HisMo begrippenlijst
Begrippen, jaartallen,
definities
,Hismo jaar 1 begrippenlijst +
jaartallen
Algemene uitleg
In dit document vind je alle relevantie begrippen en jaartallen die je moet kennen voor de geschreven
tentamens van HisMo1. Algemene informatie over dit document:
- Als er geen jaartal gegeven is bij een begrip, dan heeft dit begrip geen jaartal.
- De definities van de begrippen zijn algemeen, tijdens de toets zal je deze begrippen
duidelijker en breder moeten uitleggen, de kernpunten van het begrip zijn wel benoemd.
- Vanaf les 7 is er een kopje ‘historiografisch debat’, deze gegevens moet je kennen voor de
essay vraag. In het eerste geschreven tentamen dat gaat over de eerste zes lessen zal er geen
essay vraag zijn.
, Begrip Periode Definitie
Les 1 Rede en Romantiek
Belangrijk:
Verlichting 17e eeuw - nu Periode van herleving van de kennis en rationaliteit. Leidde tot veel
ingrijpende sociale veranderingsprocessen op politiek, sociaal en
cultureel niveau.
Deïsme 17e eeuw - nu Religieus filosofische opvatting die god als klokkenmaker van het
universum ziet à geloof is persoonlijker en niet georganiseerd.
Sociaal contract 17e eeuw - nu Visie op de maatschappij die denkt dat mensen samen een politieke
eenheid vormen om hun natuur rechten te beschermen. Heeft geleid tot
einde goddelijke legitimering.
Algemene wil 18e eeuw - nu Idee dat er behoeftes zijn die voor het hele volk gelden. Dit is wat het
volk wil, de staat moet deze wil uitvoeren.
natuurtoestand Situatie van oorlog van allen tegen allen, staat moet dit voorkomen.
Trias politica 1748-nu Scheiding van drie machten om machtsmisbruik te voorkomen. (checks
and balances)
Verlicht 18e eeuw Politieke idee dat vorsten zich inzetten voor het welzijn van het volk,
depotisme maar wel de absolute macht hebben. Ook door militaire noodzaak à
meer welvaart is meer macht. (beperkt effect door kerk en adel)
Romantiek Ong. 1790- Reactie op de verlichting. Stroming die geloofde dat niet alleen
1850 rationaliteit maar ook gevoel een belangrijke plaats had. Vertaalde zich
vaak in nationalisme.
Minder belangrijk
Encyclopedie 1751-1772 Boek dat kennis toegankelijk maakt à kritiek op adel
Deductie 17e eeuw - nu Idee dat kennis verkregen kan worden door van het logische naar het
specifieke te beredeneren.
Cartesiaans 17e eeuw - nu Idee dat er een scheiding is tussen geest en lichaam
Dualisme
Nova Atlantis 17e eeuw - nu Idee dat perfecte samenleving gecreëerd kan worden met behulp van
kennis.
Begrippen, jaartallen,
definities
,Hismo jaar 1 begrippenlijst +
jaartallen
Algemene uitleg
In dit document vind je alle relevantie begrippen en jaartallen die je moet kennen voor de geschreven
tentamens van HisMo1. Algemene informatie over dit document:
- Als er geen jaartal gegeven is bij een begrip, dan heeft dit begrip geen jaartal.
- De definities van de begrippen zijn algemeen, tijdens de toets zal je deze begrippen
duidelijker en breder moeten uitleggen, de kernpunten van het begrip zijn wel benoemd.
- Vanaf les 7 is er een kopje ‘historiografisch debat’, deze gegevens moet je kennen voor de
essay vraag. In het eerste geschreven tentamen dat gaat over de eerste zes lessen zal er geen
essay vraag zijn.
, Begrip Periode Definitie
Les 1 Rede en Romantiek
Belangrijk:
Verlichting 17e eeuw - nu Periode van herleving van de kennis en rationaliteit. Leidde tot veel
ingrijpende sociale veranderingsprocessen op politiek, sociaal en
cultureel niveau.
Deïsme 17e eeuw - nu Religieus filosofische opvatting die god als klokkenmaker van het
universum ziet à geloof is persoonlijker en niet georganiseerd.
Sociaal contract 17e eeuw - nu Visie op de maatschappij die denkt dat mensen samen een politieke
eenheid vormen om hun natuur rechten te beschermen. Heeft geleid tot
einde goddelijke legitimering.
Algemene wil 18e eeuw - nu Idee dat er behoeftes zijn die voor het hele volk gelden. Dit is wat het
volk wil, de staat moet deze wil uitvoeren.
natuurtoestand Situatie van oorlog van allen tegen allen, staat moet dit voorkomen.
Trias politica 1748-nu Scheiding van drie machten om machtsmisbruik te voorkomen. (checks
and balances)
Verlicht 18e eeuw Politieke idee dat vorsten zich inzetten voor het welzijn van het volk,
depotisme maar wel de absolute macht hebben. Ook door militaire noodzaak à
meer welvaart is meer macht. (beperkt effect door kerk en adel)
Romantiek Ong. 1790- Reactie op de verlichting. Stroming die geloofde dat niet alleen
1850 rationaliteit maar ook gevoel een belangrijke plaats had. Vertaalde zich
vaak in nationalisme.
Minder belangrijk
Encyclopedie 1751-1772 Boek dat kennis toegankelijk maakt à kritiek op adel
Deductie 17e eeuw - nu Idee dat kennis verkregen kan worden door van het logische naar het
specifieke te beredeneren.
Cartesiaans 17e eeuw - nu Idee dat er een scheiding is tussen geest en lichaam
Dualisme
Nova Atlantis 17e eeuw - nu Idee dat perfecte samenleving gecreëerd kan worden met behulp van
kennis.
