INLEIDING PATHOLOGIE
Algemene inleiding
Etymologische en historische oorsprong van pathologie
Pathologie
Afgeleid van Griekse woorden pathos en logos.
o Pathos: ziekte, ongeluk, ramp, leed.
o Logos: taal, wetenschap.
Asklepios: God van de helling en geneeskunst. Hij is de zoon van Apollo
en is geboren in Epidauros.
o Symbool: Eskulaap
= staf met kronkelende slang. Het stelt een droom voor
waarin een slang voorkomt. De slang staat voor
wederopstanding tegen ziekte.
o Dochters
Hygieai: godin van gezondheid. Eskulaap
Panacea: godin van geneesmiddelen.
Achelois: godin van pijnstilling.
Het begrip Gezondheid
Oude en nieuwe definitie WHO
Oude definitie
= Gezondheid is een toestand van volledig fysiek, psychisch en sociaal welzijn en
niet alleen de afwezigheid van ziekte of gebreken.
Dit was een heel algemene definitie: het kreeg veel kritiek.
Chronisch zieken: bv. COPD, kunnen zich psychisch en sociaal gezond
voelen, maar volgens deze definitie zijn ze ziek.
Ouderen: bv. varices, iemand met varices kan zich vrij gezond voelen,
maar volgens deze definitie is hij/ zij niet zo.
Nieuwe definitie
= Gezondheid is het vermogen om je aan te passen en een eigen regie te voeren
in het licht van de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven.
Wederzijdse invloed van fysieke, psychische en sociale factoren
Wederzijdse interactie tussen deze factoren is evident.
Fysiek: aanvullen met cursus.
Psychisch: aanvullen met cursus
Sociaal: aanvullen met cursus
Subjectieve factor in het begrip gezondheid en
aandacht voor de omgeving
Kwaliteit van leven
o De perceptie van individuen op hun positie in het leven
o binnen de context van de cultuur en het waarden - systeem waarin
zij leven en
, o in relatie tot hun doelen, verwachtingen, standaarden en belangen.
Het begrip ziekte
= De situatie waarin je niet meer kan aanpassen en eigen regie kan voeren.
Afgeleid uit gezondheidsdefinitie van WHO en het begrip homeostase.
Homeostase
= Het vermogen tot behoud van evenwicht. Door verstoring van homeostase
wordt je ziek.
Wanneer de draaglast (belasting) de draagkracht (belastbaarheid)
overstijgt.
o Bv. atleet traint op hardere ondergrond en loopt periostitis
(beenvliesontsteking) op.
Omgekeerd kan de draagkracht op verhoogd worden.
o Bv. door training, vaccinatie, meditatie.
De frequentie van ziekte (examen)
Incidentie: beschrijft het aantal nieuwe gevallen binnen een bepaalde
periode.
o Bv. Sinds 2010 zijn er 950 gevallen van tuberculose per jaar.
Prevalentie: beschrijft het aantal ziektes op een bepaald moment.
o Bv. De prevalentie van chronische ziekten in 2021 is hoger bij
vrouwen (31%) vergeleken met mannen (27%).
Kernbegrippen pathologie (aanvullen d.m.v. cursus)
Anamnese
= voorgeschiedenis van een ziekte.
Auto-anamnese: geconstrueerd verhaal o.b.v. van de patiënt.
Hetero-anamnese: geconstrueerd o.b.v. verhaal van derden.
Kat-anamnese = ziektegeschiedenis na afloop van een ziekte, bv. tijdens follow-
up.
Behandeling
= proberen om de klachten van de patiënt te verhelpen, indien mogelijk door de
ziekteoorzaak weg te nemen.
Causaal vs. symptomatische behandeling
o Causaal: oorzaak wegnemen.
o Symptomatisch: symptomen verbeteren.
Curatieve vs. palliatieve behandeling: toepassing binnen oncologie
o Curatief: het doel is volledige genezing van de patiënt.
o Palliatief: het doel is geen genezing, enkel symptoomverbetering en
hierdoor verbetering van de levenskwaliteit.
Conservatieve vs. operatieve behandeling
o Conservatief of niet-operatief: bv. toedienen van medicatie,
afwachten, kinesitherapie, gipsmobilisatie.
Prognose
= geeft voor een ziekte weer wat het verloop en de kans op genezing zal zijn.
Algemene inleiding
Etymologische en historische oorsprong van pathologie
Pathologie
Afgeleid van Griekse woorden pathos en logos.
o Pathos: ziekte, ongeluk, ramp, leed.
o Logos: taal, wetenschap.
Asklepios: God van de helling en geneeskunst. Hij is de zoon van Apollo
en is geboren in Epidauros.
o Symbool: Eskulaap
= staf met kronkelende slang. Het stelt een droom voor
waarin een slang voorkomt. De slang staat voor
wederopstanding tegen ziekte.
o Dochters
Hygieai: godin van gezondheid. Eskulaap
Panacea: godin van geneesmiddelen.
Achelois: godin van pijnstilling.
Het begrip Gezondheid
Oude en nieuwe definitie WHO
Oude definitie
= Gezondheid is een toestand van volledig fysiek, psychisch en sociaal welzijn en
niet alleen de afwezigheid van ziekte of gebreken.
Dit was een heel algemene definitie: het kreeg veel kritiek.
Chronisch zieken: bv. COPD, kunnen zich psychisch en sociaal gezond
voelen, maar volgens deze definitie zijn ze ziek.
Ouderen: bv. varices, iemand met varices kan zich vrij gezond voelen,
maar volgens deze definitie is hij/ zij niet zo.
Nieuwe definitie
= Gezondheid is het vermogen om je aan te passen en een eigen regie te voeren
in het licht van de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven.
Wederzijdse invloed van fysieke, psychische en sociale factoren
Wederzijdse interactie tussen deze factoren is evident.
Fysiek: aanvullen met cursus.
Psychisch: aanvullen met cursus
Sociaal: aanvullen met cursus
Subjectieve factor in het begrip gezondheid en
aandacht voor de omgeving
Kwaliteit van leven
o De perceptie van individuen op hun positie in het leven
o binnen de context van de cultuur en het waarden - systeem waarin
zij leven en
, o in relatie tot hun doelen, verwachtingen, standaarden en belangen.
Het begrip ziekte
= De situatie waarin je niet meer kan aanpassen en eigen regie kan voeren.
Afgeleid uit gezondheidsdefinitie van WHO en het begrip homeostase.
Homeostase
= Het vermogen tot behoud van evenwicht. Door verstoring van homeostase
wordt je ziek.
Wanneer de draaglast (belasting) de draagkracht (belastbaarheid)
overstijgt.
o Bv. atleet traint op hardere ondergrond en loopt periostitis
(beenvliesontsteking) op.
Omgekeerd kan de draagkracht op verhoogd worden.
o Bv. door training, vaccinatie, meditatie.
De frequentie van ziekte (examen)
Incidentie: beschrijft het aantal nieuwe gevallen binnen een bepaalde
periode.
o Bv. Sinds 2010 zijn er 950 gevallen van tuberculose per jaar.
Prevalentie: beschrijft het aantal ziektes op een bepaald moment.
o Bv. De prevalentie van chronische ziekten in 2021 is hoger bij
vrouwen (31%) vergeleken met mannen (27%).
Kernbegrippen pathologie (aanvullen d.m.v. cursus)
Anamnese
= voorgeschiedenis van een ziekte.
Auto-anamnese: geconstrueerd verhaal o.b.v. van de patiënt.
Hetero-anamnese: geconstrueerd o.b.v. verhaal van derden.
Kat-anamnese = ziektegeschiedenis na afloop van een ziekte, bv. tijdens follow-
up.
Behandeling
= proberen om de klachten van de patiënt te verhelpen, indien mogelijk door de
ziekteoorzaak weg te nemen.
Causaal vs. symptomatische behandeling
o Causaal: oorzaak wegnemen.
o Symptomatisch: symptomen verbeteren.
Curatieve vs. palliatieve behandeling: toepassing binnen oncologie
o Curatief: het doel is volledige genezing van de patiënt.
o Palliatief: het doel is geen genezing, enkel symptoomverbetering en
hierdoor verbetering van de levenskwaliteit.
Conservatieve vs. operatieve behandeling
o Conservatief of niet-operatief: bv. toedienen van medicatie,
afwachten, kinesitherapie, gipsmobilisatie.
Prognose
= geeft voor een ziekte weer wat het verloop en de kans op genezing zal zijn.
