GASTRO-ENTEROLOGIE
Deel 1: Aandoeningen van de oesofagus (slokdarm) en de verpleegkundige
aandachtspunten
Anatomie wordt nooit bevraagd op het examen
DE SLOKDARM OF OESOFAGUS
= Is een transitbuis tussen de mondholte en de maag
Loopt van de farynx naar beneden in het “mediastinum”
Ligt echter de trachea en voor het vlak van de
dalende tak van de aortaboog
Heeft een motorische functie:
Via peristaltische werking verplaatst het voedsel naar de maag
UPPER OESOPHAGEAL SFINCTER: UES
= De overgangszone (cardia) heeft een special structuur die de functie van de
sfincter heeft en reflux
van de maaginhoud tegengaat
Voorkomt dat er ongewenste lucht in de slokdarm terecht komt
Voorkomt dat het eten niet in de luchtpijp terecht komt
Is een verhoogde druk zone tussen de farynx en de cervicale oesophagus
LOWER OESOPHAGALE SFINCTER: LES
= Is een spierring dat een klep vormt aan het einde van de oesofagus waar het
overgaat in de maag
De LES blijft gesloten tenzij men slikt wanneer er een doorgang van voedsel
naar de maag mogelijk is
,DIFFUSE SLOKDARMSPASME
= Onwillekeurige samentrekkingen van de spieren in de slokdarm
Spasmen van de slokdarm kunnen zich voordoen bij een anatomische
stenose (vernauwing) door VB: een tumor of littekenweefsel
Spasmen zonder stenose => motiliteitsstoornissen
= hierbij zijn de peristaltiek bewegingen gestoord en de spierlaag
contraheert zich ongeordend op verschillende plaatsen tegelijkertijd.
ETIOLOGIE:
Eenmalig spasme door te snel te eten
Als het regelmatig voorkomt moet er een oorzaak gezocht worden
De afwijking wordt veroorzaakt door een afwijkende zenuwgeleiding VB. bij
mensen met een verlamming
SYMPTOMEN:
Toesnoerende/krampachtige retrosternale pijn
Altijd bij een maaltijd of erna, NOOIT in rust
Duurt enkele seconden
Het is vaak zo pijnlijk dat mensen denken dat het aan het hart ligt
=> als de RR en saturatie worden gemeten, en de saturatie daalt niet dan
is het een slokdarm spasme. (sat daald bij hartkrampen)
Pt grijpt naar de borstkast en is in ademsnood
Tijdens de maaltijd last van dysfagie ( slikproblemen)
TECHNISCH ONDERZOEK:
RX van de slokdarm na contrastvloeistof
Of drukmeting via manometrie = meting van de peristaltiek van de spier
BEHANDELING:
, Meestal medicamenteus VB gaviscon, geeft een beschermlaag rond de
slijmvliezen van de slokdarm
Uitzonderlijk: chirurgische myotomie
Oorzaak aanpakken VB stress of reflux
ACHALASIE:
= Een bewegingsstoornis van de slokdarm veroorzaakt door een verminderde
zenuwvoorziening
Afwezig of sterk verminderede peristaltiek en een gebrekkige relaxatie van
de LES bij het slikken
Zenuwvoorziening in het onderste deel van de slokdarm is verminderd.
De beweging van de spieren in de slokdarmwand zijn in dat deel ook
verminderd
Voedsel hoopt zich op boven de sluitspier van de slokdarm naar maag, het
voedsel komt niet in de maag terecht
=> de pt ervaart een honger gevoel maar ook een onpasselijk gevoel
Kans op overgeven
Deel 1: Aandoeningen van de oesofagus (slokdarm) en de verpleegkundige
aandachtspunten
Anatomie wordt nooit bevraagd op het examen
DE SLOKDARM OF OESOFAGUS
= Is een transitbuis tussen de mondholte en de maag
Loopt van de farynx naar beneden in het “mediastinum”
Ligt echter de trachea en voor het vlak van de
dalende tak van de aortaboog
Heeft een motorische functie:
Via peristaltische werking verplaatst het voedsel naar de maag
UPPER OESOPHAGEAL SFINCTER: UES
= De overgangszone (cardia) heeft een special structuur die de functie van de
sfincter heeft en reflux
van de maaginhoud tegengaat
Voorkomt dat er ongewenste lucht in de slokdarm terecht komt
Voorkomt dat het eten niet in de luchtpijp terecht komt
Is een verhoogde druk zone tussen de farynx en de cervicale oesophagus
LOWER OESOPHAGALE SFINCTER: LES
= Is een spierring dat een klep vormt aan het einde van de oesofagus waar het
overgaat in de maag
De LES blijft gesloten tenzij men slikt wanneer er een doorgang van voedsel
naar de maag mogelijk is
,DIFFUSE SLOKDARMSPASME
= Onwillekeurige samentrekkingen van de spieren in de slokdarm
Spasmen van de slokdarm kunnen zich voordoen bij een anatomische
stenose (vernauwing) door VB: een tumor of littekenweefsel
Spasmen zonder stenose => motiliteitsstoornissen
= hierbij zijn de peristaltiek bewegingen gestoord en de spierlaag
contraheert zich ongeordend op verschillende plaatsen tegelijkertijd.
ETIOLOGIE:
Eenmalig spasme door te snel te eten
Als het regelmatig voorkomt moet er een oorzaak gezocht worden
De afwijking wordt veroorzaakt door een afwijkende zenuwgeleiding VB. bij
mensen met een verlamming
SYMPTOMEN:
Toesnoerende/krampachtige retrosternale pijn
Altijd bij een maaltijd of erna, NOOIT in rust
Duurt enkele seconden
Het is vaak zo pijnlijk dat mensen denken dat het aan het hart ligt
=> als de RR en saturatie worden gemeten, en de saturatie daalt niet dan
is het een slokdarm spasme. (sat daald bij hartkrampen)
Pt grijpt naar de borstkast en is in ademsnood
Tijdens de maaltijd last van dysfagie ( slikproblemen)
TECHNISCH ONDERZOEK:
RX van de slokdarm na contrastvloeistof
Of drukmeting via manometrie = meting van de peristaltiek van de spier
BEHANDELING:
, Meestal medicamenteus VB gaviscon, geeft een beschermlaag rond de
slijmvliezen van de slokdarm
Uitzonderlijk: chirurgische myotomie
Oorzaak aanpakken VB stress of reflux
ACHALASIE:
= Een bewegingsstoornis van de slokdarm veroorzaakt door een verminderde
zenuwvoorziening
Afwezig of sterk verminderede peristaltiek en een gebrekkige relaxatie van
de LES bij het slikken
Zenuwvoorziening in het onderste deel van de slokdarm is verminderd.
De beweging van de spieren in de slokdarmwand zijn in dat deel ook
verminderd
Voedsel hoopt zich op boven de sluitspier van de slokdarm naar maag, het
voedsel komt niet in de maag terecht
=> de pt ervaart een honger gevoel maar ook een onpasselijk gevoel
Kans op overgeven
