Begrippenlijst methodologie 1e bachelor

Broken Windows theory crimineel handelen= gebrek aan sociale normen +
gebrek aan controle om deze sociale normen te
conformeren

‘clash of civilizations’ beschavingen onderscheiden obv geografische en
culturele kenmerken

observerende participatie onderzoek waarbij de onderzoeker zelf in de
onderzochte samenleving stapt

media-effecten onderzoek

methodologie het hele proces van wetenschapsbeoefening: van
institutionele inbedding van wetenschap voer de
epistemologische veronderstellingen tot de werkelijke
onderzoekspraktijk

methoden het geheel van specifieke technieken die je gebruikt in
wetenschappelijk onderzoek om onderzoekseenheden
te selecteren, er gegevens over te verzamelen, die
gegevens te analyseren en resultaten te rapporteren

selectieve observatie je gaat speciaal letten op bepaalde mensen/situaties
en van daaruit veralgemenen
vb groffe buschauffeur

creationisme Het geloof dat het heelal, de aarde, mens, plant en dier
door een Opperwezen geschapen zijn. <> Darwins
evolutietheorie

sociaalwetenschappelijk de productie van geldige en betrouwbare kennis over
onderzoek de sociale realiteit door het combineren van theorie en
empirie, waarbij methodologische principes rigoureus
worden toegepast.

theorie het geheel van samenhangende uitspraken of
proposities die bepaalde fenomenen beschrijven of
verklaren.

jdc theorie




concept algemeen en abstract idee dat als een label dient om

, concreet waarneembare zaken of fenomenen te
categoriseren

verifieerbaarheid de mogelijkheid om door observatie te toetsen of de
theoretische aannames overeenstemmen met de
realiteit

falsifieerbaarheid de mogelijkheid om door observatie de eventuele
onjuistheid van kennis te tonen

repliceren Het herhalen van onderzoek om te kijken of je tot
dezelfde conclusies komt.

formele theorie een soort theorie die ervan uitgaan dat je allerhande
sociale fenomenen los van de concrete inhoud kan
verklaren vanuit enkele vormelijke basisprincipes

Grand theory een soort theorie die sociale fenomenen probeert te
vatten vanuit één abstract conceptueel kader, waarin
de formele organisatie van de concepten belangrijker is
dan het begrijpen van de sociale werkelijkheid.

deductie van algemeen naar specifiek

inductie van specifiek naar algemeen

‘le suicide’ van Durkheim 4 types zelfdoding
- egoïstisch (door zwakke integratie)
- atomisch (door zwakke regulatie)
- altruïstisch (door sterke integratie)
- fatalistisch (door sterke regulatie)

toevalsfouten fouten die geen regelmatig patroon vertonen. De
afwezigheid ervan wijst op betrouwbaarheid.

systematische fouten fouten die consistent zijn. De afwezigheid ervan wijst
op geldigheid.

betrouwbaarheid de mate van consistentie van een meting, de mate
waarin een meetinstrument dezelfde resultaten
oplevert bij herhaalde metingen onder gelijksoortige
condities => door toevalsfouten

geldigheid - meetgeldigheid: meetinstrument meet wat het
moet meten
- interne geldigheid: mate van causaliteit (hoe
hard het overeenkomt met de werkelijkheid)
- externe geldigheid: veralgemeenbaarheid

peer review Het laten evalueren van wetenschappelijke bevinden
door collega-wetenschappers

theoriegericht onderzoek Onderzoek dat gericht is op de ontwikkeling van
theorie, waarbij kennisproductie de primaire drijfveer is

, praktijkgericht onderzoek Onderzoek dat gericht is op het oplossen van een
praktisch, maatschappelijk probleem

evaluatieonderzoek een vorm van praktijkgericht onderzoek,
gebruikmakend van sociaal wetenschappelijke
procedures, om de effectiviteit van sociale interventies
te onderzoeken

actieonderzoek een vorm van praktijkgericht onderzoek dat beoogt om
kennis te verspreiden onder de deelnemers aan het
onderzoek en zo politieke actie te stimuleren

triangulatie een manier om eenzelfde onderzoeksvraag zowel met
kwalitatieve als kwantitatieve gegevens van antwoord
te voorzien teneinde de geldigheid ervan de
maximaliseren.

naturalisme/positivisme stroming waarbij epistemologie en werkwijze van de
natuurwetenschappen als model hanteert en regel-of
wetmatigheden in de sociale werkelijkheid wil
ontdekken en blootleggen (kwantitatieve methode)

constructivisme beschouwt de werkelijkheid als sociaal geconstrueerd
en wil begrijpen hoe en waarom mensen
handelen/denken/voelen vanuit hun specifieke
handelingscontext (kwalitatieve methode)

rationalisme denken als bron van alle kennis

axioma stelling die niet bewezen is maar als grondslag wordt
aanvaard

correspondentietheorie van de kennis is waar als ze overeenkomt met wat je kan
waarheid waarnemen in de werkelijkheid

normatieve kennis Kennis gebaseerd op waarden en normen

principe van demarcatie een criterium op basis waarvan je
niet-wetenschappelijke en wetenschappelijke kennis
kan onderscheiden

inductieprobleem de vraag hoe je op basis van enkele waarnemingen tot
algemene, universele uitspraken kan komen

falsificatie het principe dat theorieën slechts wetenschappelijk zijn
voor zover ze door empirische observaties verworpen
kunnen worden

paradigma’s het geheel van oriënterende ideëen, modellen en
raamtheorieën die op een bepaald moment worden
gedeeld door de wetenschappers// vooroordelen,
normen en waarden

revolutionaire wetenschap hieraan wordt gedaan wanneer wetenschappers hun
bevindingen niet meer binnen de bestaande