GODSDIENST LE 1
1 JEZUS CHRISTUS: LEVEN EN BLIJDE BOODSCHAP
1.1 OVER JEZUS VAN NAZARETH EN OVER JEZUS CHRISTUS
1.1.1 HEEFT JEZUS WEL ECHT BESTAAN?
Heeft Jezus echt Jezus van Nazareth = historisch persoon
bestaan? Jezus van Nazareth heeft echt bestaan
Historische vraag
Argumenten Er is over Jezus geschreven door mensen uit zijn tijd
o Boeken van geschiedenisschrijvers uit de
Oudheid die Jezus van Nazareth vermelden
bewijs
Christenen en niet Christenen (Joodse en
Romeinse auteurs) schreven over Jezus
o Joodse en Romeinse geschiedenisschrijvers uit
de eerste eeuw Christenen zijn volgelingen
van Jezus die gekruisigd werd tijdens de
regeringsperiode van keizer Tiberius, op het
bevel van Pontius Pilates (= toen de Romeinse
bevelhebber over Palestina)
Waarom denken Ze interpreteren de verhalen letterlijk, en niet als
mensen dat hij GEEN wonderverhalen
historisch persoon is? Ze verwarren Jezus (historisch persoon) met God
(Overstijgende)
Ze kennen de geloofsgetuigenis van Christenen niet
Ze willen niets over Jezus horen uit ontgoocheling
en/of kwaadheid over de Kerk of bepaalde mensen
die zich Christen noemen maar er niet naar leven
…
Juf, heeft Jezus echt Ja, Jezus van Nazareth heeft echt bestaan
bestaan? want er is over Hem geschreven
door tijdsgenoten,
zowel Christenen als niet-Christenen,
nl. zowel Joodse als Romeinde auteurs
1.1.2 IS ALLES WAT OVER JEZUS VAN NAZARETH OOK GESCHREVEN IS,
WEL ECHT GEBEURD?
Is alles wat over Jezus Neen! De bedoeling van de evangelisten was niet om een
van Nazareth juiste biografie te schrijven
geschreven is, wel echt Evangelies pas geschreven NA de dood en verrijzenis van
gebeurd? Jezus
Historische + literaire
vraag
Bedoeling evangelie = Geloofsgetuigenissen
Wat voor iemand was Hij
Wat was zijn band met God
Wat betekent Hij voor de evangelist en zijn
christengemeenschap
Evangelie ‘Blijde Boodschap’
Postpaschaal Na de paaservaring dringt het echt door bij de
enthousiasme apostelen dat Jezus de Messias is én verrezen is
Jezus maakt zichtbaar wie God is
Uit dit enthousiasme denken ze na over Jezus’ leven
en over zijn boodschap
Als ze vertellen over ‘Jezus-voor-zijn-dood’ doen ze dit
met al in hun achterhoofd wat ze weten over zijn
, dood en verrijzenis
Geloofsgetuigenissen over Jezus gekleurd door hun
verrijzenisgeloof
Evangelieverhalen NOOIT letterlijk interpreteren wonderverhalen
4 bewaarde evangelies Gebaseerd op verhalen in hun kerkgemeenschap
Correct beeld van Jezus
1. Evangelie van Mattheus
2. Evangelie van Marcus
3. Evangelie van Lucas
4. Evangelie van Johannes
Volgorde Nieuwe Testament
Exegeten = Bijbelwetenschappers aan de universiteit
Bestuderen de 4 evangelies en zoeken uit wat er echt
gebeurd kan zijn en waar er toevoeging of wijziging
zitten
Grondtekst van de Bijbel
1.1.3 CHRISTENEN GELOVEN DAT JEZUS VAN NAZARETH DE CHRISTUS IS
De ‘Messias’ = ‘gezalfde’ (Nederlands)
= ‘Christus’ (Latijn)
= de persoon die door Gods Geest doordrongen is, dat hij
zichtbaar maakt wie God is en wat God van de wereld
droomt
Elke Joodse gelovige vader, vraagt dan ook zijn zoon om
erover na te denken of hij niet door God geroepen is om zijn
Messias te zijn.
1.1.4 DE ‘MESSIAS’, WAT BETEKENT DEZE TITEL EIGENLIJK?
‘door God beloofde Wie als koning?
Land’ koninkrijk Profeet Samuel: God als koning
Koning van Israël aangesteld gezalfd
Gezalfd Herinneren dat hij zich helemaal moest laten doordingen
door Jahweh ’s Geest en het land moest regeren zoals
Jahweh dat zelf zou doen
Israël = ‘uitverkoren’
Samenleving zoals God die droomt
Koning moet zijn verantwoordelijkheid nemen om dat
te realiseren
Zalf uit olijfolie Olie maakt vlekken die je niet meer kan verwijderen
Olie doordring de huid Gods Geest laten
doordringen. Koning moet zichtbaar maken wie God
is en hoe God het land wil leiden
Gebruikt om wonden te beschermen of gekwetste
huid te genezen
Macht inzetten om de mensen en de vrede te
beschermen en het aangedane onrechte te herstellen
Gebruikt als dagcrème of bodylotion soepele huid
Laten leiden door Gods Geest en soepel zijn in
beslissingen. Nieuwe context goed inschatten en zijn
beleid aanpassen in dienst van algemeen welzijn
Koningen van Israël 1. Saul (niet geslaagd)
2. David (geslaagd)
3. Salomon (geslaagd)
4. Zonen Salomon (NIET geslaagd)
Koning David Vrede en welzijn in het land gebracht
Koning Salomon Geroemd om zijn wijsheid en rechtvaardigheid
Zonen Salomon Verrijkten zichzelf, stortten het lang in oorlogen en waren
NIET rechtvaardig
Splitsing land
o Noord-Israël (8e eeuw v.C. overheerst)
, o Zuid-Israël (6e eeuw v.C. overheerst)
1948 Zelfstandige staat Israël opgerricht
Profeten Bemoedigden in Gods naam de mensen
Er komt een nieuwe ‘gezalfde koning’ (= de Messias)
Israël in Jezus’ tijd Bezet door Rome
‘provincia Palestina’
1.2 OVER DE POLITIEKE, SOCIALE & RELIGIEUZE CONTEXT IN PALESTINA IN
JEZUS’ TIJD
1.2.1 POLITIEKE EN SOCIALE SITUATIE IN PALESTINA IN JEZUS’ TIJD
Romeinse bezetting Israël = deel van het Romeinse Rijk
Besturing Rijk Keizer in Rome
o Vertegenwoordigers in zijn naam die de macht
in Rome bewaarden
Palestina Procurator (periode kruisiging Jezus = Pontius Pilatus)
Culturele aangelegenheden een dynastie uit
Idumea (= Jordanië) o.a. koning Herodes
(kindheidsevangelie volgens Mattheus)
Politiek Hoge belastingen (mensen verarmden)
Veel werkloosheid
Tollenaars Inde de belastingen van de Joden voor de Romeinen
= veracht en misprezen ze werkten samen met Romeinen
(= heidenen) ‘zondenaars’
Zeloten = ‘IJveraars voor God, volk en vaderland’
= opstandelingen
Werden door de Romeinen hardhandig en bloedig de
kop ingedrukt
Gingen schuilen in Galilea (in het Noorden) = de
streek waar Jezus opgroeide
Ze willen het door God ‘Beloofde Land’ bevrijden van
de vreemde onderdrukkers
Pleegden aanslagen
Diaspora = Joden die verspreid over de wereld leven buiten Israël
Keizer Titus: liet de stad Jeruzalem volledig
verwoesten (massaal veel Joden vermoord)
Grote tempel enkel basismuur (= klaagmuur)
Joden verboden om in Israël te wonen levende
jonden verspreidden zich als vluchteling in de landen
rond de Middellandse Zee
1.2.2 RELIGIEUZE SITUATIE IN PALESTINA IN JEZUS’ TIJD
1.2.2.1 Het Joodse monotheïsme in conflict met het Romeinse polytheïsme
Romeinse polytheïsme = geloof in het bestaan van meerdere goden (elk hun
‘specialiteit’)
Joodse monotheïsme = geloof in het bestaan van één God
Conflict Elk volk dat de Romeinen overheersten MOEST de Romeinse
goden aanbidden en de keizer erkennen als een god
Polytheïstische volkeren fundamenteel geen
probleem (nieuwe goden bij of bekende goden met
andere naam)
Monotheïstische volkeren wel een probleem (ze
hadden maar één God waar ze in geloven)
1.2.2.2 De Sadduceeën
Sadduceeën = Joodse priesterklasse
Akkoord met de Romeinse bezetter gesloten
Zij behielden de religieuze macht (maar moesten de
macht van de Romeinse bezetter erkennen)
Sanhedrin = Joodse hoogste gerechtshof waarin de Sadduceeën
zetelden
1 JEZUS CHRISTUS: LEVEN EN BLIJDE BOODSCHAP
1.1 OVER JEZUS VAN NAZARETH EN OVER JEZUS CHRISTUS
1.1.1 HEEFT JEZUS WEL ECHT BESTAAN?
Heeft Jezus echt Jezus van Nazareth = historisch persoon
bestaan? Jezus van Nazareth heeft echt bestaan
Historische vraag
Argumenten Er is over Jezus geschreven door mensen uit zijn tijd
o Boeken van geschiedenisschrijvers uit de
Oudheid die Jezus van Nazareth vermelden
bewijs
Christenen en niet Christenen (Joodse en
Romeinse auteurs) schreven over Jezus
o Joodse en Romeinse geschiedenisschrijvers uit
de eerste eeuw Christenen zijn volgelingen
van Jezus die gekruisigd werd tijdens de
regeringsperiode van keizer Tiberius, op het
bevel van Pontius Pilates (= toen de Romeinse
bevelhebber over Palestina)
Waarom denken Ze interpreteren de verhalen letterlijk, en niet als
mensen dat hij GEEN wonderverhalen
historisch persoon is? Ze verwarren Jezus (historisch persoon) met God
(Overstijgende)
Ze kennen de geloofsgetuigenis van Christenen niet
Ze willen niets over Jezus horen uit ontgoocheling
en/of kwaadheid over de Kerk of bepaalde mensen
die zich Christen noemen maar er niet naar leven
…
Juf, heeft Jezus echt Ja, Jezus van Nazareth heeft echt bestaan
bestaan? want er is over Hem geschreven
door tijdsgenoten,
zowel Christenen als niet-Christenen,
nl. zowel Joodse als Romeinde auteurs
1.1.2 IS ALLES WAT OVER JEZUS VAN NAZARETH OOK GESCHREVEN IS,
WEL ECHT GEBEURD?
Is alles wat over Jezus Neen! De bedoeling van de evangelisten was niet om een
van Nazareth juiste biografie te schrijven
geschreven is, wel echt Evangelies pas geschreven NA de dood en verrijzenis van
gebeurd? Jezus
Historische + literaire
vraag
Bedoeling evangelie = Geloofsgetuigenissen
Wat voor iemand was Hij
Wat was zijn band met God
Wat betekent Hij voor de evangelist en zijn
christengemeenschap
Evangelie ‘Blijde Boodschap’
Postpaschaal Na de paaservaring dringt het echt door bij de
enthousiasme apostelen dat Jezus de Messias is én verrezen is
Jezus maakt zichtbaar wie God is
Uit dit enthousiasme denken ze na over Jezus’ leven
en over zijn boodschap
Als ze vertellen over ‘Jezus-voor-zijn-dood’ doen ze dit
met al in hun achterhoofd wat ze weten over zijn
, dood en verrijzenis
Geloofsgetuigenissen over Jezus gekleurd door hun
verrijzenisgeloof
Evangelieverhalen NOOIT letterlijk interpreteren wonderverhalen
4 bewaarde evangelies Gebaseerd op verhalen in hun kerkgemeenschap
Correct beeld van Jezus
1. Evangelie van Mattheus
2. Evangelie van Marcus
3. Evangelie van Lucas
4. Evangelie van Johannes
Volgorde Nieuwe Testament
Exegeten = Bijbelwetenschappers aan de universiteit
Bestuderen de 4 evangelies en zoeken uit wat er echt
gebeurd kan zijn en waar er toevoeging of wijziging
zitten
Grondtekst van de Bijbel
1.1.3 CHRISTENEN GELOVEN DAT JEZUS VAN NAZARETH DE CHRISTUS IS
De ‘Messias’ = ‘gezalfde’ (Nederlands)
= ‘Christus’ (Latijn)
= de persoon die door Gods Geest doordrongen is, dat hij
zichtbaar maakt wie God is en wat God van de wereld
droomt
Elke Joodse gelovige vader, vraagt dan ook zijn zoon om
erover na te denken of hij niet door God geroepen is om zijn
Messias te zijn.
1.1.4 DE ‘MESSIAS’, WAT BETEKENT DEZE TITEL EIGENLIJK?
‘door God beloofde Wie als koning?
Land’ koninkrijk Profeet Samuel: God als koning
Koning van Israël aangesteld gezalfd
Gezalfd Herinneren dat hij zich helemaal moest laten doordingen
door Jahweh ’s Geest en het land moest regeren zoals
Jahweh dat zelf zou doen
Israël = ‘uitverkoren’
Samenleving zoals God die droomt
Koning moet zijn verantwoordelijkheid nemen om dat
te realiseren
Zalf uit olijfolie Olie maakt vlekken die je niet meer kan verwijderen
Olie doordring de huid Gods Geest laten
doordringen. Koning moet zichtbaar maken wie God
is en hoe God het land wil leiden
Gebruikt om wonden te beschermen of gekwetste
huid te genezen
Macht inzetten om de mensen en de vrede te
beschermen en het aangedane onrechte te herstellen
Gebruikt als dagcrème of bodylotion soepele huid
Laten leiden door Gods Geest en soepel zijn in
beslissingen. Nieuwe context goed inschatten en zijn
beleid aanpassen in dienst van algemeen welzijn
Koningen van Israël 1. Saul (niet geslaagd)
2. David (geslaagd)
3. Salomon (geslaagd)
4. Zonen Salomon (NIET geslaagd)
Koning David Vrede en welzijn in het land gebracht
Koning Salomon Geroemd om zijn wijsheid en rechtvaardigheid
Zonen Salomon Verrijkten zichzelf, stortten het lang in oorlogen en waren
NIET rechtvaardig
Splitsing land
o Noord-Israël (8e eeuw v.C. overheerst)
, o Zuid-Israël (6e eeuw v.C. overheerst)
1948 Zelfstandige staat Israël opgerricht
Profeten Bemoedigden in Gods naam de mensen
Er komt een nieuwe ‘gezalfde koning’ (= de Messias)
Israël in Jezus’ tijd Bezet door Rome
‘provincia Palestina’
1.2 OVER DE POLITIEKE, SOCIALE & RELIGIEUZE CONTEXT IN PALESTINA IN
JEZUS’ TIJD
1.2.1 POLITIEKE EN SOCIALE SITUATIE IN PALESTINA IN JEZUS’ TIJD
Romeinse bezetting Israël = deel van het Romeinse Rijk
Besturing Rijk Keizer in Rome
o Vertegenwoordigers in zijn naam die de macht
in Rome bewaarden
Palestina Procurator (periode kruisiging Jezus = Pontius Pilatus)
Culturele aangelegenheden een dynastie uit
Idumea (= Jordanië) o.a. koning Herodes
(kindheidsevangelie volgens Mattheus)
Politiek Hoge belastingen (mensen verarmden)
Veel werkloosheid
Tollenaars Inde de belastingen van de Joden voor de Romeinen
= veracht en misprezen ze werkten samen met Romeinen
(= heidenen) ‘zondenaars’
Zeloten = ‘IJveraars voor God, volk en vaderland’
= opstandelingen
Werden door de Romeinen hardhandig en bloedig de
kop ingedrukt
Gingen schuilen in Galilea (in het Noorden) = de
streek waar Jezus opgroeide
Ze willen het door God ‘Beloofde Land’ bevrijden van
de vreemde onderdrukkers
Pleegden aanslagen
Diaspora = Joden die verspreid over de wereld leven buiten Israël
Keizer Titus: liet de stad Jeruzalem volledig
verwoesten (massaal veel Joden vermoord)
Grote tempel enkel basismuur (= klaagmuur)
Joden verboden om in Israël te wonen levende
jonden verspreidden zich als vluchteling in de landen
rond de Middellandse Zee
1.2.2 RELIGIEUZE SITUATIE IN PALESTINA IN JEZUS’ TIJD
1.2.2.1 Het Joodse monotheïsme in conflict met het Romeinse polytheïsme
Romeinse polytheïsme = geloof in het bestaan van meerdere goden (elk hun
‘specialiteit’)
Joodse monotheïsme = geloof in het bestaan van één God
Conflict Elk volk dat de Romeinen overheersten MOEST de Romeinse
goden aanbidden en de keizer erkennen als een god
Polytheïstische volkeren fundamenteel geen
probleem (nieuwe goden bij of bekende goden met
andere naam)
Monotheïstische volkeren wel een probleem (ze
hadden maar één God waar ze in geloven)
1.2.2.2 De Sadduceeën
Sadduceeën = Joodse priesterklasse
Akkoord met de Romeinse bezetter gesloten
Zij behielden de religieuze macht (maar moesten de
macht van de Romeinse bezetter erkennen)
Sanhedrin = Joodse hoogste gerechtshof waarin de Sadduceeën
zetelden
