ONTWIKKELING VAN WERELDORIËNTATIE
Ontwikkeling van wereldoriëntatie 1.2
Ontwikkeling van
wereldoriëntatie
,INHOUDSOPGAVE
Hoodstuk 1: lente in de plantenwereld ........................................................................................................... 4
Bomen en struiken in de lente ............................................................................................................................. 4
Studie van een kale tak.................................................................................................................................... 4
Bloeiende katjes .............................................................................................................................................. 4
Kruidachtige planten in de lente.......................................................................................................................... 5
Wat moet je weten.......................................................................................................................................... 5
Zaden en kieming ............................................................................................................................................ 6
Bloemen............................................................................................................................................................. 10
Wat moet je weten? ...................................................................................................................................... 10
Hoofdstuk 2: vogels ...................................................................................................................................... 14
Algemene kenmerken ........................................................................................................................................ 14
Huidbedekking ................................................................................................................................................... 14
Kenmerken van de veren .............................................................................................................................. 14
Functie van de veren ..................................................................................................................................... 16
Verzorging van de veren................................................................................................................................ 16
De rui ............................................................................................................................................................. 17
Communicatie ................................................................................................................................................... 17
Geluiden en zang ........................................................................................................................................... 17
Voortbeweging .................................................................................................................................................. 17
Voedsel .............................................................................................................................................................. 18
Voortplanting .................................................................................................................................................... 18
Balts en nest bouwen .................................................................................................................................... 18
Van ei tot kuiken ........................................................................................................................................... 19
De ontwikkeling van het jonge vogeltje in het ei .......................................................................................... 19
Zorg voor de jongen ...................................................................................................................................... 19
Bedreiging – bescherming ................................................................................................................................. 20
Kleuters en vogels .............................................................................................................................................. 20
Vogels die gekend moeten worden ................................................................................................................... 21
Hoofdstuk 3: waarnemen................................................................................................................................ 1
Inleiding ............................................................................................................................................................... 1
Wat kunnen kleuters waarnemen? ................................................................................................................. 1
Hoe nemen peuters en kleuters waar? ........................................................................................................... 1
Hoe leren de kleuters de wereld ‘begrijpen’? ................................................................................................. 1
Het aanbod ‘waarnemen’ in de kleuterklas: belang van beginsituatie ............................................................... 2
In welke mate zijn de kleuters vertrouwd met het onderwerp ...................................................................... 2
Leeftijd en het ontwikkelingsniveau van de kleuters ...................................................................................... 2
Beslissingschema wero: in weke werkvorm bied ik het onderwerp aan? ....................................................... 2
Het aanbod ‘waarnemen’ in de kleuterklas: structuur van aanbod .................................................................... 3
Motiveringsfase: aanbrengen van het onderwerp .......................................................................................... 3
, De vrije, spontane waarneming ...................................................................................................................... 3
De geleide waarneming ................................................................................................................................... 4
Evalutatiefase of afronding ............................................................................................................................. 5
De organisatie van de waarneming..................................................................................................................... 5
De activiteitenfiche .............................................................................................................................................. 5
, HOODSTUK 1: LENTE IN DE PLANTENWERELD
BOMEN EN STRUIKEN IN DE LENTE
STUDIE VAN EEN KALE TAK
Eindknop
Knopschubben
Okselknop
Bladlitteken
Kurkporie
Vaatbundels
Ringvormig litteken
BLOEIENDE KATJES
KATJES VAN HAZELAAR EN ELS
De bloeiwijzen van deze struiken, bevatten ofwel de vrouwelijke of de mannelijke bloempjes.
ð Te vinden op dezelfde struik te vinden = eenhuizig.
Mannelijke katjes Vrouwelijke katjes/ stamperkadjes
§ Lang. § Veel kleiner.
§ Hangen naar beneden. § Vallen helemaal niet op.
§ Zeer bewegelijk. § Rode knopjes die in groepjes bij staan bij de els.
§ Meeldraden die gegroepeerd zijn onder § Schubben die een vruchtbeginsel omgeven.
de schutblaadjes. § Bloeien => de stempels stelen boven de schubben uit.
§ Schutblaadjes => vast op een centrale § Hazelaartakken => hier en daar groene bolletjes waar
as. rode draadjes uitsteken => lange stempels die het
§ Meeldraden rijpen => katjes langer. stuifmeel moeten opvangen.
§ Meeldraden => massa’s zeer licht, glad § Na de bevruchting groeien de vrouwelijke katjes sterk
stuifmeel dat de wind meegenomen uit.
wordt. § De schubben van de elzenkatjes worden houtig en
vormen de ‘elzenprop’.
§ De knopjes van de hazelaar groeien uit tot de hazelnoten
met een bladachtig omhulsel.
Ontwikkeling van wereldoriëntatie 1.2
Ontwikkeling van
wereldoriëntatie
,INHOUDSOPGAVE
Hoodstuk 1: lente in de plantenwereld ........................................................................................................... 4
Bomen en struiken in de lente ............................................................................................................................. 4
Studie van een kale tak.................................................................................................................................... 4
Bloeiende katjes .............................................................................................................................................. 4
Kruidachtige planten in de lente.......................................................................................................................... 5
Wat moet je weten.......................................................................................................................................... 5
Zaden en kieming ............................................................................................................................................ 6
Bloemen............................................................................................................................................................. 10
Wat moet je weten? ...................................................................................................................................... 10
Hoofdstuk 2: vogels ...................................................................................................................................... 14
Algemene kenmerken ........................................................................................................................................ 14
Huidbedekking ................................................................................................................................................... 14
Kenmerken van de veren .............................................................................................................................. 14
Functie van de veren ..................................................................................................................................... 16
Verzorging van de veren................................................................................................................................ 16
De rui ............................................................................................................................................................. 17
Communicatie ................................................................................................................................................... 17
Geluiden en zang ........................................................................................................................................... 17
Voortbeweging .................................................................................................................................................. 17
Voedsel .............................................................................................................................................................. 18
Voortplanting .................................................................................................................................................... 18
Balts en nest bouwen .................................................................................................................................... 18
Van ei tot kuiken ........................................................................................................................................... 19
De ontwikkeling van het jonge vogeltje in het ei .......................................................................................... 19
Zorg voor de jongen ...................................................................................................................................... 19
Bedreiging – bescherming ................................................................................................................................. 20
Kleuters en vogels .............................................................................................................................................. 20
Vogels die gekend moeten worden ................................................................................................................... 21
Hoofdstuk 3: waarnemen................................................................................................................................ 1
Inleiding ............................................................................................................................................................... 1
Wat kunnen kleuters waarnemen? ................................................................................................................. 1
Hoe nemen peuters en kleuters waar? ........................................................................................................... 1
Hoe leren de kleuters de wereld ‘begrijpen’? ................................................................................................. 1
Het aanbod ‘waarnemen’ in de kleuterklas: belang van beginsituatie ............................................................... 2
In welke mate zijn de kleuters vertrouwd met het onderwerp ...................................................................... 2
Leeftijd en het ontwikkelingsniveau van de kleuters ...................................................................................... 2
Beslissingschema wero: in weke werkvorm bied ik het onderwerp aan? ....................................................... 2
Het aanbod ‘waarnemen’ in de kleuterklas: structuur van aanbod .................................................................... 3
Motiveringsfase: aanbrengen van het onderwerp .......................................................................................... 3
, De vrije, spontane waarneming ...................................................................................................................... 3
De geleide waarneming ................................................................................................................................... 4
Evalutatiefase of afronding ............................................................................................................................. 5
De organisatie van de waarneming..................................................................................................................... 5
De activiteitenfiche .............................................................................................................................................. 5
, HOODSTUK 1: LENTE IN DE PLANTENWERELD
BOMEN EN STRUIKEN IN DE LENTE
STUDIE VAN EEN KALE TAK
Eindknop
Knopschubben
Okselknop
Bladlitteken
Kurkporie
Vaatbundels
Ringvormig litteken
BLOEIENDE KATJES
KATJES VAN HAZELAAR EN ELS
De bloeiwijzen van deze struiken, bevatten ofwel de vrouwelijke of de mannelijke bloempjes.
ð Te vinden op dezelfde struik te vinden = eenhuizig.
Mannelijke katjes Vrouwelijke katjes/ stamperkadjes
§ Lang. § Veel kleiner.
§ Hangen naar beneden. § Vallen helemaal niet op.
§ Zeer bewegelijk. § Rode knopjes die in groepjes bij staan bij de els.
§ Meeldraden die gegroepeerd zijn onder § Schubben die een vruchtbeginsel omgeven.
de schutblaadjes. § Bloeien => de stempels stelen boven de schubben uit.
§ Schutblaadjes => vast op een centrale § Hazelaartakken => hier en daar groene bolletjes waar
as. rode draadjes uitsteken => lange stempels die het
§ Meeldraden rijpen => katjes langer. stuifmeel moeten opvangen.
§ Meeldraden => massa’s zeer licht, glad § Na de bevruchting groeien de vrouwelijke katjes sterk
stuifmeel dat de wind meegenomen uit.
wordt. § De schubben van de elzenkatjes worden houtig en
vormen de ‘elzenprop’.
§ De knopjes van de hazelaar groeien uit tot de hazelnoten
met een bladachtig omhulsel.