2022-2023
WETGEVING EN FINANCIERING VAN ZORGVOORZIENINGEN: EXAMENVRAGEN
LES 1: ALGEMENE PRINCIPES VAN PROGRAMMATIE, ERKENNING EN
FINANCIERING VAN ZIEKENHUIZEN – EECKLO
4 doelstellingen 1ste ziekenhuiswet:
1. TOEGANKELIJKHEID ziekenhuiszorg voor alle inwoners
2. KWALITEIT garanderen via normen en erkenningsvoorwaarden
3. FINANCIËLE LEEFBAARHEID garanderen
4. PLANNING
Waarom zijn programma8e-eenheden ≥ erkende eenheden?
ProgrammaOe = rekenkundige regels op basis van o.a. bevolkingscijfers, leeWijd,
morbiditeit en geografische spreiding.
- P ≥ E: dit is een basisregel. Dit komt door het vrij iniOaOef op zorgvoorzieningen en
zorgaanbod voor de regels bestonden. Verplichte programmaOe werd namelijk pas
ingevoerd sinds 1973, maar de meesten bestonden al van voor dat jaar.
- De erkende bedden zijn sinds 1983 niet afgenomen, maar wel bevroren en sindsdien
kan men niet hoger gaan. 1982: moratorium op ziekenhuis bedden (met
conversieregels, = achterpoortje waardoor je wel bedden kunt ruilen/ verkopen) > had
dus slechts een beperkte rol in aansturen ZH aanbod.
- Doorheen de Ojd: uitgebreid naar medisch-technische diensten, funcOes,
zorgprogamma’s en bepaalde zware medische apparatuur. Vooral een middel om
uitgaven in te perken.
Erkenningsnormen:
- Principe ingevoerd in ZHwet in 1963
o Alleen erkende ZH’en, ZHdiensten, ZHfuncOes en zorgprogramma’s mogen
geopend en geëxploiteerd worden
o Nooit definiOef: inspecOes en evaluaOes door gemeenschapsoverheid.
- Impact op aanbod ZH’en en ZHdiensten
o Eind jaren 80: start concentraOe door minimum vereiste van 150 bedden,
verspreid over min 3 afdelingen (om erkend te kunnen worden).
o Daarna verdere concentraOe door specifieke erkenningsregels,
schaalvoordelen, bouwdossiers.
Bevoegdheden voor programma8e en erkenningsnormen:
- ProgrammaOe: FED
o Maar asymmetrische bilaterale overeenkomsten kunnen worden gesloten als
gemeenschap dat wenst.
- Financiering: FED
o Behalve deel A en A3 BFM
- Erkenningsnormen opstellen: GEMEENSCHAPPEN
o Mogen geen negaOeve impact hebben op Fed Budget, tenzij bilateraal akkoord.
- Elk voorstel ter aanpassing zal na advies RIZIV en KCE w voorgelegd aan Rekenhof.
1
, 2022-2023
Huidige (we@elijke) organisa8evorm = func8onele organisa8e:
Twee belangrijke wijzigingen waardoor dit wringt:
1. MulOdisciplinaire zorgorganisaOe
o FuncOonele organisaOe heeW een hiërarchische verdeling, hierdoor
is er weinig connecOe tussen medisch en VPK departement. Een
mulOdisciplinaire organisaOe is belangrijk.
2. SchaalvergroOng
o ZH’en zijn hele grote organisaOes t.g.v. fusies.
AlternaOeven
1. Divisie organisaOe: ZH gestructureerd in divisies, staan in voor
samenhangend geheel van zorgprogramma’s. Groep personen dragen de
verantwoordelijkheid voor de zorgprogramma’s.
o Verdeeld in drie types divisies:
§ Primaire divisies: verantwoordelijk zorgprogramma’s
§ Med-onders diensten: ondersteuning prim. divisies
§ Fac. verstr. dividies: ondersteuning beide divisies
2. Service-line organisaOe: organisaOe gestructureerd rond klinische
processen vanuit perspecOef van de paOënten(groep).
Leg uit: Hoofdgeneesheer tot voor kort ‘scheidsrechter zonder fluit’.
Door de onalankelijke posiOe van de artsen was de funcOe van de hoofdarts niet
eenvoudig.
FuncOe:
o Verantwoordelijk voor “goede gang van zaken in medisch
departement”.
o ZH artsen betrekken bij geïntegreerde werking van ZH.
o KwalitaOeve toetsing van medische acOviteit.
De hoofdarts wilde een bepaald gezag en bepaalde maatregelen afdwingen ten aanzien
van de artsen, maar de artsen werken als zelfstandigen in het ziekenhuis. De hoofdarts
had met andere woorden niet de middelen om te sancOoneren.
Echter sinds 2014 zijn hieromtrent twee wijzigingen aangebracht, waardoor de
hoofdgeneesheer meer te zeggen heeW:
1. Via GZH-wet: hoofdarts moet verplicht uitgenodigd worden op de RvB, op
deze manier is medische vertegenwoordiging verankerd in de wetgeving.
2. Via een KB: per arts een dossier opstellen waarin kwalificaOes worden
opgenomen. De hoofdarts heeW de bevoegdheid om een gerichte medische
audit uit te voeren als deze vaststelt dat er disfuncOonerende artsen zijn. De
hoofdarts rapporteert dit aan de RvB.
2
, 2022-2023
LES 2: HET BUDGET VAN FINANCIELE MIDDELEN - SCHOONJANS
Bevoegdheden:
0. Organieke Wet (staat boven alles)
- Bevoegd: FED. OH.
1. ProgrammaOe:
- Bevoegd: FED. OH.
2. Opstellen erkenningsnormen en
3. Erkenningen
- Bevoegd: REG. OH.
4. Financiering
- Investeringen:
o Tot 2014 alles FED OH buiten nieuwbouw: REG OH
o Vanaf 2014 alles REG OH
- Werkingsmiddelen: FED OH = BFM
Geef de 6 bronnen van toelage van een ZH + percentages en leg uit:
1. Budget van Financiële middelen (BFM) (35,2%)
Dient voor alles wat te maken heeW met verpleegeenheden, hulpdiensten, nmr,
radiotherapie, petscan, zh apotheek, chirurgisch dagziekenhuis, pilootproject.
2. Honoraria (40%) van artsen, kinesisten, vroedvrouwen etc.
Honoraria dekt: alle kosten die indirect verband houden met uitvoering van
medische prestaOes. Personeelskosten, kosten gebruik faciliteiten en lokalen,
benodigde uitrusOng, materiaal en geneeskundige goederen, ... wordt betaald
door zelfstandige artsen werkzaam in ziekenhuis.
3. Overeenkomsten met RIZIV (4,3%)
Speciale forfaits die niet via het BFM geïnd worden.
4. Terugbetaling van geneesmiddelen (19,3%)
Wordt betaald door de ziekteverzekering.
5. Aandeel paOënt & diversen (1,2%)
Dit bedraagt de remgelden, kamersupplementen, …
6. VIPA
Het Vlaams Infrastructuurfonds voor Persoonsgebonden Aangelegenheden
Deel van de regionale financiering.
Elke regionale overheid heeW ook een subsidiëring voor investeringen.
3
WETGEVING EN FINANCIERING VAN ZORGVOORZIENINGEN: EXAMENVRAGEN
LES 1: ALGEMENE PRINCIPES VAN PROGRAMMATIE, ERKENNING EN
FINANCIERING VAN ZIEKENHUIZEN – EECKLO
4 doelstellingen 1ste ziekenhuiswet:
1. TOEGANKELIJKHEID ziekenhuiszorg voor alle inwoners
2. KWALITEIT garanderen via normen en erkenningsvoorwaarden
3. FINANCIËLE LEEFBAARHEID garanderen
4. PLANNING
Waarom zijn programma8e-eenheden ≥ erkende eenheden?
ProgrammaOe = rekenkundige regels op basis van o.a. bevolkingscijfers, leeWijd,
morbiditeit en geografische spreiding.
- P ≥ E: dit is een basisregel. Dit komt door het vrij iniOaOef op zorgvoorzieningen en
zorgaanbod voor de regels bestonden. Verplichte programmaOe werd namelijk pas
ingevoerd sinds 1973, maar de meesten bestonden al van voor dat jaar.
- De erkende bedden zijn sinds 1983 niet afgenomen, maar wel bevroren en sindsdien
kan men niet hoger gaan. 1982: moratorium op ziekenhuis bedden (met
conversieregels, = achterpoortje waardoor je wel bedden kunt ruilen/ verkopen) > had
dus slechts een beperkte rol in aansturen ZH aanbod.
- Doorheen de Ojd: uitgebreid naar medisch-technische diensten, funcOes,
zorgprogamma’s en bepaalde zware medische apparatuur. Vooral een middel om
uitgaven in te perken.
Erkenningsnormen:
- Principe ingevoerd in ZHwet in 1963
o Alleen erkende ZH’en, ZHdiensten, ZHfuncOes en zorgprogramma’s mogen
geopend en geëxploiteerd worden
o Nooit definiOef: inspecOes en evaluaOes door gemeenschapsoverheid.
- Impact op aanbod ZH’en en ZHdiensten
o Eind jaren 80: start concentraOe door minimum vereiste van 150 bedden,
verspreid over min 3 afdelingen (om erkend te kunnen worden).
o Daarna verdere concentraOe door specifieke erkenningsregels,
schaalvoordelen, bouwdossiers.
Bevoegdheden voor programma8e en erkenningsnormen:
- ProgrammaOe: FED
o Maar asymmetrische bilaterale overeenkomsten kunnen worden gesloten als
gemeenschap dat wenst.
- Financiering: FED
o Behalve deel A en A3 BFM
- Erkenningsnormen opstellen: GEMEENSCHAPPEN
o Mogen geen negaOeve impact hebben op Fed Budget, tenzij bilateraal akkoord.
- Elk voorstel ter aanpassing zal na advies RIZIV en KCE w voorgelegd aan Rekenhof.
1
, 2022-2023
Huidige (we@elijke) organisa8evorm = func8onele organisa8e:
Twee belangrijke wijzigingen waardoor dit wringt:
1. MulOdisciplinaire zorgorganisaOe
o FuncOonele organisaOe heeW een hiërarchische verdeling, hierdoor
is er weinig connecOe tussen medisch en VPK departement. Een
mulOdisciplinaire organisaOe is belangrijk.
2. SchaalvergroOng
o ZH’en zijn hele grote organisaOes t.g.v. fusies.
AlternaOeven
1. Divisie organisaOe: ZH gestructureerd in divisies, staan in voor
samenhangend geheel van zorgprogramma’s. Groep personen dragen de
verantwoordelijkheid voor de zorgprogramma’s.
o Verdeeld in drie types divisies:
§ Primaire divisies: verantwoordelijk zorgprogramma’s
§ Med-onders diensten: ondersteuning prim. divisies
§ Fac. verstr. dividies: ondersteuning beide divisies
2. Service-line organisaOe: organisaOe gestructureerd rond klinische
processen vanuit perspecOef van de paOënten(groep).
Leg uit: Hoofdgeneesheer tot voor kort ‘scheidsrechter zonder fluit’.
Door de onalankelijke posiOe van de artsen was de funcOe van de hoofdarts niet
eenvoudig.
FuncOe:
o Verantwoordelijk voor “goede gang van zaken in medisch
departement”.
o ZH artsen betrekken bij geïntegreerde werking van ZH.
o KwalitaOeve toetsing van medische acOviteit.
De hoofdarts wilde een bepaald gezag en bepaalde maatregelen afdwingen ten aanzien
van de artsen, maar de artsen werken als zelfstandigen in het ziekenhuis. De hoofdarts
had met andere woorden niet de middelen om te sancOoneren.
Echter sinds 2014 zijn hieromtrent twee wijzigingen aangebracht, waardoor de
hoofdgeneesheer meer te zeggen heeW:
1. Via GZH-wet: hoofdarts moet verplicht uitgenodigd worden op de RvB, op
deze manier is medische vertegenwoordiging verankerd in de wetgeving.
2. Via een KB: per arts een dossier opstellen waarin kwalificaOes worden
opgenomen. De hoofdarts heeW de bevoegdheid om een gerichte medische
audit uit te voeren als deze vaststelt dat er disfuncOonerende artsen zijn. De
hoofdarts rapporteert dit aan de RvB.
2
, 2022-2023
LES 2: HET BUDGET VAN FINANCIELE MIDDELEN - SCHOONJANS
Bevoegdheden:
0. Organieke Wet (staat boven alles)
- Bevoegd: FED. OH.
1. ProgrammaOe:
- Bevoegd: FED. OH.
2. Opstellen erkenningsnormen en
3. Erkenningen
- Bevoegd: REG. OH.
4. Financiering
- Investeringen:
o Tot 2014 alles FED OH buiten nieuwbouw: REG OH
o Vanaf 2014 alles REG OH
- Werkingsmiddelen: FED OH = BFM
Geef de 6 bronnen van toelage van een ZH + percentages en leg uit:
1. Budget van Financiële middelen (BFM) (35,2%)
Dient voor alles wat te maken heeW met verpleegeenheden, hulpdiensten, nmr,
radiotherapie, petscan, zh apotheek, chirurgisch dagziekenhuis, pilootproject.
2. Honoraria (40%) van artsen, kinesisten, vroedvrouwen etc.
Honoraria dekt: alle kosten die indirect verband houden met uitvoering van
medische prestaOes. Personeelskosten, kosten gebruik faciliteiten en lokalen,
benodigde uitrusOng, materiaal en geneeskundige goederen, ... wordt betaald
door zelfstandige artsen werkzaam in ziekenhuis.
3. Overeenkomsten met RIZIV (4,3%)
Speciale forfaits die niet via het BFM geïnd worden.
4. Terugbetaling van geneesmiddelen (19,3%)
Wordt betaald door de ziekteverzekering.
5. Aandeel paOënt & diversen (1,2%)
Dit bedraagt de remgelden, kamersupplementen, …
6. VIPA
Het Vlaams Infrastructuurfonds voor Persoonsgebonden Aangelegenheden
Deel van de regionale financiering.
Elke regionale overheid heeW ook een subsidiëring voor investeringen.
3
