content and Language Integrated Learning
Tjeetalii onderwiji s jorwidt overwi de hele jerwield ieieven. Erwi bestaat ieen eend idiie os ‘beste’ CLIL-
didacte6.
6.1.1 Principes van taalgericht vak onderwijs en CLIL
De 6erwin van CLIL is taalierwiicht va6onderwiji s.
Taalgericht onderwijs = onderwiji s jaarwiin expliciete va6- en taaldoelen jorwiden iesteld7 dat
contextrwii 6 is7 veel interwiactemoieli 6heden biedt en jaarwiin taalste n jorwidt ieboden.
Deze didacte6 sl it ioed aan bi anderwie actverwiende didacte6 en samenjerwi6end lerwien. De leerwilinien
lerwien een taal doorwi die taal veel te iebrwi i6en. De leerwilinien hebben een acteve rwiol en jorwiden
aaniezet om veel te sprwie6en en te schrwii ven7 h n 6ennis van va6inho d te verwijerwi6en en te delen met
anderwien. De drwiie pi lerwis van taalierwiicht va6onderwiji s zi n:
1. Interwiacte
2. Bete6enisvolle context
3. Taalste n
Interacte
Doorwi interwiacte met de leerwilinien stm leerwi e hen om ideeën7 vrwiaien en bevindinien it te jisselen7
onderwilini7 met o en met anderwien. Een noodza6eli 6 element in de lessen is asjisselini van
verwijerwi6inisopdrwiachten (verwijerwi6ini van de inp t) en toepassinisopdrwiachten (o tp t). Net als bi
iejone va6lessen speel e in op de verwischillende leerwist len van de leerwilinien en iees e aanji zinien
voorwi het iebrwi i6 van verwischillende leerwistrwiateiieën.
Betekenisvolle context
Voorwi het lerwien en beirwii pen van va6taal bied e
een d ideli 6e context van niet-taliie insorwimate
jaarwimee de leerwilinien de va6inho d 6 nnen
beirwii pen als h n talen6ennis noi beperwi6t is.
Het 6jadrwiant van C mminis laat zien dat hoe
meerwi contextste n erwi ieboden jorwidt7 hoe
beterwi de taal te beirwii pen is. Je 6 nt de context
bete6enisvol ma6en doorwi: concrwiete
voorwijerwipen7 flms7 erwivarwiinien op te laten doen7
6rwianten7 interwinet7 abstrwiacte schooltaal
verwiieli 6en met alledaaise taal7 verwihalen te
iebrwi i6en7 spelactviteiten7 schema’s7 etc.
Taalsteun
Taalste n ho dt in dat e de taal aanrwiei6t die leerwilinien nodii hebben om de va6inho d te 6 nnen
beirwii pen7 doorwi bi voorwibeeld 6ey jorwids (belanirwii 6ste lesjoorwiden) os doorwi scafoldini. Je let voorwial
op de inho d en minderwien op de (taal) corwirwiectheid. De ontji66elinisierwiichte seedbac6 (op va6 en
taal) die e ieef7 heef als doel leerwilinien te laten rwiefecterwien op het prwiod ct en prwioces.
6.1.2 Gebruik van sociale taal en abstracte taal
Bi CLIL horwien tjee soorwiten taal:
1. De sociale taal (insorwimele taal)7 oo6 jel Daieli 6s Aliemeen Taaliebrwi i6 ienoemd
2. De va6taal osjel de abstrwiacte taal7 oo6 jel Coinites Academische Taalvaarwidiiheid ienoemd
, Onderscheid in DAT en CAT
Bi DAT iaat het om de sociale taal die jorwidt
iebrwi i6t in alledaaise comm nicateve sit ates
jaarwiin de context de taal onderwiste nt. CAT is de
vaarwidiiheid om taal op een abstrwiact nivea te
iebrwi i6en. Het lastie is dat abstrwiacte taal meestal
niet jorwidt onderwiste nd doorwi de sit ate jaarwiin de
taal iebrwi i6t jorwidt. Het iebrwi i6 van CAT
stm leerwit de ontji66elini van taal- en
den6vaarwidiiheden zoals analyserwien7 synthetserwien
en interwiprwieterwien. Als DAT jel en CAT niet
ontji66eld is7 verwiloopt het leerwiprwioces voorwi de
leerwilinien op school moeizaam. De ontji66elini
van CAT d rwit veel lanierwi dan de ontji66elini van
DAT.
Hoe doe je dat in de praktjkk
Als leerwilinien vanas de onderwibo j vvto hebben iehad7 bo j e CAT verwiderwi it. Je verwidiept e voorwi de
va6lessen in de va6taal die i en e leerwilinien nodii hebben. Prwiobeerwi de leerwilinien vanas de eerwiste
abstrwiacte les in de vrwieemde taal te laten prwiaten.
Vormen van CAT
Erwi zi n drwiie vorwimen van CAT:
1. De taal van lerwien
2. De taal voor lerwien
3. De taal door lerwien
De taal van leren
De taal van lerwien is de taal die de leerwilinien nodii hebben om de nie je 6ennis en beirwiippen van de
va6inho d te 6 nnen beirwii pen. Met 6ey jorwids en zinnen moeten ze comm nicerwien overwi de
va6inho d.
De taal voor leren
De taal voorwi lerwien is de taal die de leerwilinien nodii hebben om te 6 nnen comm nicerwien in de
vrwieemde taal7 zoals voorwi het beschrwii ven7 eval erwien7 analyserwien en concl sies trwie66en. Om te 6 nnen
prwiesenterwien7 hebben de leerwilinien taal nodii om te 6 nnen samenjerwi6en7 het onderwizoe6 it te
voerwien en de prwiesentate te ieven.
Taal door leren
De taal doorwi lerwien is de onieplande taal die de leerwilinien
t dens de les lerwien als zi comm nicerwien overwi de nie je
va6inho d7 bi voorwibeeld doorwi spontane iesprwie66en (been
iebrwio6en).
Je biedt al deze taalvorwimen in e lessen aan: e berwieidt de taal
van en voorwi lerwien (CAT) zorwiiv ldii voorwi7 e stm leerwit de
taalprwiod cte en e iaat in op de onieplande taal doorwi lerwien.
6.1.3 Differentiatie in de lesstof
Voorwi anderwistaliie leerwilinien jerwi6t tjeetalii onderwiji s net als voorwi eentaliie leerwilinien7 omdat oo6
voorwi hen de doeltaal (CAT) een nie je taal is. doorwi de taal van7 voorwi en doorwi lerwien in de lessen ioed
