cultureel erfgoed
Samenvatting
Hoofdstuk 1 – inleiding
Cultureel erfgoed is de manier waarom wij onze omgeving waarnemen en
waarderen. Het is een voorbeeld van onderscheid maken: het ene wel behouden,
het andere niet.
Hoofdstuk 2 – wat is cultureel erfgoed?
Verschillende betekenissen cultuur:
- De oudste betekenis van cultuur houdt vooral beschaving en ontwikkeling
in, een ontwikkeling die steeds beter wordt.
- In de negentiende eeuw tijdens de romantiek, is het niet één
ontwikkelingsmodel voor de hele mensheid, maar bestaan er verschillende
culturen naast elkaar.
- Cultuur betekent alles wat mensen doen op basis van gedeelde normen,
waarden, regels en afspraken. Zo is er een jeugdcultuur, migrantencultuur
etc. Bepaalde groep mensen.
- Bij het modernisme staat cultuur tegenover beschaving. Cultuur is de
scheppende, artistieke vermogens die ieder mens in zich draagt. Negatieve
opvatting: beschaving kan geen cultuur opleveren, staat hier haaks op.
In de negentiende eeuw ging men terugverlangen naar vroeger. Kunst werd een
drager van een alternatief leven, een echo van een levenswijze waarin individu,
gemeenschap, natuur en cultuur verbonden zijn. De maatschappelijke relevantie
van erfgoed is de laatste decennia steeds sterker geworden.
Cultureel erfgoed is een nieuw begrip, hiervoor werd gesproken van monument
en patrimonium. Een monument is een bouwwerk in de publieke ruimte.
Patrimonium is een term voor al het roerend en onroerend, materieel en
immaterieel erfgoed dat door een groep of volk als gezamenlijk bezit wordt
beschouwd. Erfgoed is iets dat wij zo identificeren en selecteren om te bewaren
voor de toekomst, het is een toegewezen iets. Iets wordt pas erfgoed als wij dat
vinden. Erfgoed is niet van individuen, maar van een gemeenschap en selectie
ligt aan de basis hiervan. Pas deze selectie op basis van criteria maakt iets tot
erfgoed.
Erfgoedobjecten verwijzen naar het verleden en alles wat wij hiervan waarderen.
We verzamelen deze objecten, dit doen we al eeuwen lang. In de middeleeuwen
werden grote religieuze verzamelingen aangelegd, om contact te houden met het
goddelijke. De objecten hadden een bijzondere status, en waren duidelijk anders
dan de andere objecten in de wereld van de mens. In de renaissance verzamelden
mensen wereldse voorwerpen, met als uitgangspunt zeldzaamheid. Rariteiten
werden verzameld op een bijna religieuze wijze. Wie de relatie tussen de