Naar een duurzaam levenseinde in een diverse
maatschappij
1. inleiding van ‘cure’ naar ‘care’
⟹ quaternaire preventie is in dit model voorbehouden
voor de palliatieve zorg, hoewel hier niet echt aan ‘preventie’
wordt gedaan. Deze visie plaatst de aandoening en niet de
pt centraal, de pt is het lijdend voorwerp van de zorg.
Moderne zorg is dan weer patiëntengericht
- Belangrijk: gezonde mensen denken hoe ze willen
sterven, zieke mensen denken hoe ze willen leven →
er is een nieuwe wet die toelaat om palliatieve zorg te
verdiepen en te verbreden en de zorg is niet meer enkel voor de laatste 3
maanden, maar vanaf diagnose ongeneeslijke ziekte → durf gesprek rond
levenseinde vroeger te bespreken
2. palliatieve zorg als duurzame zorg
⟹ palliatieve zorg is een volwaardig onderdeel van ‘gepaste/goede zorg’ alsook
kostenbesparend, met stijging van de levenskwaliteit die nog rest → onderbouwd
door MELC-project, FLIECE-project, INTEGRATIE-project, door de EOL
researchgroep
- Duurzame palliatieve zorg vraagt
verdere verbreding en met het
CAPACITY-project wordt hieraan
gewerkt
- De MELC, FLIECE en
INTEGRATIE-project richten zich
op de rollen, bijdragen of
kwaliteit van professionele
gezondheidszorg
- Meer interesse voor
verantwoordelijkheid voor
gezondheid te schuiven
naar de
gemeenschappen →
meer mist een
wetenschappelijke basis
- Duurzaamheid vraagt
verbreding → Flanders
project to develop
capacity in palliative care
across society
- Beleidsplan 2021 ligt klaar
door palliatief debat met 8
aanbevelingen:
o Palliatieve zorg is een basisrecht
o Toegankelijkheid voor iedereen
o Kwaliteitsvolle duidelijke organisatie
o Verbreding voor alle doelgroepen
o Belang van zelfregie/autonomie
1
, o Belang om taboes te doorbreken
o Belang van goede opleiding
o Expertise centraliseren en verspreiding
3. palliatieve zorg is complexe zorg
⟹ studie toont aan dat palliatieve zorg een complexe
zorg is waarbij veel factoren een rol spelen en in elke
casus verschillend zijn
→ dus des te meer binnen de stijgende diversiteit
waarin we leven en zorg bieden
4. cultuursensitieve zorg in de palliatieve zorg
⟹ taal en cultuur zijn onlosmakend, met de stijgende
diversiteit stijgt ook het belang van cultuur-sensitieve
competenties binnen de levenseindezorg → nood aan
palliatieve zorg binnen de huidige populatie bv. in de niet-
westerse origine is er ook groeiend aantal chronische
aandoeningen en kanker
- Definitie Bellaart cultuursensitieve zorg:
aannemen van een cultuursensitieve houding in een individuele zorgrelatie
- Definitie Jalhay & ceuterick: een cultuursensitieve houding vertrekt vanuit
de zorgvrager als unieke persoon en start met een open en onbevangen
kijken naar wat hij/zij als individu nodig heeft
- Definitie Dirmaier, Harter, Scholl & Zaier: patient-centered-care,
cultuursensitieve zorg wil erkenning geven aan de pt in zijn totaliteit met
aandacht voor zowel de lichamelijke, sociale, psychische en existentiële
aspecten.
- Meer diversiteit:
o Hoffman, Geldof en koning: onderhuidse spanningen → verschil in
waarden en normen
o Van de moortele: het is toch niet eenvoudig te vatten om te weten wat
de zorgvrager wezenlijk en intrinsiek echt wenst
o Grijpdonck, leman, van eechoud & verhaeghe: vpk vinden het
moeilijk om in gesprek te gaan i.v.m. de laatste wensen in een gesprek
met niet-westerse patiënten → handelingsverlegenheid ten
overstaan van niet-westerse pt
o Hoffer: vpk hebben oog voor diversiteit in een groep en de dynamiek
die heerst binnen verschillende culturen
o Wolffers, van de Kwaak en Van Beelen: bij iedere mens zijn de
denkpatronen en waarden verschillend
- Dilemma’s: kwaliteit van leven OF kwantiteit van leven; hoop houden en
zorgenvrij zijn OF recht te weten waar je aan toe bent; zo min mogelijk pijn OF
helder van geest tot op einde van autonomie OF wensen en behoeften
individu ondergeschikt aan familiebeslissingen
4.1 de spanningsvelden vanuit perspectief van de verpleegkundige
- Verschil in perspectief van ziekte en gezondheid tussen de vpk en de pt van
niet-westerse origine
- Verpleegkundigen: focussen op kwaliteit van leven, comfortzorg
2
maatschappij
1. inleiding van ‘cure’ naar ‘care’
⟹ quaternaire preventie is in dit model voorbehouden
voor de palliatieve zorg, hoewel hier niet echt aan ‘preventie’
wordt gedaan. Deze visie plaatst de aandoening en niet de
pt centraal, de pt is het lijdend voorwerp van de zorg.
Moderne zorg is dan weer patiëntengericht
- Belangrijk: gezonde mensen denken hoe ze willen
sterven, zieke mensen denken hoe ze willen leven →
er is een nieuwe wet die toelaat om palliatieve zorg te
verdiepen en te verbreden en de zorg is niet meer enkel voor de laatste 3
maanden, maar vanaf diagnose ongeneeslijke ziekte → durf gesprek rond
levenseinde vroeger te bespreken
2. palliatieve zorg als duurzame zorg
⟹ palliatieve zorg is een volwaardig onderdeel van ‘gepaste/goede zorg’ alsook
kostenbesparend, met stijging van de levenskwaliteit die nog rest → onderbouwd
door MELC-project, FLIECE-project, INTEGRATIE-project, door de EOL
researchgroep
- Duurzame palliatieve zorg vraagt
verdere verbreding en met het
CAPACITY-project wordt hieraan
gewerkt
- De MELC, FLIECE en
INTEGRATIE-project richten zich
op de rollen, bijdragen of
kwaliteit van professionele
gezondheidszorg
- Meer interesse voor
verantwoordelijkheid voor
gezondheid te schuiven
naar de
gemeenschappen →
meer mist een
wetenschappelijke basis
- Duurzaamheid vraagt
verbreding → Flanders
project to develop
capacity in palliative care
across society
- Beleidsplan 2021 ligt klaar
door palliatief debat met 8
aanbevelingen:
o Palliatieve zorg is een basisrecht
o Toegankelijkheid voor iedereen
o Kwaliteitsvolle duidelijke organisatie
o Verbreding voor alle doelgroepen
o Belang van zelfregie/autonomie
1
, o Belang om taboes te doorbreken
o Belang van goede opleiding
o Expertise centraliseren en verspreiding
3. palliatieve zorg is complexe zorg
⟹ studie toont aan dat palliatieve zorg een complexe
zorg is waarbij veel factoren een rol spelen en in elke
casus verschillend zijn
→ dus des te meer binnen de stijgende diversiteit
waarin we leven en zorg bieden
4. cultuursensitieve zorg in de palliatieve zorg
⟹ taal en cultuur zijn onlosmakend, met de stijgende
diversiteit stijgt ook het belang van cultuur-sensitieve
competenties binnen de levenseindezorg → nood aan
palliatieve zorg binnen de huidige populatie bv. in de niet-
westerse origine is er ook groeiend aantal chronische
aandoeningen en kanker
- Definitie Bellaart cultuursensitieve zorg:
aannemen van een cultuursensitieve houding in een individuele zorgrelatie
- Definitie Jalhay & ceuterick: een cultuursensitieve houding vertrekt vanuit
de zorgvrager als unieke persoon en start met een open en onbevangen
kijken naar wat hij/zij als individu nodig heeft
- Definitie Dirmaier, Harter, Scholl & Zaier: patient-centered-care,
cultuursensitieve zorg wil erkenning geven aan de pt in zijn totaliteit met
aandacht voor zowel de lichamelijke, sociale, psychische en existentiële
aspecten.
- Meer diversiteit:
o Hoffman, Geldof en koning: onderhuidse spanningen → verschil in
waarden en normen
o Van de moortele: het is toch niet eenvoudig te vatten om te weten wat
de zorgvrager wezenlijk en intrinsiek echt wenst
o Grijpdonck, leman, van eechoud & verhaeghe: vpk vinden het
moeilijk om in gesprek te gaan i.v.m. de laatste wensen in een gesprek
met niet-westerse patiënten → handelingsverlegenheid ten
overstaan van niet-westerse pt
o Hoffer: vpk hebben oog voor diversiteit in een groep en de dynamiek
die heerst binnen verschillende culturen
o Wolffers, van de Kwaak en Van Beelen: bij iedere mens zijn de
denkpatronen en waarden verschillend
- Dilemma’s: kwaliteit van leven OF kwantiteit van leven; hoop houden en
zorgenvrij zijn OF recht te weten waar je aan toe bent; zo min mogelijk pijn OF
helder van geest tot op einde van autonomie OF wensen en behoeften
individu ondergeschikt aan familiebeslissingen
4.1 de spanningsvelden vanuit perspectief van de verpleegkundige
- Verschil in perspectief van ziekte en gezondheid tussen de vpk en de pt van
niet-westerse origine
- Verpleegkundigen: focussen op kwaliteit van leven, comfortzorg
2
