Communicatieve vaardigheden
Definitie patiëntenvoorlichting:
Een proces van communicatie met, voor en over patiënten dat op een planmatige manier integraal deel uitmaakt
van het zorgtraject en gericht is op kennisvermeerdering, attitude- en gedragsverandering van de patiënt ten
aanzien van zijn gezondheidssituatie om in overleg met de zorgverlener te komen tot een doordachte keuze.
Belangrijkste elementen vd definitie:
ð Pt voorlichting omhelst alle facetten vd communicatie: met, voor en over de pt
ð Het doel = verandering teweegbrengen in de kennis, houding en gedrag vd pt en zorgverlener
ð Pt voorlichting bevat verschillende onderdelen: informatieverstreking, gesprekvoering en besluitvorming
ð Pt voorlichting stelt eisen aan de inhoud vd info + communicatieve vaardigheden van de zorgverlener
Communicatie met, voor en over patiënten:
à Patiënt en VPK actief betrokken > wisselwerking;
à Beiden zijn
ð Deskundig
ð Informatiegevend
ð Informatieontvangend
Planmatige manier integraal deel uitmaakt van het zorgtraject:
à Effectiviteit van informatieverschaffing door fasering / planmatig karakter
à Zorgtraject = ondenkbaar zonder voorlichting
Gericht is op kennisvermeerdering, attitude- en gedragsverandering vd pt ten aanzien van zijn gezondheidssituatie:
à Doel sluit aan bij de behoeften van de patiënt
à Bereiken van deze doelstelling met een voorlichtingsvorm (4)
ð Patiënteninformatie (inlichtingen)
ð Patiënteninstructie (richtlijnen en regels)
ð Patiënteneducatie (achtergronden en gevolgen, aanleren)
ð Patiëntenbegeleiding (ondersteuning)
Komen tot een doordachte keuze:
à Weten en kennen
à Kunnen oordelen en beslissen over wat wel / niet en hoe
à Kunnen uitvoeren
Belang van patiëntenvoorlichting:
Waarom: doelen en belang
Patiëntenrechtenwet (2002):
1. Recht op alle info > inzicht in gezondheidstoestand en evolutie
à Dit moet aangepast zijn aan de patiënt
à dus begrijpelijke taal! > pas op met vakjargon…
2. Recht op toestemming / weigering na informatie
In het belang van:
à De patiënt: minder angstig, beter meewerken
à De verpleegkundige: meer vertrouwen, therapietrouw, betere relatie met pt
à De maatschappij
1
, Doelen van patiëntenvoorlichting:
Doelstellingen (voordelen) Resultaten
Vergroten van kennis en inzicht (patienteninformatie Snellere en betere genezing
en educatie)
Leren van handelingen (patienteninstructie) Preventie van mogelijke verstoring van de gezondheid
Verwerken van ervaringen en gevoelens Makkelijker opnemen van zelfzorg
(patientenbegeleiding)
Helpen bij besluitvorming (pateinteneducatie) Gelijkwaardigheid in relatie met de vpk en grotere
tevredenheid
Aanpassen van leefwijze (patiendeneducatie en Reductie van angst
patientenbegeleiding)
Sociale omgeving betrekken Meer zekerheid over wat komt
Voorwaarden voor goede patiëntenvoorlichting:
à Aansluiting op referentiekader van patiënt (wat kan, wil en weet de pt)
ð mbt copingstrategieën (avoiders, sensitizers, deniers)
ð mbt verwerken van informatie
à Afstemming tussen de verschillende disciplines
à Aandacht voor de relationele aspecten (vertrouwensband)
De houding vd voorlichter is de bepalende factor voor het effect van de voorlichting (7 basishoudingen)
Patient empowerment
à controle
à gevoel van controle over gezondheid en gezondheidzorg
Pt neemt verantwoordelijkheid op door kennisverwerving via zorgverlener
Globale doelen/doelstellingen:
à Zelfbeheer vd ziekte en behandeling
à Kunnen participeren in de zorg en keuzes kunnen maken
à Psychosociaal welbevinden en levenskwaliteit
Kennisverwerving door patiëntenvoorlichting:
à Info, instructie, educatie, begeleideing
Patiënt empowerment is een proces.
Empowerment start van het meedelen van een diagnose en situeert zich in alle stadia’s van het ziekteproces.
Doelstellingen van patiënt empowerment:
à Grotere autonomie voor de pt, minder afhankelijkheid van professionals
à verhogen vd tevredenheid vd pt
à Grotere therapietrouw van pt
à Betere levenskwaliteit + beter gewaardeerdere rol voor de chronische zieken binnen de samenleving
2
Definitie patiëntenvoorlichting:
Een proces van communicatie met, voor en over patiënten dat op een planmatige manier integraal deel uitmaakt
van het zorgtraject en gericht is op kennisvermeerdering, attitude- en gedragsverandering van de patiënt ten
aanzien van zijn gezondheidssituatie om in overleg met de zorgverlener te komen tot een doordachte keuze.
Belangrijkste elementen vd definitie:
ð Pt voorlichting omhelst alle facetten vd communicatie: met, voor en over de pt
ð Het doel = verandering teweegbrengen in de kennis, houding en gedrag vd pt en zorgverlener
ð Pt voorlichting bevat verschillende onderdelen: informatieverstreking, gesprekvoering en besluitvorming
ð Pt voorlichting stelt eisen aan de inhoud vd info + communicatieve vaardigheden van de zorgverlener
Communicatie met, voor en over patiënten:
à Patiënt en VPK actief betrokken > wisselwerking;
à Beiden zijn
ð Deskundig
ð Informatiegevend
ð Informatieontvangend
Planmatige manier integraal deel uitmaakt van het zorgtraject:
à Effectiviteit van informatieverschaffing door fasering / planmatig karakter
à Zorgtraject = ondenkbaar zonder voorlichting
Gericht is op kennisvermeerdering, attitude- en gedragsverandering vd pt ten aanzien van zijn gezondheidssituatie:
à Doel sluit aan bij de behoeften van de patiënt
à Bereiken van deze doelstelling met een voorlichtingsvorm (4)
ð Patiënteninformatie (inlichtingen)
ð Patiënteninstructie (richtlijnen en regels)
ð Patiënteneducatie (achtergronden en gevolgen, aanleren)
ð Patiëntenbegeleiding (ondersteuning)
Komen tot een doordachte keuze:
à Weten en kennen
à Kunnen oordelen en beslissen over wat wel / niet en hoe
à Kunnen uitvoeren
Belang van patiëntenvoorlichting:
Waarom: doelen en belang
Patiëntenrechtenwet (2002):
1. Recht op alle info > inzicht in gezondheidstoestand en evolutie
à Dit moet aangepast zijn aan de patiënt
à dus begrijpelijke taal! > pas op met vakjargon…
2. Recht op toestemming / weigering na informatie
In het belang van:
à De patiënt: minder angstig, beter meewerken
à De verpleegkundige: meer vertrouwen, therapietrouw, betere relatie met pt
à De maatschappij
1
, Doelen van patiëntenvoorlichting:
Doelstellingen (voordelen) Resultaten
Vergroten van kennis en inzicht (patienteninformatie Snellere en betere genezing
en educatie)
Leren van handelingen (patienteninstructie) Preventie van mogelijke verstoring van de gezondheid
Verwerken van ervaringen en gevoelens Makkelijker opnemen van zelfzorg
(patientenbegeleiding)
Helpen bij besluitvorming (pateinteneducatie) Gelijkwaardigheid in relatie met de vpk en grotere
tevredenheid
Aanpassen van leefwijze (patiendeneducatie en Reductie van angst
patientenbegeleiding)
Sociale omgeving betrekken Meer zekerheid over wat komt
Voorwaarden voor goede patiëntenvoorlichting:
à Aansluiting op referentiekader van patiënt (wat kan, wil en weet de pt)
ð mbt copingstrategieën (avoiders, sensitizers, deniers)
ð mbt verwerken van informatie
à Afstemming tussen de verschillende disciplines
à Aandacht voor de relationele aspecten (vertrouwensband)
De houding vd voorlichter is de bepalende factor voor het effect van de voorlichting (7 basishoudingen)
Patient empowerment
à controle
à gevoel van controle over gezondheid en gezondheidzorg
Pt neemt verantwoordelijkheid op door kennisverwerving via zorgverlener
Globale doelen/doelstellingen:
à Zelfbeheer vd ziekte en behandeling
à Kunnen participeren in de zorg en keuzes kunnen maken
à Psychosociaal welbevinden en levenskwaliteit
Kennisverwerving door patiëntenvoorlichting:
à Info, instructie, educatie, begeleideing
Patiënt empowerment is een proces.
Empowerment start van het meedelen van een diagnose en situeert zich in alle stadia’s van het ziekteproces.
Doelstellingen van patiënt empowerment:
à Grotere autonomie voor de pt, minder afhankelijkheid van professionals
à verhogen vd tevredenheid vd pt
à Grotere therapietrouw van pt
à Betere levenskwaliteit + beter gewaardeerdere rol voor de chronische zieken binnen de samenleving
2
