SAMENVATTING INSOLVENTIERECHT
,Inhoud
1. PERSOONLIJKE ZEKERHEDEN IN HET ALGEMEEN.............................................................................4
De structuur van meerpartijenverhoudingen en de zogenaamde relativiteit van overeenkomsten
..........................................................................................................................................................4
De verschillende vormen van pluraliteit van schuldenaars...........................................................10
Regels voor persoonlijke zekerheden in het algemeen.................................................................12
2: BORGTOCHT...................................................................................................................................14
Begripsbepaling..............................................................................................................................14
Voorwerp borgtocht.......................................................................................................................15
Dekking...................................................................................................................................................16
Secundaire gevolgen/oorzaak borgtocht.......................................................................................20
Borgtocht – modaliteiten...............................................................................................................21
Zakelijke borg..................................................................................................................................22
Verplichtingen schuldeiser jegens borg.........................................................................................22
Borgtocht – nakoming en einde.....................................................................................................23
Interne verhouding borg – SA........................................................................................................23
Verhouding tussen borgen......................................................................................................................25
3: GEHOUDENHEID VOOR ANDERMANS SCHULD – ANDERE GEVALLEN...........................................26
4: NIET-ACCESSOIRE GEBONDENHEID: HOOFDELIJKHEID..................................................................28
5: ABSTRACTE RECHTSTREEKSE VORDERINGEN.................................................................................28
6: ONAFHANKELIJKE DELEGATIE EN GARANTIE.................................................................................30
Betalingsfunctie: delegatie.............................................................................................................31
Zekerheidsfunctie: garantie............................................................................................................34
1: HET VERMOGEN.............................................................................................................................37
2: ACTIVA EN HUN STATUUT..............................................................................................................37
3: PASSIVA EN HUN VERHAALBAARHEID EN ANDERE GEVOLGEN VOOR HET VERMOGEN..............45
4: AFGESCHEIDEN VERMOGENS EN AANDELEN IN AFGESCHEIDEN VERMOGENS............................62
5: SAMENLOOP VAN SCHULDEISERS IN HET ALGEMEEN...................................................................65
6: RANGSCHIKKING VAN SCHULDVORDERINGEN IN HET ALGEMEEN...............................................70
1: CLASSIFICATIE VAN ZAKELIJKE ZEKERHEDEN..................................................................................77
2: TYPISCHE KENMERKEN VAN ZAKELIJKE ZEKERHEIDSRECHTEN IN VERGELIJKING MET ANDERE
ZAKELIJKE RECHTEN............................................................................................................................79
3: REGELS VOOR OVEREENKOMSTEN TOT VERKRIJGING ZAKELIJKE ZEKERHEDEN...........................81
4: VERBINTENISRECHTELIJKE VERHOUDING TUSSEN ZEKERHEIDSGEVER EN SCHULDEISER.............84
,1: OVERDRACHT VAN ROERENDE ZAKEN; PUBLICITEIT BIJ ROERENDE ZAKEN..................................88
2: HET VERHAALSRECHT OP ROERENDE ZAKEN.................................................................................92
3: ZEKERHEDEN OP ROERENDE ZAKEN DOOR VOORBEHOUD VAN EIGENDOM OF ZAKELIJKE
RECHTEN.............................................................................................................................................95
4: EIGENDOMSOVERDRACHT AAN SCHULDEISER TOT ZEKERHEID..................................................101
5: GEVESTIGDE PANDRECHTEN EN GELIJKGESTELDE BIJZONDERE VOORRECHTEN........................102
Afdeling A: wijze van totstandkoming – vereisten voor vestiging pandrecht..............................102
Afdeling B: onderliggende verbintenisrechtelijke overeenkomst en obligatoire rechtsverhouding
......................................................................................................................................................111
Afdeling C: (goederenrechtelijke) rechtsgevolgen van pandrechten, ongeacht
tegenwerpelijkheid.......................................................................................................................112
Afdeling D: tegenwerpelijkheid en ranginname; zakenrechtelijke conflicten; gevolgen van
tegenwerpelijke pandrechten......................................................................................................113
6: ANDERE BIJZONDERE VOORRECHTEN..........................................................................................116
1: INLEIDING EN BASISBEGRIPPEN...................................................................................................118
2: VERKRIJGING VAN SCHULDVORDERINGEN OP NAAM EN PUBLICITEIT BIJ DERGELIJKE
SCHULDVORDERINGEN.....................................................................................................................121
3: VERHAALSRECHT OP SCHULDVORDERINGEN..............................................................................125
4: VOORBEHOUDEN ZEKERHEIDSRECHTEN OP SCHULDVORDERINGEN..........................................128
5: EIGENDOMSRECHT OP SCHULDVORDERINGEN TOEGEKEND AAN SCHULDEISER TOT ZEKERHEID
..........................................................................................................................................................129
6: PANDRECHTEN EN GELIJKAARDIGE ZEKERHEIDSRECHTEN OP SCHULDVORDERINGEN OP NAAM;
BIJ BEPAALDE SCHULDVORDERINGEN INHERENTE VOORRANGSMECHANISMEN..........................129
7: CONFLICTEN TUSSEN DE BESPROKEN RECHTEN OP SCHULDVORDERINGEN..............................149
8: MECHANISMEN GEGROND OP DE EXTERNE WERKING VAN INTERNE BEPALINGEN (WIJZIGING
INTERNE VERHOUDING)...................................................................................................................152
1: ALGEMEEN....................................................................................................................................157
2: SCHULDVORDERINGSPAPIEREN OF VERBINTENISRECHTELIJKE WAARDEPAPIEREN...................157
, DEEL 1. PERSOOLIJKE ZEKERHEDEN EN AANVERWANTE RECHTSFIGUREN
1. PERSOONLIJKE ZEKERHEDEN IN HET ALGEMEEN
= verbintenissenrecht bij persoonlijke zekerheden altijd 3 partijen dus eigenlijk het moeilijkste
deel van verbintenissenrecht
Het gaat om bepaalde soorten verbintenisrechtelijke verhoudingen, bijna steeds
driepartijenverhoudingen, waarbij er naast de schuldenaar ook iemand anders kan worden
aangesproken als een bijkomende schuldenaar of als borg of garant of op een andere
manier.
Persoonlijke zekerheid = wanneer de SE naast zijn SA en diens vermogen ook een derde
bijkomende SA kan aanspreken of op het vermogen van een derde of een deel ervan verhaal kan
nemen.
- = een persoon die garant staat voor de terugbetaling van een schuld indien de
hoofdschuldenaar deze niet terugbetaalt
Eerst een aantal algemene principes bespreken:
- Hoe schuldeisers verhaal kunnen nemen op het vermogen van de schuldenaar
- Wanneer ontstaat verhaal bij samenloop
- Regels totstandkoming overeenkomst
Algemeen verbintenissenrecht toegespitst op wat relevant is voor de
driepartijenverhouding
De structuur van meerpartijenverhoudingen en de zogenaamde
relativiteit van overeenkomsten
Beginnen met de structuur van de driepartijenverhouding als wegwijs. Daarna over pluraliteit,
vermits er minstens 3 partijen zijn is er altijd een vorm van pluraliteit.
Relativiteit van verbintenissen:
- = een rechtsband tussen een of meer schuldeisers en een of meer schuldenaars op basis
waarvan die schuldeiser een prestatie kan vorderen van de schuldenaar/schuldenaren.
- = recht op de persoon (niet op de zaak), maar strikt genomen een recht op een prestatie
van 1 of meer bepaalde personen
- Relativiteit van een verbintenis betekent dat dat u die prestatie niet van iemand anders kan
vorderen dan de schuldenaar en dat de schuldenaar niet kan worden aangesproken door
iemand anders dan de schuldeiser
- ! dit wil NIET zeggen dat de SE of SA niet kunnen veranderen bv. Rechten/SV
overdragen aan iemand anders (=cessie) of betaald worden door iemand anders die
gesubrogeerd is (= persoonlijke subrogatie) die rechtsband zowel aan de actiefzijde als
aan de passiefzijde onder bepaalde voorwaarden kan overgaan op een derde, die daardoor
partij wordt (m.u.v. vorderingen/verbintenissen intuitu personae)
,Inhoud
1. PERSOONLIJKE ZEKERHEDEN IN HET ALGEMEEN.............................................................................4
De structuur van meerpartijenverhoudingen en de zogenaamde relativiteit van overeenkomsten
..........................................................................................................................................................4
De verschillende vormen van pluraliteit van schuldenaars...........................................................10
Regels voor persoonlijke zekerheden in het algemeen.................................................................12
2: BORGTOCHT...................................................................................................................................14
Begripsbepaling..............................................................................................................................14
Voorwerp borgtocht.......................................................................................................................15
Dekking...................................................................................................................................................16
Secundaire gevolgen/oorzaak borgtocht.......................................................................................20
Borgtocht – modaliteiten...............................................................................................................21
Zakelijke borg..................................................................................................................................22
Verplichtingen schuldeiser jegens borg.........................................................................................22
Borgtocht – nakoming en einde.....................................................................................................23
Interne verhouding borg – SA........................................................................................................23
Verhouding tussen borgen......................................................................................................................25
3: GEHOUDENHEID VOOR ANDERMANS SCHULD – ANDERE GEVALLEN...........................................26
4: NIET-ACCESSOIRE GEBONDENHEID: HOOFDELIJKHEID..................................................................28
5: ABSTRACTE RECHTSTREEKSE VORDERINGEN.................................................................................28
6: ONAFHANKELIJKE DELEGATIE EN GARANTIE.................................................................................30
Betalingsfunctie: delegatie.............................................................................................................31
Zekerheidsfunctie: garantie............................................................................................................34
1: HET VERMOGEN.............................................................................................................................37
2: ACTIVA EN HUN STATUUT..............................................................................................................37
3: PASSIVA EN HUN VERHAALBAARHEID EN ANDERE GEVOLGEN VOOR HET VERMOGEN..............45
4: AFGESCHEIDEN VERMOGENS EN AANDELEN IN AFGESCHEIDEN VERMOGENS............................62
5: SAMENLOOP VAN SCHULDEISERS IN HET ALGEMEEN...................................................................65
6: RANGSCHIKKING VAN SCHULDVORDERINGEN IN HET ALGEMEEN...............................................70
1: CLASSIFICATIE VAN ZAKELIJKE ZEKERHEDEN..................................................................................77
2: TYPISCHE KENMERKEN VAN ZAKELIJKE ZEKERHEIDSRECHTEN IN VERGELIJKING MET ANDERE
ZAKELIJKE RECHTEN............................................................................................................................79
3: REGELS VOOR OVEREENKOMSTEN TOT VERKRIJGING ZAKELIJKE ZEKERHEDEN...........................81
4: VERBINTENISRECHTELIJKE VERHOUDING TUSSEN ZEKERHEIDSGEVER EN SCHULDEISER.............84
,1: OVERDRACHT VAN ROERENDE ZAKEN; PUBLICITEIT BIJ ROERENDE ZAKEN..................................88
2: HET VERHAALSRECHT OP ROERENDE ZAKEN.................................................................................92
3: ZEKERHEDEN OP ROERENDE ZAKEN DOOR VOORBEHOUD VAN EIGENDOM OF ZAKELIJKE
RECHTEN.............................................................................................................................................95
4: EIGENDOMSOVERDRACHT AAN SCHULDEISER TOT ZEKERHEID..................................................101
5: GEVESTIGDE PANDRECHTEN EN GELIJKGESTELDE BIJZONDERE VOORRECHTEN........................102
Afdeling A: wijze van totstandkoming – vereisten voor vestiging pandrecht..............................102
Afdeling B: onderliggende verbintenisrechtelijke overeenkomst en obligatoire rechtsverhouding
......................................................................................................................................................111
Afdeling C: (goederenrechtelijke) rechtsgevolgen van pandrechten, ongeacht
tegenwerpelijkheid.......................................................................................................................112
Afdeling D: tegenwerpelijkheid en ranginname; zakenrechtelijke conflicten; gevolgen van
tegenwerpelijke pandrechten......................................................................................................113
6: ANDERE BIJZONDERE VOORRECHTEN..........................................................................................116
1: INLEIDING EN BASISBEGRIPPEN...................................................................................................118
2: VERKRIJGING VAN SCHULDVORDERINGEN OP NAAM EN PUBLICITEIT BIJ DERGELIJKE
SCHULDVORDERINGEN.....................................................................................................................121
3: VERHAALSRECHT OP SCHULDVORDERINGEN..............................................................................125
4: VOORBEHOUDEN ZEKERHEIDSRECHTEN OP SCHULDVORDERINGEN..........................................128
5: EIGENDOMSRECHT OP SCHULDVORDERINGEN TOEGEKEND AAN SCHULDEISER TOT ZEKERHEID
..........................................................................................................................................................129
6: PANDRECHTEN EN GELIJKAARDIGE ZEKERHEIDSRECHTEN OP SCHULDVORDERINGEN OP NAAM;
BIJ BEPAALDE SCHULDVORDERINGEN INHERENTE VOORRANGSMECHANISMEN..........................129
7: CONFLICTEN TUSSEN DE BESPROKEN RECHTEN OP SCHULDVORDERINGEN..............................149
8: MECHANISMEN GEGROND OP DE EXTERNE WERKING VAN INTERNE BEPALINGEN (WIJZIGING
INTERNE VERHOUDING)...................................................................................................................152
1: ALGEMEEN....................................................................................................................................157
2: SCHULDVORDERINGSPAPIEREN OF VERBINTENISRECHTELIJKE WAARDEPAPIEREN...................157
, DEEL 1. PERSOOLIJKE ZEKERHEDEN EN AANVERWANTE RECHTSFIGUREN
1. PERSOONLIJKE ZEKERHEDEN IN HET ALGEMEEN
= verbintenissenrecht bij persoonlijke zekerheden altijd 3 partijen dus eigenlijk het moeilijkste
deel van verbintenissenrecht
Het gaat om bepaalde soorten verbintenisrechtelijke verhoudingen, bijna steeds
driepartijenverhoudingen, waarbij er naast de schuldenaar ook iemand anders kan worden
aangesproken als een bijkomende schuldenaar of als borg of garant of op een andere
manier.
Persoonlijke zekerheid = wanneer de SE naast zijn SA en diens vermogen ook een derde
bijkomende SA kan aanspreken of op het vermogen van een derde of een deel ervan verhaal kan
nemen.
- = een persoon die garant staat voor de terugbetaling van een schuld indien de
hoofdschuldenaar deze niet terugbetaalt
Eerst een aantal algemene principes bespreken:
- Hoe schuldeisers verhaal kunnen nemen op het vermogen van de schuldenaar
- Wanneer ontstaat verhaal bij samenloop
- Regels totstandkoming overeenkomst
Algemeen verbintenissenrecht toegespitst op wat relevant is voor de
driepartijenverhouding
De structuur van meerpartijenverhoudingen en de zogenaamde
relativiteit van overeenkomsten
Beginnen met de structuur van de driepartijenverhouding als wegwijs. Daarna over pluraliteit,
vermits er minstens 3 partijen zijn is er altijd een vorm van pluraliteit.
Relativiteit van verbintenissen:
- = een rechtsband tussen een of meer schuldeisers en een of meer schuldenaars op basis
waarvan die schuldeiser een prestatie kan vorderen van de schuldenaar/schuldenaren.
- = recht op de persoon (niet op de zaak), maar strikt genomen een recht op een prestatie
van 1 of meer bepaalde personen
- Relativiteit van een verbintenis betekent dat dat u die prestatie niet van iemand anders kan
vorderen dan de schuldenaar en dat de schuldenaar niet kan worden aangesproken door
iemand anders dan de schuldeiser
- ! dit wil NIET zeggen dat de SE of SA niet kunnen veranderen bv. Rechten/SV
overdragen aan iemand anders (=cessie) of betaald worden door iemand anders die
gesubrogeerd is (= persoonlijke subrogatie) die rechtsband zowel aan de actiefzijde als
aan de passiefzijde onder bepaalde voorwaarden kan overgaan op een derde, die daardoor
partij wordt (m.u.v. vorderingen/verbintenissen intuitu personae)
