Samenvatting Medisch Pedicure theorie MTP 2 De Diabetische voet

MPT 2 Diabetici, reuma en overige risicovoet


WAT IS DIABETES MELLITUS?



DIABETES MELLITUS = stoornis in de stofwisseling. Alvleesklier en het hormoon insuline spelen hierbij een
belangrijke rol

 Te hoog glucose gehalte in het bloed
 Gestoorde functie van insuline-afgifte, insuline-opname en/of insulinewerking

 OORZAAK: Tekortschieten van hormoon insuline of verminderd reactievermogen op insuline. Komt
doordat de werking van de cel receptor wordt geblokkeerd
 GEVOLG: Bij DB patiënten kan door tekort schieten van insuline de glucose niet meer worden
opgenomen, waardoor hoeveelheid glucose stijgt



FUNCTIE INSULINE: Zorgt ervoor dat lichaamscellen glucose uit bloed kunnen opnemen en gebruiken als
energiebron



ALVLEESKLIER = PANCREAS

Kenmerken:

 15-20 cm lang en 6 cm breed
 ligt tegen achterkant van maag
 bevat kop, lichaam en staart



INDELING PANCREAS:

 Kop: Ligt in de bocht van de 12-vingerige darm
 Lichaam: Middelste deel van de klier
 Staart: Geheel links in lichaam



KLIEREN VAN DE PANCREAS:

 Trosvormige exocriene klieren

FUNCTIE: Geven spijsverteringssappen en enzymen af



Papil van Vater:

 Via een afvoerbuis komen de sappen in de papil van Vater.
 Sap wordt afgegeven aan 12 vingerige darm
 Alvleesklier sap maakt zure massa uit maag alkalisch, zodat darmwand niet wordt aangetast



 Pancreas bevat endocriene klieren (klieren zónder afvoerbuis)

1

,MPT 2 Diabetici, reuma en overige risicovoet


 Endocriene klieren liggen als eilandjes, heten eilandjes van Langerhans (geven als product hormoon af,
rechtstreeks aan het bloed)

Taken pancreas:

 97% afgifte spijsverteringssappen (enzymen)
 3% afgifte van hormonen (insuline, glucagon en somastatine)


Wat zijn enzymen?

 eiwitten door he lichaam zelf aangemaakt
 splitsing/ontledingsstof die proces in organisme veroorzaakt/bevordert



3 soorten enzymen in alvleesklier sap:


 amylase zetmeel/koolhydraten splitst in glucose
 pancreaslipase die geëmulgeerde verder splitst in glycerol en vetzuren
 proteasen vooral trypsine, die eiwitten splitst in aminozuren



3 productsoorten van hormonen van de pancreas:


 alfacellen produceren hormoon glucagon
 bètacellen produceren hormoon insuline
 deltacellen produceren hormoon somatostatine


Somastatine zorgt ervoor dat voedsel langer in spijsverteringskanaal blijft en dat de opname van voedingsstoffen
worden vertraagd


Insuline en glucagon oefenen beiden invloed uit op DB

Insuline heeft remmende werking op productie glucagon en glucagon stimuleert productie insuline


Kenmerken insuline:

 eitwit voor opbouw, groei, herstel van het lichaam
 is een anabool hormoon voor tijdelijke opslag voedingsstoffen
 verlaagd bloedglucosespiegel



Plaatsen van werking insuline:

 in de lever insuline zorgt voor omzetting van glucose in glycogeen als reservesuiker
 in lichaamscelleninsuline zorgt voor opname van glucose in de lichaamscellen



2

,MPT 2 Diabetici, reuma en overige risicovoet




Werking in de lever:

 insuline regelt opslag van glucose in lever
 glucose wordt ook wel bloedsuiker genoemd
 insuline zorgt dat glucose omgezet wordt in reservesuiker in de lever
 opgeslagen glucose wordt glycogeen genoemd
 afbraak van glucagon wordt gestimuleerd door hormoon glucagon



Hoofdtaak glucagon: in de lever omzetten van glycogeen in glucose


 Opname van insuline kan geblokkeerd worden door een defect of beschadiging van de cel receptor
 Indien er veel spierarbeid verricht wordt, neemt behoefte aan glucose toe en moet glucose sneller uit
glycogeen (reserveglucose in de lever) worden vrijgemaakt
 Dit gebeurd onder invloed van hormoon adrenaline uit het bijniermerg



 Insuline heeft een korte levensduur, na aantal minuten weer afgebroken
 Hoeveelheid glucose wordt gemeten in millimol per liter (Mmol/l)
 Gezonde mensen hebben bloedglucosewaarde 4-6 millimol per liter bloed
 Waarde 7 of hoger, hierbij is de bloedglucosewaarde verhoogd
 Nuchtere bloedglucose waarde bij DB patienten ligt tussen de 4-8 Mmoll, met soms een uitloop tot 10
Mmol



 Meting van HbA1c waarde gebeurd 1x per jaar, wat een indruk geeft van de bloedglucosewaarden
gedurende de laatste 6-8 weken

 Hb = afkorting van hemoglobine (kleurstof in rode bloedcellen die zorgt voor vervoer van zuurstof)

 Een goed HbA1c is 53 Mmol/mol



Functies insuline:

Zorgt voor opname glucose in de lichaamscellen
Verlaagt bloedsuikerspiegelomzetting
Omzetting van glucose tot glycogeen als reservesuiker in de lever
Vormen van vet in de spiercellen als reserve-energie
Remmen van afgifte van glucose uit de lever




3

, MPT 2 Diabetici, reuma en overige risicovoet



Glucagon is het product van de alfacellen in de alvleesklier die juist door de afbraak van leverglycogeen de
bloedsuikerglucosespiegel verhoogt

Glucagon komt in actie als bloedsuikerspiegel daalt.


Negatieve feedback geeft de wisselwerking tussen beid hormonen aan (insuline en glucagon)
Symptomen DB: Verhoogde bloedglucose spiegel boven 6 millimol, nuchtere waarden


Dorst veel drinken = polydipsie en veel plassen = polyurie
Teveel glucose in urine
Vochtverlies
Energieverlies en vermoeidheidinsuline tekort
Verminderde werking van de cel receptor
Gevoeligheid voor infecties
Slecht genezende wondjes
Insuline tekort


 Als men een waarde boven de 10 mmol heeft, kunnen de nieren niet meer alle glucose vasthouden


 Deze glucose trekt water en zout mee, waardoor veel urine wordt gevormd. Door veel te plassen dreigt
men uit te drogen. Gevolg: erge dorst en veel meer drinken


 Diapedese = Tijdens infectie/steriele ontsteking worden leukocyten gestimuleerd om bloedvaten te
verlaten om de infectie in weefsel te bestrijden


 Indien de bloedsuikerspiegel te hoog is, kunnen leukocyten door verminderde uittreding uit bloedvaten
de infectie minder goed bestrijden


Witte bloedcellen zijn één van de belangrijkste onderdelen van het menselijk afweersysteem



Uiting van DB patiënten van een verminderde werking van diapedese:


 Snel zwerende wondjes
 Grotere kans op schimmelinfecties
 Steeds optreden van blaasontsteking
 Longontsteking
 Steenpuisten
 Langer genezingsproces bij infecties
 Slecht genezende wondjes



Hoge bloedsuiker kan na een tijd bloedvaten en zenuwen beschadigen!!!
4