Wijkanalyse Schilderskwartier
Datum: XXX
Toetscode: GVE-DW1-OO2-16_2021
Docent: XXX
Groep(en): XXX
Examinator: XXX
Namen: XXX
Studentnummers: XXX
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: voorbereidingsopdracht 1 _______________________________________ 3
Hoofdstuk 2: voorbereidingsopdracht 2 _______________________________________ 8
Hoofdstuk 3: stap 1 van de wijkanalyse _______________________________________10
Hoofdstuk 4: stap 2 van de wijkanalyse _______________________________________11
Hoofdstuk 5: stap 3 van de wijkanalyse _______________________________________23
Hoofdstuk 6: stap 4 van de wijkanalyse _______________________________________27
Hoofdstuk 7: stap 5 van de wijkanalyse _______________________________________32
Literatuurlijst ____________________________________________________________47
2
,Hoofdstuk 1: Voorbereidingsopdracht 1
Expertisegebied wijkverpleegkundige
Het expertisegebied van de wijkverpleegkundige is een document door en voor de
wijkverpleegkundige waarin duidelijk wordt uitgelegd wat er zoal komt kijken bij het beroep van
wijkverpleegkundigen, welke taken daarbij horen en welke complicaties zich voor kunnen doen
tijdens de beroepsuitoefening. Het expertisegebied van wijkverpleegkundige wordt gezien als de
richtlijn van het beroep wijkverpleegkundige (V&VN).
Betekenis voor de wijkanalyse: Het Expertisegebied Wijkverpleegkundige is belangrijk voor de
wijkanalyse, zodat er richtlijnen zijn vastgesteld die richting geven aan de invulling van het werk voor
iedere verpleegkundige in de wijk.
Zelfmanagement
Zelfmanagement is het zo goed mogelijk aanpassen van het dagelijks leven op de chronische
aandoeningen, ziekte en op de fysieke, mentale en sociale gevolgen hiervan en de hierbij behorende
symptomen, gebaseerd op de definitie omschreven door Barlow et al. (2002).
Door de cliënt op de juiste wijze te stimuleren in zijn zelfmanagement zorgt dit ervoor dat de cliënt
minder zorg nodig heeft, dus minder werkdruk voor de verpleegkundige en minder hoge kosten met
zich meebrengt.
Betekenis voor de wijkanalyse: Door het zelfmanagement niveau in de wijk goed in kaart te brengen
door middel van een wijkanalyse kan de wijkverpleegkundige het zelfmanagement bij de juiste
doelgroep gerichter en efficiënter stimuleren. Het zelfmanagement bevorderen is één van de
hoofdtaken van de wijkverpleegkundige.
Shared-decision making
Doordat zorgvrager en zorgverlener samen met elkaar in gesprek gaan en informatie delen over zowel
medische als persoonlijke aspecten komen de zorgvrager en de zorgverlener tot een gezamenlijk
besluit over het best passende beleid dat gevolgd gaat worden in die specifieke situatie, gebaseerd op
de definitie van Shared-decision making van Angela Coulter (2010). Gezamenlijk het keuzeproces
doorlopen helpt de cliënt zijn keuze weloverwogen te maken
Betekenis voor de wijkanalyse: Door Shared-decision making kun je als wijkverpleegkundige met de
indicatiestelling rekening houden met externe factoren, zoals het netwerk en mantelzorgers van een
cliënt. Door een beroep te doen op mantelzorgers en het eigen netwerk van de cliënt vergroot je de
zelfredzaamheid van een cliënt en dit versterkt de eigen regie. De zelfredzaamheid en eigen regie zijn
belangrijke pijlers voor de kwaliteit van leven.
Sociale kaart
Een sociale kaart is een overzicht van organisaties en instellingen binnen een dorp of wijk welke
betrekking heeft op gezondheidszorg, welzijn en maatschappelijke dienstverlening (sociale kaart
Nederland).
Betekenis voor de wijkanalyse: Door een goede kennis van de sociale kaart binnen het werkgebied
van een wijkverpleegkundige kan er bij problemen adequaat gereageerd en gehandeld worden en,
wanneer dit nodig is, naar de juiste organisatie of instelling worden doorverwezen.
Wijkgezondheidsprofiel
In een wijkgezondheidsprofiel vindt men een inventarisatie van de (gezondheids-) situatie, wensen,
behoeften en gezondheidsbeleving van inwoners in een gemeente, dorp, buurt of wijk (Rijksinstituut
voor Volksgezondheid en Milieu, 2020). Door een wijkgezondheidsprofiel op te stellen wordt
zichtbaar hoe gezond de bewoners van de wijk zijn.
3
, Betekenis voor de wijkanalyse: Hierdoor kan men een duidelijk beeld schetsen over de
gezondheidsproblemen van de bevolking in een wijk. Door verschillende wijkgezondheidsprofielen
met elkaar te vergelijken kan men de gezondheidsverschillen in kaart brengen. Nadat de verschillende
gezondheidsproblemen in kaart zijn gebracht kunnen daar de doelen en interventies op afgesteld
worden.
Informele zorg
Informele zorg gaat over alle zorg die niet vanuit een beroep verleend wordt en waar geen loon
tegenover staat. Dit gaat over de mantelzorger(s), een actief sociaal netwerk, burgerinitiatieven en
vrijwilligers (Haasnoot, 2021). Deze zorg kan worden ingedeeld in sociaal netwerk, mantelzorg,
zelfhulp, buurthulp en zorg door vrijwilligers. De laatste jaren wordt de informele zorg steeds
belangrijker. Dit komt doordat de overheid zich steeds meer terugtrekt. De taak om de formele zorg en
de informele zorg op elkaar af te stemmen wordt bepaald op basis van de Wet Maatschappelijke
Ondersteuning (Wmo)
Betekenis voor de wijkanalyse: In de wijkanalyse breng je de informele zorgnetwerken in kaart.
Hierbij wordt duidelijk hoe de informele zorg benut wordt voor de wijkbewoners en wat de
mogelijkheden binnen de wijk zijn voor deze vorm van zorg.
Multimorbiditeit
Multimorbiditeit is de algemene term voor het optreden van meer dan twee of meer (chronische)
aandoening in eenn individu tijdens een bepaalde periode (Volksgezondheidenzorg, 2020). In het
geval dat iemand een chronische aandoening heeft, komt het frequent voor dat hij/zij meerdere
gezondheidsproblemen tegelijkertijd ervaart. Dit fenomeen wordt multimorbiditeit genoemd.
Voorbeelden van dergelijke gezondheidsproblemen zijn: eczeem, diabetes en coronaire hartziekten die
tegelijkertijd voorkomen.
Betekenis voor de wijkanalyse: Bij het opstellen van een wijkanalyse is de multimorbiditeit van
zorgvragers van invloed op de soort zorg en de hoeveelheid zorg in de wijk. Ook komt
multimorbiditeit van pas tijdens de wijkanalyse om meerdere gezondheidsproblemen aan elkaar te
kunnen koppelen.
Selectieve preventie
Selectieve preventie richt zich op bevolkingsgroepen met een verhoogd risico en voorkomt dat
personen met één of meerdere risicofactoren (determinanten) voor een bepaalde aandoening
daadwerkelijk ziek worden. Bijvoorbeeld de griepprik voor ouderen of bevolkingsonderzoek
borstkanker (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, 2020).
Betekenis voor de wijkanalyse: Tijdens de wijkanalyse ontstaat er een overzicht van de selectieve
preventie, waardoor zichtbaar wordt welke interventies er geschikt zijn om gezondheid en gezond
gedrag van de bevolkingsgroep met een verhoogd risico op een ziekte/aandoening in de wijk te
kunnen verbeteren.
Gezondheid (volgens Machteld Huber)
Hier wordt gezondheid gedefinieerd als het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren,
in het licht van de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven. Hierbij zijn ook zes
positieve dimensies van gezondheid aan te koppelen (Waardigheid En Trots, 2019). Deze zes
dimensies zijn:
- Lichaamsfuncties
- Mentaal welbevinden
- Zingeving
- Kwaliteit van leven
- Meedoen
- Dagelijks functioneren.
4
Datum: XXX
Toetscode: GVE-DW1-OO2-16_2021
Docent: XXX
Groep(en): XXX
Examinator: XXX
Namen: XXX
Studentnummers: XXX
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: voorbereidingsopdracht 1 _______________________________________ 3
Hoofdstuk 2: voorbereidingsopdracht 2 _______________________________________ 8
Hoofdstuk 3: stap 1 van de wijkanalyse _______________________________________10
Hoofdstuk 4: stap 2 van de wijkanalyse _______________________________________11
Hoofdstuk 5: stap 3 van de wijkanalyse _______________________________________23
Hoofdstuk 6: stap 4 van de wijkanalyse _______________________________________27
Hoofdstuk 7: stap 5 van de wijkanalyse _______________________________________32
Literatuurlijst ____________________________________________________________47
2
,Hoofdstuk 1: Voorbereidingsopdracht 1
Expertisegebied wijkverpleegkundige
Het expertisegebied van de wijkverpleegkundige is een document door en voor de
wijkverpleegkundige waarin duidelijk wordt uitgelegd wat er zoal komt kijken bij het beroep van
wijkverpleegkundigen, welke taken daarbij horen en welke complicaties zich voor kunnen doen
tijdens de beroepsuitoefening. Het expertisegebied van wijkverpleegkundige wordt gezien als de
richtlijn van het beroep wijkverpleegkundige (V&VN).
Betekenis voor de wijkanalyse: Het Expertisegebied Wijkverpleegkundige is belangrijk voor de
wijkanalyse, zodat er richtlijnen zijn vastgesteld die richting geven aan de invulling van het werk voor
iedere verpleegkundige in de wijk.
Zelfmanagement
Zelfmanagement is het zo goed mogelijk aanpassen van het dagelijks leven op de chronische
aandoeningen, ziekte en op de fysieke, mentale en sociale gevolgen hiervan en de hierbij behorende
symptomen, gebaseerd op de definitie omschreven door Barlow et al. (2002).
Door de cliënt op de juiste wijze te stimuleren in zijn zelfmanagement zorgt dit ervoor dat de cliënt
minder zorg nodig heeft, dus minder werkdruk voor de verpleegkundige en minder hoge kosten met
zich meebrengt.
Betekenis voor de wijkanalyse: Door het zelfmanagement niveau in de wijk goed in kaart te brengen
door middel van een wijkanalyse kan de wijkverpleegkundige het zelfmanagement bij de juiste
doelgroep gerichter en efficiënter stimuleren. Het zelfmanagement bevorderen is één van de
hoofdtaken van de wijkverpleegkundige.
Shared-decision making
Doordat zorgvrager en zorgverlener samen met elkaar in gesprek gaan en informatie delen over zowel
medische als persoonlijke aspecten komen de zorgvrager en de zorgverlener tot een gezamenlijk
besluit over het best passende beleid dat gevolgd gaat worden in die specifieke situatie, gebaseerd op
de definitie van Shared-decision making van Angela Coulter (2010). Gezamenlijk het keuzeproces
doorlopen helpt de cliënt zijn keuze weloverwogen te maken
Betekenis voor de wijkanalyse: Door Shared-decision making kun je als wijkverpleegkundige met de
indicatiestelling rekening houden met externe factoren, zoals het netwerk en mantelzorgers van een
cliënt. Door een beroep te doen op mantelzorgers en het eigen netwerk van de cliënt vergroot je de
zelfredzaamheid van een cliënt en dit versterkt de eigen regie. De zelfredzaamheid en eigen regie zijn
belangrijke pijlers voor de kwaliteit van leven.
Sociale kaart
Een sociale kaart is een overzicht van organisaties en instellingen binnen een dorp of wijk welke
betrekking heeft op gezondheidszorg, welzijn en maatschappelijke dienstverlening (sociale kaart
Nederland).
Betekenis voor de wijkanalyse: Door een goede kennis van de sociale kaart binnen het werkgebied
van een wijkverpleegkundige kan er bij problemen adequaat gereageerd en gehandeld worden en,
wanneer dit nodig is, naar de juiste organisatie of instelling worden doorverwezen.
Wijkgezondheidsprofiel
In een wijkgezondheidsprofiel vindt men een inventarisatie van de (gezondheids-) situatie, wensen,
behoeften en gezondheidsbeleving van inwoners in een gemeente, dorp, buurt of wijk (Rijksinstituut
voor Volksgezondheid en Milieu, 2020). Door een wijkgezondheidsprofiel op te stellen wordt
zichtbaar hoe gezond de bewoners van de wijk zijn.
3
, Betekenis voor de wijkanalyse: Hierdoor kan men een duidelijk beeld schetsen over de
gezondheidsproblemen van de bevolking in een wijk. Door verschillende wijkgezondheidsprofielen
met elkaar te vergelijken kan men de gezondheidsverschillen in kaart brengen. Nadat de verschillende
gezondheidsproblemen in kaart zijn gebracht kunnen daar de doelen en interventies op afgesteld
worden.
Informele zorg
Informele zorg gaat over alle zorg die niet vanuit een beroep verleend wordt en waar geen loon
tegenover staat. Dit gaat over de mantelzorger(s), een actief sociaal netwerk, burgerinitiatieven en
vrijwilligers (Haasnoot, 2021). Deze zorg kan worden ingedeeld in sociaal netwerk, mantelzorg,
zelfhulp, buurthulp en zorg door vrijwilligers. De laatste jaren wordt de informele zorg steeds
belangrijker. Dit komt doordat de overheid zich steeds meer terugtrekt. De taak om de formele zorg en
de informele zorg op elkaar af te stemmen wordt bepaald op basis van de Wet Maatschappelijke
Ondersteuning (Wmo)
Betekenis voor de wijkanalyse: In de wijkanalyse breng je de informele zorgnetwerken in kaart.
Hierbij wordt duidelijk hoe de informele zorg benut wordt voor de wijkbewoners en wat de
mogelijkheden binnen de wijk zijn voor deze vorm van zorg.
Multimorbiditeit
Multimorbiditeit is de algemene term voor het optreden van meer dan twee of meer (chronische)
aandoening in eenn individu tijdens een bepaalde periode (Volksgezondheidenzorg, 2020). In het
geval dat iemand een chronische aandoening heeft, komt het frequent voor dat hij/zij meerdere
gezondheidsproblemen tegelijkertijd ervaart. Dit fenomeen wordt multimorbiditeit genoemd.
Voorbeelden van dergelijke gezondheidsproblemen zijn: eczeem, diabetes en coronaire hartziekten die
tegelijkertijd voorkomen.
Betekenis voor de wijkanalyse: Bij het opstellen van een wijkanalyse is de multimorbiditeit van
zorgvragers van invloed op de soort zorg en de hoeveelheid zorg in de wijk. Ook komt
multimorbiditeit van pas tijdens de wijkanalyse om meerdere gezondheidsproblemen aan elkaar te
kunnen koppelen.
Selectieve preventie
Selectieve preventie richt zich op bevolkingsgroepen met een verhoogd risico en voorkomt dat
personen met één of meerdere risicofactoren (determinanten) voor een bepaalde aandoening
daadwerkelijk ziek worden. Bijvoorbeeld de griepprik voor ouderen of bevolkingsonderzoek
borstkanker (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, 2020).
Betekenis voor de wijkanalyse: Tijdens de wijkanalyse ontstaat er een overzicht van de selectieve
preventie, waardoor zichtbaar wordt welke interventies er geschikt zijn om gezondheid en gezond
gedrag van de bevolkingsgroep met een verhoogd risico op een ziekte/aandoening in de wijk te
kunnen verbeteren.
Gezondheid (volgens Machteld Huber)
Hier wordt gezondheid gedefinieerd als het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren,
in het licht van de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven. Hierbij zijn ook zes
positieve dimensies van gezondheid aan te koppelen (Waardigheid En Trots, 2019). Deze zes
dimensies zijn:
- Lichaamsfuncties
- Mentaal welbevinden
- Zingeving
- Kwaliteit van leven
- Meedoen
- Dagelijks functioneren.
4
