Chole(cysto)lithiasis Acute cholecystitis Choledocholithiasis Acute cholangitis
Definitie Stenen in galblaas (10-20% bevolking) Inflammatie galblaas en ductus cysticus Stenen in de ductus choledochus Inflammatie galwegen
Etiologie Cholesterolstenen Obstructie ductus cysticus door - freq. migratie stenen vanuit galblaas Obstructie ductus choledochus
- Biliaire cholesterolsupersaturatie - steen gepaard met calculeuze cholecystolithiasis
Zwarte pigmentstenen - oedeem en inflammatie secundair - primair gevormde stenen (vaak
- Chronische hemolyse aan passage steen door secundaire bevorderende factoren aanwezig)
Bruine pigmentstenen infectie o partiële obstructie
- Primaire galwegstenen < bacteriële o traumatische strictuur
infecties o scleroserende cholangitis
RF: o congenitale afwijkingen
- Leeftijd (piek: 70-80j), vrouw (choldochuscyste of
(oestrogeen! Voor 50j: 3♀/♂ choledochocoele)
vanaf 60 j ♀=♂), obees, o infectie
hypercalorisch, ileale resectie, Crohn,
parenterale nutritie, weinig fysieke
activiteit, GEEN alcohol?!
Symptomen - 50% asymptomatisch - Pijn R hypochondrium (erger bij - Pijn R hypochondrium Trias van Charcot
- Galsteenkoliek tgv obstructie inademen) - Icterus 1. Pijn in R hypochondrium
- Na vet eten/ spontaan - Koorts 38-39 C 2. Koorts met frissons
- Bewegingsdrang - Nausea en braken 3. Icterus binnen 24u
- R hypochondrium/ epigastrium - 1/3 icterus
- Uitstralend naar rug/ R schouder - Teken van Murphy
- Gevoel beklemming/ onmogelijkheid - Défense
diep ademen - Loslaatpijn
- Nausea/braken - Drukpijn R hypochondrium
- Pijn duurt min-uren (zelden langer een - Ev. Hydrops galblaas te voelen
dag)
- DD: IBS en constipatie (proeftherapie
met laxativa/vezels)
Evolutie - Cholecystitis + hydrops (obstructie - Gangreneuze cholecystitis - Cholangitis
cysticus) 15% van symptomatische pt perforatie - Biliaire pancreatitis ☹
- Cholangitis (obstructie choledochus - Hydrops empyeem o 0.3-1% bij galstenen
- DD: post AMI, ulcus, darmobstructie, - Intrahepatische abcès o 10% mortaliteit
pancreatitis - Syndroom Mirizzi (afsluiting o Dmv. Reflux van gal en
choledochus door obstructie in pancreassappen door obstructie
cysticus) icterus
Diagnose - Echo (hoge sens en spec 95%) + ev. Echo MRCP (Niet-invasief) Labo
Diagnose cholecystitis 😊 1. Verdikte galblaaswand >5mm (ev. - 90% sens detectie stenen (lager wnr stenen - Gestegen geconjugeerd bili
- RX-abdomen (zwarte pigmentstenen Ontdubbeld) klein/ galwegen verbreed) - Gestegen alkalisch fosfatase
of porseleinen galblaas) 2. Toegenomen diameter galblaas Endoscopische echo - Gestegen gamma GT
- CT scan 3. Vocht rond galblaas - Probe thv papil van Vater - Transen tijdelijk vrij hoog
- Labo: omkeerbare abnormale 4. Pijn door druk probe - Zeer gevoelige techniek voor detectie steen - Leukocytose
leverwaarden bij galkoliek Labo ERCP (Invasief) = Gouden standaard! - Kiemen op haemocultuur
1. Hyperleucocytose - Diagnostisch én therapeutisch Suggestieve anamnese
2. Lichte stijging transen, bili en (papillotomie en steenextractie) Echo (gedilateerde intrahep. galwegen /stenen)
alkalisch fosfatase - Complicaties ☹ MRCP/echo-endo !!!
o 3% morbi(post ERCP-pancreatitis)
o 0.2% mortaliteit
o 90-95% cannulatie slaagt
Definitie Stenen in galblaas (10-20% bevolking) Inflammatie galblaas en ductus cysticus Stenen in de ductus choledochus Inflammatie galwegen
Etiologie Cholesterolstenen Obstructie ductus cysticus door - freq. migratie stenen vanuit galblaas Obstructie ductus choledochus
- Biliaire cholesterolsupersaturatie - steen gepaard met calculeuze cholecystolithiasis
Zwarte pigmentstenen - oedeem en inflammatie secundair - primair gevormde stenen (vaak
- Chronische hemolyse aan passage steen door secundaire bevorderende factoren aanwezig)
Bruine pigmentstenen infectie o partiële obstructie
- Primaire galwegstenen < bacteriële o traumatische strictuur
infecties o scleroserende cholangitis
RF: o congenitale afwijkingen
- Leeftijd (piek: 70-80j), vrouw (choldochuscyste of
(oestrogeen! Voor 50j: 3♀/♂ choledochocoele)
vanaf 60 j ♀=♂), obees, o infectie
hypercalorisch, ileale resectie, Crohn,
parenterale nutritie, weinig fysieke
activiteit, GEEN alcohol?!
Symptomen - 50% asymptomatisch - Pijn R hypochondrium (erger bij - Pijn R hypochondrium Trias van Charcot
- Galsteenkoliek tgv obstructie inademen) - Icterus 1. Pijn in R hypochondrium
- Na vet eten/ spontaan - Koorts 38-39 C 2. Koorts met frissons
- Bewegingsdrang - Nausea en braken 3. Icterus binnen 24u
- R hypochondrium/ epigastrium - 1/3 icterus
- Uitstralend naar rug/ R schouder - Teken van Murphy
- Gevoel beklemming/ onmogelijkheid - Défense
diep ademen - Loslaatpijn
- Nausea/braken - Drukpijn R hypochondrium
- Pijn duurt min-uren (zelden langer een - Ev. Hydrops galblaas te voelen
dag)
- DD: IBS en constipatie (proeftherapie
met laxativa/vezels)
Evolutie - Cholecystitis + hydrops (obstructie - Gangreneuze cholecystitis - Cholangitis
cysticus) 15% van symptomatische pt perforatie - Biliaire pancreatitis ☹
- Cholangitis (obstructie choledochus - Hydrops empyeem o 0.3-1% bij galstenen
- DD: post AMI, ulcus, darmobstructie, - Intrahepatische abcès o 10% mortaliteit
pancreatitis - Syndroom Mirizzi (afsluiting o Dmv. Reflux van gal en
choledochus door obstructie in pancreassappen door obstructie
cysticus) icterus
Diagnose - Echo (hoge sens en spec 95%) + ev. Echo MRCP (Niet-invasief) Labo
Diagnose cholecystitis 😊 1. Verdikte galblaaswand >5mm (ev. - 90% sens detectie stenen (lager wnr stenen - Gestegen geconjugeerd bili
- RX-abdomen (zwarte pigmentstenen Ontdubbeld) klein/ galwegen verbreed) - Gestegen alkalisch fosfatase
of porseleinen galblaas) 2. Toegenomen diameter galblaas Endoscopische echo - Gestegen gamma GT
- CT scan 3. Vocht rond galblaas - Probe thv papil van Vater - Transen tijdelijk vrij hoog
- Labo: omkeerbare abnormale 4. Pijn door druk probe - Zeer gevoelige techniek voor detectie steen - Leukocytose
leverwaarden bij galkoliek Labo ERCP (Invasief) = Gouden standaard! - Kiemen op haemocultuur
1. Hyperleucocytose - Diagnostisch én therapeutisch Suggestieve anamnese
2. Lichte stijging transen, bili en (papillotomie en steenextractie) Echo (gedilateerde intrahep. galwegen /stenen)
alkalisch fosfatase - Complicaties ☹ MRCP/echo-endo !!!
o 3% morbi(post ERCP-pancreatitis)
o 0.2% mortaliteit
o 90-95% cannulatie slaagt
