Delphine De Roy 15 Juni 2023
BOUWECONOMIE
Inhoud
DEEL 1: BOUWKUNDIG BESTEK
1. ALGEMENE GEGEVENS
1.1. Wat is bestek?
1.2. Doel van een bestek
1.3. Soorten bestek
1.4. Indeling van het bestek
2. TYPE BESTEKKEN
2.1. Bestaande typebestekken
2.2. Uitgangspunten bij het opstellen van een typebestek
3. OPMAKEN VAN EEN BESTEK
3.1. Indeling
3.2. Praktijk van het opstellen
3.3. Lay-out
4. HANDLEIDING ‘DOCUMENT 900’ (niet kennen)
DEEL 2: MEETSTAAT
1. ALGEMENE GEGEVENS
1.1. Definitie
1.2. Doel
1.3. Soorten
2. OPMETINGSMETHODEN GEDETAILLEERDE MEETSTAAT
2.1. Standaard meetmethode
2.2. Klassieke methoden
2.3. Geautomatiseerde methoden
3. SAMENVATTENDE MEETSTAAT
DEEL 3: RAMING
1. WAT?
2. DOEL
3. SOORTEN
3.1. Globale raming
3.2. Gedetailleerde raming
4. KOSTPRIJSBEREKENING
5. VERDELING VAN DE KOSTPRIJS VOLGENS DE ONDERDELEN VAN HET GEBOUW
6. EENHEIDSPRIJZEN
7. INRICHTEN VAN DE WERF
DEEL 4: KLASSIFICATIEMETHODE VOOR DE BOUWSECTOR
1. INLEIDING
2. SfB KLASSIFICATIEMETHODE
2.1. Inleiding
2.2. Toepassingsgebied
2.3. Hoofdprincipes van SfB
2.4. Tabellen
3. TOEPASSING
1
,Delphine De Roy 15 Juni 2023
Overeenkomst bouwheer – architect
BOUWOVEREENKOMST
Bespreking programma van eisen + budget? = globale raming
Opmeting bestaande toestand
(landmeter)
(Voor)ontwerpen + globale raming
(stabiliteits ing.,EPB-verslag, ventilatie, veiligheidscoördinator - ontwerp)
Definitieve ontwerp + gedetailleerde raming
(akoestisch ingenieur, ing. technieken, brandtechnieken,
(omgevingsvergunning)
Uitvoerings- of aanbestedingsdossier
Uitvoeringsbestek + details/bestek of lastenboek/meetstaat (gedetailleerd of
samenvattend)
Prijs overeenkomsten bouwheer - aannemer
START WERKEN
Oplevering bouw
KADER
UITGESCHREVEN
Overeenkomst architect – bouwheer voor goede afspraken te maken, nooit gratis werken, duidelijke
prijzen afstellen = bouwovereenkomst
BOUWOVEREENKOMST
Globale raming = offerte opmaken, budget voorzien, in of exclusief btw 6 of 21%? Renovering
nieuwbouw?
Heel duidelijk over budgetten zijn
1. Bespreking Programma van eisen: verzamelen van beelden van meubels, keukens, badkamers,
zien of ze het kunnen betalen, klanten (bouwheer) moeten referentiebeelden geven wat ze
willen zodat we er een beeld van kunnen vormen in welke sfeer we moeten gaan ontwerpen
zodat we heel doelgericht kunnen gaan werken en snel op een budget kunnen gaan werken
Budget gaan stellen komt voor een tekenen van contract al aan bod, kan anders misschien
niet realiseerbaar zijn.
Globale raming maken te verbouwen vierkante/kubieke meters, bv 100 m2 groot 120 000
euro gaat dit kosten ongeveer, aannemers kennen deze prijzen al vanbuiten; duidelijk in zetten
wat er dan allemaal inzit bv materialen airco,….
2. Geen plannen van? Opmeten van bestaande toestand
Sneden, plannen, aanzichten, zien of er gebreken zijn bv zwammen of vocht in de muren, dit
moet je dan in je raming zetten want extra budget! (Kost geld voor zwammen te bestrijden)
3. (Voor)ontwerpen + globale raming: is dit haalbaar voor de mensen? Bespreking rond gaan
houden of het oké is voor de klant; moodboards, maquettes, …
Melden in raming: exclusief of inclusief btw? Altijd!!!!
Deze stap kan zich veel blijven herhalen want ontwerp is niet meteen goed, elke keer nieuw
ontwerp met globale raming bij (hier ga je al praten over de afwerking bv. verwarming,
verlichting, domotica, keuken, …)
Architect: functiewijziging? Stabiliteitswerken? Dan moet je bouwaanvraag of
omgevingsvergunning gaan aanvragen!!!!
2
, Delphine De Roy 15 Juni 2023
Landmeter, stabiliteitsingenieur, EPB-verslaggever, ventilatieberekening, (voor grotere werven:
akoestisch ingenieur), ingenieur technieken (HVAC), elektriciteit kunnen we zelf doen als
interieurarchitect, omgevingsvergunning misschien laten informeren door een jurist, die gaat mee
een overeenkomst helpen opstellen als het om een groot project gaat als school, overheid contacteren
voor vergunning, ingenieur brandtechniek, interieurarchitect bij betrekken is dan een optie dat je hebt
Meer als 25 000 euro, veiligheidscoördinator ontwerp 2 aannemers aan het werk, Verplicht! Hoe
vroeger in het ontwerp dat deze mensen erbij zijn hoe beter.
UITVOERINGS FASE
We hebben het ontwerp aannemers worden nu betrokken, details tekenen, …
4. Uitvoerings- of aanbestedingsdossier: voor het project te doen starten
Dit houdt in: uitvoeringsbestek, details, bestek of lastenboek (= gedetailleerde beschrijving van
ALLE werken TOT IN DETAILS), meetstaat (er zijn er 2: gedetailleerde, per kamer en
samenvattende, over het hele gebouw meetstaat), VC-verwezenlijking: veiligheids-en-
gezondheidsplan opstellen door hem, bv dragen van helm, plaats voor arbeiders om te eten, bij
hogere gebouwen valbeveiliging, is er een veiligheidskaart aan de stelling?
Meetstaat: is alle materialen maar dan in oppervlakte en lengtes gezet zodat aannemers weten
hoeveel ze moeten voorzien, aannemers moeten prijs kunnen maken dus daarom afmetingen kunnen
geven want hoeveel containers voorzien?
Gedetailleerde meet staat: het artikel en daar achter staat het aantal vierkante meter. Al het
artikel komen terug, hoeveel er vierkante meter er afgebroken moet worden, hoeveel er van
alles afgebroken moet worden en welke materialen dit zijn. Specifiëren, om te weten hoeveel
containers er moeten zijn of hoe zwaar het is. Informatie om tot een specifieke prijs te
komen. Per kamer
Samenvattende meetstaat: heel het gebouw samen
3
BOUWECONOMIE
Inhoud
DEEL 1: BOUWKUNDIG BESTEK
1. ALGEMENE GEGEVENS
1.1. Wat is bestek?
1.2. Doel van een bestek
1.3. Soorten bestek
1.4. Indeling van het bestek
2. TYPE BESTEKKEN
2.1. Bestaande typebestekken
2.2. Uitgangspunten bij het opstellen van een typebestek
3. OPMAKEN VAN EEN BESTEK
3.1. Indeling
3.2. Praktijk van het opstellen
3.3. Lay-out
4. HANDLEIDING ‘DOCUMENT 900’ (niet kennen)
DEEL 2: MEETSTAAT
1. ALGEMENE GEGEVENS
1.1. Definitie
1.2. Doel
1.3. Soorten
2. OPMETINGSMETHODEN GEDETAILLEERDE MEETSTAAT
2.1. Standaard meetmethode
2.2. Klassieke methoden
2.3. Geautomatiseerde methoden
3. SAMENVATTENDE MEETSTAAT
DEEL 3: RAMING
1. WAT?
2. DOEL
3. SOORTEN
3.1. Globale raming
3.2. Gedetailleerde raming
4. KOSTPRIJSBEREKENING
5. VERDELING VAN DE KOSTPRIJS VOLGENS DE ONDERDELEN VAN HET GEBOUW
6. EENHEIDSPRIJZEN
7. INRICHTEN VAN DE WERF
DEEL 4: KLASSIFICATIEMETHODE VOOR DE BOUWSECTOR
1. INLEIDING
2. SfB KLASSIFICATIEMETHODE
2.1. Inleiding
2.2. Toepassingsgebied
2.3. Hoofdprincipes van SfB
2.4. Tabellen
3. TOEPASSING
1
,Delphine De Roy 15 Juni 2023
Overeenkomst bouwheer – architect
BOUWOVEREENKOMST
Bespreking programma van eisen + budget? = globale raming
Opmeting bestaande toestand
(landmeter)
(Voor)ontwerpen + globale raming
(stabiliteits ing.,EPB-verslag, ventilatie, veiligheidscoördinator - ontwerp)
Definitieve ontwerp + gedetailleerde raming
(akoestisch ingenieur, ing. technieken, brandtechnieken,
(omgevingsvergunning)
Uitvoerings- of aanbestedingsdossier
Uitvoeringsbestek + details/bestek of lastenboek/meetstaat (gedetailleerd of
samenvattend)
Prijs overeenkomsten bouwheer - aannemer
START WERKEN
Oplevering bouw
KADER
UITGESCHREVEN
Overeenkomst architect – bouwheer voor goede afspraken te maken, nooit gratis werken, duidelijke
prijzen afstellen = bouwovereenkomst
BOUWOVEREENKOMST
Globale raming = offerte opmaken, budget voorzien, in of exclusief btw 6 of 21%? Renovering
nieuwbouw?
Heel duidelijk over budgetten zijn
1. Bespreking Programma van eisen: verzamelen van beelden van meubels, keukens, badkamers,
zien of ze het kunnen betalen, klanten (bouwheer) moeten referentiebeelden geven wat ze
willen zodat we er een beeld van kunnen vormen in welke sfeer we moeten gaan ontwerpen
zodat we heel doelgericht kunnen gaan werken en snel op een budget kunnen gaan werken
Budget gaan stellen komt voor een tekenen van contract al aan bod, kan anders misschien
niet realiseerbaar zijn.
Globale raming maken te verbouwen vierkante/kubieke meters, bv 100 m2 groot 120 000
euro gaat dit kosten ongeveer, aannemers kennen deze prijzen al vanbuiten; duidelijk in zetten
wat er dan allemaal inzit bv materialen airco,….
2. Geen plannen van? Opmeten van bestaande toestand
Sneden, plannen, aanzichten, zien of er gebreken zijn bv zwammen of vocht in de muren, dit
moet je dan in je raming zetten want extra budget! (Kost geld voor zwammen te bestrijden)
3. (Voor)ontwerpen + globale raming: is dit haalbaar voor de mensen? Bespreking rond gaan
houden of het oké is voor de klant; moodboards, maquettes, …
Melden in raming: exclusief of inclusief btw? Altijd!!!!
Deze stap kan zich veel blijven herhalen want ontwerp is niet meteen goed, elke keer nieuw
ontwerp met globale raming bij (hier ga je al praten over de afwerking bv. verwarming,
verlichting, domotica, keuken, …)
Architect: functiewijziging? Stabiliteitswerken? Dan moet je bouwaanvraag of
omgevingsvergunning gaan aanvragen!!!!
2
, Delphine De Roy 15 Juni 2023
Landmeter, stabiliteitsingenieur, EPB-verslaggever, ventilatieberekening, (voor grotere werven:
akoestisch ingenieur), ingenieur technieken (HVAC), elektriciteit kunnen we zelf doen als
interieurarchitect, omgevingsvergunning misschien laten informeren door een jurist, die gaat mee
een overeenkomst helpen opstellen als het om een groot project gaat als school, overheid contacteren
voor vergunning, ingenieur brandtechniek, interieurarchitect bij betrekken is dan een optie dat je hebt
Meer als 25 000 euro, veiligheidscoördinator ontwerp 2 aannemers aan het werk, Verplicht! Hoe
vroeger in het ontwerp dat deze mensen erbij zijn hoe beter.
UITVOERINGS FASE
We hebben het ontwerp aannemers worden nu betrokken, details tekenen, …
4. Uitvoerings- of aanbestedingsdossier: voor het project te doen starten
Dit houdt in: uitvoeringsbestek, details, bestek of lastenboek (= gedetailleerde beschrijving van
ALLE werken TOT IN DETAILS), meetstaat (er zijn er 2: gedetailleerde, per kamer en
samenvattende, over het hele gebouw meetstaat), VC-verwezenlijking: veiligheids-en-
gezondheidsplan opstellen door hem, bv dragen van helm, plaats voor arbeiders om te eten, bij
hogere gebouwen valbeveiliging, is er een veiligheidskaart aan de stelling?
Meetstaat: is alle materialen maar dan in oppervlakte en lengtes gezet zodat aannemers weten
hoeveel ze moeten voorzien, aannemers moeten prijs kunnen maken dus daarom afmetingen kunnen
geven want hoeveel containers voorzien?
Gedetailleerde meet staat: het artikel en daar achter staat het aantal vierkante meter. Al het
artikel komen terug, hoeveel er vierkante meter er afgebroken moet worden, hoeveel er van
alles afgebroken moet worden en welke materialen dit zijn. Specifiëren, om te weten hoeveel
containers er moeten zijn of hoe zwaar het is. Informatie om tot een specifieke prijs te
komen. Per kamer
Samenvattende meetstaat: heel het gebouw samen
3
