Overeenkomstenrecht aantekeningen van het boek
H1 verbintenissenrecht: plaatsbepaling
Wat is een verbintenis?
Een verbintenis kun je omschrijven als: iets wat je volgens het recht verplicht bent om te doen of te
laten. Deze verplichting tot een doen of laten noemen we een prestatie. We spreken alleen van
verbintenissen als het gaat om een verplichting tot prestaties die ‘geld waard zijn’.
Definitie verbintenis = een verbintenis is een juridische relatie tussen twee (of meer) partijen,
waarbij de ene partij verplicht is tot een op geld waardeerbare prestatie waarop de andere partij
recht heeft
Verbintenissen kunnen op twee manieren ontstaan: uit de wet of uit overeenkomst
Voorwaarden verbintenis:
1. Minimaal 2 personen betrokken
2. De ene partij heeft recht op iets
3. De andere partij is ergens toe verplicht
1.2 verbintenissen uit overeenkomst
Een overeenkomst is eigenlijk niet anders dan een afspraak tussen twee partijen. Een overeenkomst
komt tot stand door een aanbod en een aanvaarding. Uit het aanbod en de aanvaarding moet blijken
dat de wil van de twee partijen overeenstemt. Er moet sprake zijn van wilsovereenstemming.
Bij de meeste overeenkomsten ontstaan zo twee verbintenissen. Als een verbintenis wordt
nagekomen, houdt zij op te bestaan. We noemen dit het tenietgaan van een verbintenis.
Schuldeiser en schuldenaar
De prestatie is het object van de verbintenis. Als jij en het telefoonbedrijf zijn rechtssubjecten:
dragers van rechten en plichten. De partij die recht heeft op een prestatie is de schuldeiser
(crediteur) en de partij die de prestatie moet verrichten is de schuldenaar (Debiteur). Zo kan geld het
beide kanten op. Door het sluiten van 1 overeenkomst ben je dus schuldeiser en schuldenaar.
Tekortkoming in de nakoming
Als de verbintenis niet goed zou worden nagekomen is dit wanprestatie. Wanprestatie is een
tekortkoming in de nakoming van een verbintenis. Een belangrijk onderdeel van het
verbintenissenrecht is wat er kan gebeuren bij een tekortkoming in de nakoming.
Nalaten
Een verbintenis kan ook een verplichting inhouden om iets te laten. De prestatie bestaat dan niet uit
een doen, maar uit een nalaten.
Kort gezegd
1. Overeenkomsten ontstaan door een aanbod en aanvaarding die op elkaar aansluiten. Uit het
aanbod en de aanvaarding lijkt dat partijen willen dat er verbintenissen ontstaan dus
wilsovereenstemming.
2. Bij een verbintenis zijn altijd ten minste twee partijen betrokken. De betrokken partijen zijn
rechtssubjecten: dragers van rechten en plichten
, 3. De ene partij heeft recht op een prestatie, waarbij de andere partij daartoe verplicht is. De
partij die een prestatie moet verrichten, is de schuldenaar. De partij die recht heeft op de
prestatie is de schuldeiser
4. De prestatie is het object van de verbintenis en kan bestaan uit een doen of nalaten
5. Prestatie om iets te doen kunnen bestaan uit: betaling van een geldsom, levering van een
goed of verrichten van een dienst, of een combinatie
1.3 verbintenissen uit de wet: onrechtmatige daad
Verbintenissen kunnen ontstaan uit overeenkomst. Voor de totstandkoming van een overeenkomst
is wilsovereenstemming vereist. Dus beide partijen het eens zijn. (Overeenstemmen).
Bij een onrechtmatige daad dus als je per ongeluk iets doet zoals een vaas laten vallen ben je
wettelijk aansprakelijk.
WA-verzekering
Voor aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad kun je een WA-verzekering sluiten; een verzekering
tegen wettelijke aansprakelijkheid. In bepaalde gevallen ben je daartoe verplicht bijvoorbeeld als je
een gemotoriseerd voertuig hebt en deelneemt aan het verkeer. Het afsluiten van een WA-
verzekering is overigens weet het sluiten van een overeenkomst tussen jou en de verzekeraar,
waaruit voor jou de verbintenis ontstaat om de premie te betalen en voor de verzekeraar om de
schade te vergoeden wanneer een bepaald verzekerd risico zich voordoet.
Opzettelijk of onopzettelijk
Een WA-verzekering biedt geen dekking bij opzettelijk dingen doen. Er staat in de algemene
voorwaarden van de verzekeringsovereenkomst dat de verzekering wordt uitbetaalt bij onopzettelijk
wordt veroorzaakt. Opzettelijk is ook strafbaar volgens strafrecht. Verbintenisrechtelijk gezien maakt
eventuele opzet voor de aansprakelijkheid geen verschil
Kort gezegd
1. Wanneer iemand je schade toebrengt op een manier die onrechtmatig is, kan een
verbintenis tot het vergoeden van de schade ontstaan op grond van onrechtmatige daad
2. Door de schadevergoeding wordt de benadeelde zoveel mogelijk teruggebracht in de positie
waarin hij verkeerde toen de schade nog niet was ontstaan.
3. Bij een onrechtmatige daad speelt, anders dan bij overeenkomsten, de wil van de pleger van
de daad of die van de benadeelde geen rol. De verbintenis ontstaat rechtstreeks uit de wet.
Het is de feitelijke handeling die, in combinatie met de wettelijke bepaling, de verbintenis
doet ontstaan.
4. Ook bij een verbintenis die uit onrechtmatige daad ontstaat, spreken we van een schuldeiser
en een schuldenaar en een te verrichten prestatie. Er ontstaat eenzelfde soort verbintenis als
bij verbintenissen die ontstaat uit een overeenkomst.
1.4 andere verbintenissen uit de wet: rechtmatige daad
Voorbeelden van rechtmatige daad:
1. Onverschuldigde betaling
2. Ongerechtvaardigde verrijking
3. Zaakwaarneming
, Onverschuldigde betaling
Er zijn nog meer situaties waarin een verbintenis ontstaat zonder dat er een overeenkomst voor
nodig is. Bijv. onverschuldigde betaling. Als iemand per ongeluk geld op je rekening stort, ben je
verplicht om dit terug te betalen. Deze persoon heeft jou dit onverschuldigd betaald (hij had immers
geen verbintenis om jou geld te betalen) en de wet bepaalt dat er voor jou een verbintenis ontstaat
om dit bedrag terug te geven, Ookal wil je dit niet. Je moet rente ook terugbetalen.
Ongerechtvaardigde verrijking: omdat jij veel geld op je rekening had staan, kreeg je rente over
moet je terugbetalen
Zaakwaarneming: doet iemand anders iets voor jou, maar moet jij hem wel terugbetalen. Je bent
vakantie raam kapot
Kort gezegd:
1. Overeenkomsten en onrechtmatige daden zijn de belangrijkste bronnen van verbintenissen,
er zijn echter nog andere bronnen van verbintenissen.
2. Een categorie daarvan bestaat uit de rechtmatige daden: onverschuldigde betaling,
zaakwaarneming en ongerechtvaardigde verrijking
3. Net zoals bij de onrechtmatige daad speelt de wil bij rechtmatige daden geen rol. Het is ook
in deze gevallen de feitelijke handeling (of gebeurtenis), in combinatie met wettelijke
bepaling, die de verbintenis doet ontstaan
1.5 verbintenissenrecht: onderdeel van het privaatrecht
Inhoud van verbintenissenrecht is: het geeft onder andere de regels die gelden bij een situaties
waarin schade ontstaat en de regels die gelden wanneer overeenkomsten gesloten worden.
Het verbintenissenrecht is onderdeel van het privaatrecht. Het privaatrecht, ook burgerlijk recht of
civiel recht genoemd, is het recht dat betrekkingen tussen burgers onderling regelt, en ook de
verhouding van burgers tot hun vermogen. Onder burgers worden ook bedrijven verstaan want die
zijn vaak rechtspersonen, dus net als natuurlijke personen dragers van rechten en plichten.
Publiek en privaatrecht
Grote tegenhanger van privaatrecht = publiekrecht. Het publiekrecht regelt de betrekkingen tussen
de overheid en burgers. Onder het publiekrecht vallen onder meer het strafrecht en het
bestuursrecht.
1.6 privaatrecht: vermogensrecht en personenrecht
Personenrecht
Het privaatrecht kan worden onderverdeeld in het vermogensrecht en het personenrecht. Het
personenrecht regelt in de eerste plaats wie er in het privaatrecht drager kunnen zijn van rechten en
plichten. Het kan worden onderverdeeld in het personen- en familierecht en het
rechtspersonenrecht. Het personen- en familierecht bevat de regels die gelden voor natuurlijke
personen. Het rechtspersonenrecht bevat regels die voor rechtspersonen gelden.
Rechtspersonen
N’s, bv’s, stichtingen en verenigingen zijn rechtspersonen er zijn er nog meer. Rechtspersonen
kunnen, net zoals natuurlijke personen, eigenaar zijn van zaken, gebouwen kopen, mensen in huren
enz. Omdat een rechtspersoon niet doodgaat, beidt dit meer continuïteit en zekerheid aan voor
H1 verbintenissenrecht: plaatsbepaling
Wat is een verbintenis?
Een verbintenis kun je omschrijven als: iets wat je volgens het recht verplicht bent om te doen of te
laten. Deze verplichting tot een doen of laten noemen we een prestatie. We spreken alleen van
verbintenissen als het gaat om een verplichting tot prestaties die ‘geld waard zijn’.
Definitie verbintenis = een verbintenis is een juridische relatie tussen twee (of meer) partijen,
waarbij de ene partij verplicht is tot een op geld waardeerbare prestatie waarop de andere partij
recht heeft
Verbintenissen kunnen op twee manieren ontstaan: uit de wet of uit overeenkomst
Voorwaarden verbintenis:
1. Minimaal 2 personen betrokken
2. De ene partij heeft recht op iets
3. De andere partij is ergens toe verplicht
1.2 verbintenissen uit overeenkomst
Een overeenkomst is eigenlijk niet anders dan een afspraak tussen twee partijen. Een overeenkomst
komt tot stand door een aanbod en een aanvaarding. Uit het aanbod en de aanvaarding moet blijken
dat de wil van de twee partijen overeenstemt. Er moet sprake zijn van wilsovereenstemming.
Bij de meeste overeenkomsten ontstaan zo twee verbintenissen. Als een verbintenis wordt
nagekomen, houdt zij op te bestaan. We noemen dit het tenietgaan van een verbintenis.
Schuldeiser en schuldenaar
De prestatie is het object van de verbintenis. Als jij en het telefoonbedrijf zijn rechtssubjecten:
dragers van rechten en plichten. De partij die recht heeft op een prestatie is de schuldeiser
(crediteur) en de partij die de prestatie moet verrichten is de schuldenaar (Debiteur). Zo kan geld het
beide kanten op. Door het sluiten van 1 overeenkomst ben je dus schuldeiser en schuldenaar.
Tekortkoming in de nakoming
Als de verbintenis niet goed zou worden nagekomen is dit wanprestatie. Wanprestatie is een
tekortkoming in de nakoming van een verbintenis. Een belangrijk onderdeel van het
verbintenissenrecht is wat er kan gebeuren bij een tekortkoming in de nakoming.
Nalaten
Een verbintenis kan ook een verplichting inhouden om iets te laten. De prestatie bestaat dan niet uit
een doen, maar uit een nalaten.
Kort gezegd
1. Overeenkomsten ontstaan door een aanbod en aanvaarding die op elkaar aansluiten. Uit het
aanbod en de aanvaarding lijkt dat partijen willen dat er verbintenissen ontstaan dus
wilsovereenstemming.
2. Bij een verbintenis zijn altijd ten minste twee partijen betrokken. De betrokken partijen zijn
rechtssubjecten: dragers van rechten en plichten
, 3. De ene partij heeft recht op een prestatie, waarbij de andere partij daartoe verplicht is. De
partij die een prestatie moet verrichten, is de schuldenaar. De partij die recht heeft op de
prestatie is de schuldeiser
4. De prestatie is het object van de verbintenis en kan bestaan uit een doen of nalaten
5. Prestatie om iets te doen kunnen bestaan uit: betaling van een geldsom, levering van een
goed of verrichten van een dienst, of een combinatie
1.3 verbintenissen uit de wet: onrechtmatige daad
Verbintenissen kunnen ontstaan uit overeenkomst. Voor de totstandkoming van een overeenkomst
is wilsovereenstemming vereist. Dus beide partijen het eens zijn. (Overeenstemmen).
Bij een onrechtmatige daad dus als je per ongeluk iets doet zoals een vaas laten vallen ben je
wettelijk aansprakelijk.
WA-verzekering
Voor aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad kun je een WA-verzekering sluiten; een verzekering
tegen wettelijke aansprakelijkheid. In bepaalde gevallen ben je daartoe verplicht bijvoorbeeld als je
een gemotoriseerd voertuig hebt en deelneemt aan het verkeer. Het afsluiten van een WA-
verzekering is overigens weet het sluiten van een overeenkomst tussen jou en de verzekeraar,
waaruit voor jou de verbintenis ontstaat om de premie te betalen en voor de verzekeraar om de
schade te vergoeden wanneer een bepaald verzekerd risico zich voordoet.
Opzettelijk of onopzettelijk
Een WA-verzekering biedt geen dekking bij opzettelijk dingen doen. Er staat in de algemene
voorwaarden van de verzekeringsovereenkomst dat de verzekering wordt uitbetaalt bij onopzettelijk
wordt veroorzaakt. Opzettelijk is ook strafbaar volgens strafrecht. Verbintenisrechtelijk gezien maakt
eventuele opzet voor de aansprakelijkheid geen verschil
Kort gezegd
1. Wanneer iemand je schade toebrengt op een manier die onrechtmatig is, kan een
verbintenis tot het vergoeden van de schade ontstaan op grond van onrechtmatige daad
2. Door de schadevergoeding wordt de benadeelde zoveel mogelijk teruggebracht in de positie
waarin hij verkeerde toen de schade nog niet was ontstaan.
3. Bij een onrechtmatige daad speelt, anders dan bij overeenkomsten, de wil van de pleger van
de daad of die van de benadeelde geen rol. De verbintenis ontstaat rechtstreeks uit de wet.
Het is de feitelijke handeling die, in combinatie met de wettelijke bepaling, de verbintenis
doet ontstaan.
4. Ook bij een verbintenis die uit onrechtmatige daad ontstaat, spreken we van een schuldeiser
en een schuldenaar en een te verrichten prestatie. Er ontstaat eenzelfde soort verbintenis als
bij verbintenissen die ontstaat uit een overeenkomst.
1.4 andere verbintenissen uit de wet: rechtmatige daad
Voorbeelden van rechtmatige daad:
1. Onverschuldigde betaling
2. Ongerechtvaardigde verrijking
3. Zaakwaarneming
, Onverschuldigde betaling
Er zijn nog meer situaties waarin een verbintenis ontstaat zonder dat er een overeenkomst voor
nodig is. Bijv. onverschuldigde betaling. Als iemand per ongeluk geld op je rekening stort, ben je
verplicht om dit terug te betalen. Deze persoon heeft jou dit onverschuldigd betaald (hij had immers
geen verbintenis om jou geld te betalen) en de wet bepaalt dat er voor jou een verbintenis ontstaat
om dit bedrag terug te geven, Ookal wil je dit niet. Je moet rente ook terugbetalen.
Ongerechtvaardigde verrijking: omdat jij veel geld op je rekening had staan, kreeg je rente over
moet je terugbetalen
Zaakwaarneming: doet iemand anders iets voor jou, maar moet jij hem wel terugbetalen. Je bent
vakantie raam kapot
Kort gezegd:
1. Overeenkomsten en onrechtmatige daden zijn de belangrijkste bronnen van verbintenissen,
er zijn echter nog andere bronnen van verbintenissen.
2. Een categorie daarvan bestaat uit de rechtmatige daden: onverschuldigde betaling,
zaakwaarneming en ongerechtvaardigde verrijking
3. Net zoals bij de onrechtmatige daad speelt de wil bij rechtmatige daden geen rol. Het is ook
in deze gevallen de feitelijke handeling (of gebeurtenis), in combinatie met wettelijke
bepaling, die de verbintenis doet ontstaan
1.5 verbintenissenrecht: onderdeel van het privaatrecht
Inhoud van verbintenissenrecht is: het geeft onder andere de regels die gelden bij een situaties
waarin schade ontstaat en de regels die gelden wanneer overeenkomsten gesloten worden.
Het verbintenissenrecht is onderdeel van het privaatrecht. Het privaatrecht, ook burgerlijk recht of
civiel recht genoemd, is het recht dat betrekkingen tussen burgers onderling regelt, en ook de
verhouding van burgers tot hun vermogen. Onder burgers worden ook bedrijven verstaan want die
zijn vaak rechtspersonen, dus net als natuurlijke personen dragers van rechten en plichten.
Publiek en privaatrecht
Grote tegenhanger van privaatrecht = publiekrecht. Het publiekrecht regelt de betrekkingen tussen
de overheid en burgers. Onder het publiekrecht vallen onder meer het strafrecht en het
bestuursrecht.
1.6 privaatrecht: vermogensrecht en personenrecht
Personenrecht
Het privaatrecht kan worden onderverdeeld in het vermogensrecht en het personenrecht. Het
personenrecht regelt in de eerste plaats wie er in het privaatrecht drager kunnen zijn van rechten en
plichten. Het kan worden onderverdeeld in het personen- en familierecht en het
rechtspersonenrecht. Het personen- en familierecht bevat de regels die gelden voor natuurlijke
personen. Het rechtspersonenrecht bevat regels die voor rechtspersonen gelden.
Rechtspersonen
N’s, bv’s, stichtingen en verenigingen zijn rechtspersonen er zijn er nog meer. Rechtspersonen
kunnen, net zoals natuurlijke personen, eigenaar zijn van zaken, gebouwen kopen, mensen in huren
enz. Omdat een rechtspersoon niet doodgaat, beidt dit meer continuïteit en zekerheid aan voor
