2023
Procesmanagement
Rienk Stuive
2de druk
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Processen en procesmanagement .................................................................................... 2
1.1 Processen zijn overal..................................................................................................................... 2
1.2 Wat zijn processen? ...................................................................................................................... 2
1.3 Wat is procesmanagement? ......................................................................................................... 5
1.4 De procesmanager ........................................................................................................................ 6
Hoofdstuk 2: Processen herkennen ........................................................................................................ 7
2.1 Processen in bedrijven .................................................................................................................. 7
2.2 Primaire processen ....................................................................................................................... 8
2.3 Secundaire processen ................................................................................................................... 9
2.4 Bestuurlijke processen .................................................................................................................. 9
Hoofdstuk 3: Processen analyseren ...................................................................................................... 11
3.1 Systeemkunde ............................................................................................................................. 11
3.2 Meten van processen.................................................................................................................. 12
3.3 Value stream mapping ................................................................................................................ 13
3.4 Problemen oplossen ................................................................................................................... 14
Hoofdstuk 4: processen ontwerpen ..................................................................................................... 15
4.1 Samenhang.................................................................................................................................. 15
4.2 Het ontwerpproces ..................................................................................................................... 15
4.3 Procesbeschrijvingen .................................................................................................................. 16
4.4 Verschillende soorten processchema’s ...................................................................................... 17
Hoofdstuk 6: Afstemmen en (bij/be)sturen van processen ................................................................. 22
6.1 Afstemmen van processen.......................................................................................................... 22
6.2 Aansturen van processen............................................................................................................ 23
Hoofdstuk 7: Procesmanagement in een productieomgeving ............................................................. 26
7.1 Productieprocessen .................................................................................................................... 26
7.2 Productiemanagement ............................................................................................................... 27
7.3 Productielogistiek ....................................................................................................................... 28
7.4 Voorraadbeheersing ................................................................................................................... 29
7.5 Kwaliteitsmanagement ............................................................................................................... 30
,Hoofdstuk 1: Processen en procesmanagement
1.1 Processen zijn overal
Procesmanagement zorgt ervoor dat:
- Processen op elkaar afgestemd worden
- Doelstellingen van het management worden gehaald
- Processen worden verbeterd
- Verandering worden doorgevoerd
Om een simpel processchema te van een proces te kunnen weergeven, moet je eerst kijken naar de
input en output. Dit houdt in dat je eerst moet kijken wat er aan de voorkant in het proces is gestopt
en wat er aan de achterkant uitkomt.
Een voorbeeld van
een
productieproces
ziet er als volgt
uit:
Dit wordt ook wel het hoofdproces genoemd. Echter is op deze afbeelding niet de vele andere
processen te zien die nodig zijn om dit hoofdproces te voeden.
1.2 Wat zijn processen?
Een proces bestaat uit meerdere stappen, ook wel fasen genoemd. Daarnaast gaat het bij een proces
over een opeenvolging van gebeurtenissen met een begin en met een eind (input en output).
Als tijdens een proces een verandering optreedt, dan is er sprake van een transformatie. Een proces
heeft dus een dynamisch (verandert steeds) karakter en is nooit statisch (altijd hetzelfde)
Er zijn soorten processen:
1. Continue processen: een proces dat niet stopt en continu doorgaat. Hierdoor is het
moeilijker om verschillende fasen te benoemen.
2. Discontinue processen: deze fasen zijn makkelijker te benoemen. Dit zijn processen die niet
constant hetzelfde zijn, zoals nieuwe werknemers aannemen. De ene werknemer komt niet
door de proeftijd en de ander blijft er jaren werken.
3. Natuurlijke processen: deze processen gebeuren vanzelf en houden zichzelf volgens de
wetten van de natuur in stand, zoals het ontstaan van roest.
, 4. Kunstmatige processen: deze processen worden in stand gehouden door mensen, zoals een
productieproces.
Er bestaat gewenste en ongewenste output bij zowel natuurlijke als kunstmatige processen.
Gewenste output is bijvoorbeeld een productieproces die aan een succesvol eindproduct voldoet.
Ongewenste output is bijvoorbeeld een product dat niet voldoet aan de kwaliteitseisen, waardoor
het productieproces niet aan een succesvol eindproduct voldoet.
Samenvattend kunnen we over processen het volgende zeggen:
- Een proces bestaat uit fasen.
- Bij een proces is er sprake van input en output.
- Output is gewenst of ongewenst (producten die wel geproduceerd zijn maar niet voldoen
aan de kwaliteitseisen noemen we uitval).
- Een proces is dynamisch.
- Er is sprake van transformatie of verandering.
- Er kan onderscheid gemaakt worden tussen natuurlijke (vriest onder de nul graden) en
onnatuurlijke (chemische) processen.
- Er kan onderscheid gemaakt worden tussen continue (klant bestelt iets en het proces begint)
en discontinue processen (processen die niet constant hetzelfde zijn, zoals mensen
aannemen. Als iemand z’n proeftijd niet doorkomt begint het proces weer opnieuw).
Binnen processen kunnen er ook deelprocessen bestaan. Zo kan je het proces van een auto wassen
opdelen in de deelprocessen: het wassen van de binnenkant van de auto en het wassen van de
buitenkant van de auto.
Een deelproces weergegeven in een afbeelding:
Deze afbeelding van een processchema wordt ook wel een Chevron-schema genoemd.
Procesmanagement
Rienk Stuive
2de druk
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Processen en procesmanagement .................................................................................... 2
1.1 Processen zijn overal..................................................................................................................... 2
1.2 Wat zijn processen? ...................................................................................................................... 2
1.3 Wat is procesmanagement? ......................................................................................................... 5
1.4 De procesmanager ........................................................................................................................ 6
Hoofdstuk 2: Processen herkennen ........................................................................................................ 7
2.1 Processen in bedrijven .................................................................................................................. 7
2.2 Primaire processen ....................................................................................................................... 8
2.3 Secundaire processen ................................................................................................................... 9
2.4 Bestuurlijke processen .................................................................................................................. 9
Hoofdstuk 3: Processen analyseren ...................................................................................................... 11
3.1 Systeemkunde ............................................................................................................................. 11
3.2 Meten van processen.................................................................................................................. 12
3.3 Value stream mapping ................................................................................................................ 13
3.4 Problemen oplossen ................................................................................................................... 14
Hoofdstuk 4: processen ontwerpen ..................................................................................................... 15
4.1 Samenhang.................................................................................................................................. 15
4.2 Het ontwerpproces ..................................................................................................................... 15
4.3 Procesbeschrijvingen .................................................................................................................. 16
4.4 Verschillende soorten processchema’s ...................................................................................... 17
Hoofdstuk 6: Afstemmen en (bij/be)sturen van processen ................................................................. 22
6.1 Afstemmen van processen.......................................................................................................... 22
6.2 Aansturen van processen............................................................................................................ 23
Hoofdstuk 7: Procesmanagement in een productieomgeving ............................................................. 26
7.1 Productieprocessen .................................................................................................................... 26
7.2 Productiemanagement ............................................................................................................... 27
7.3 Productielogistiek ....................................................................................................................... 28
7.4 Voorraadbeheersing ................................................................................................................... 29
7.5 Kwaliteitsmanagement ............................................................................................................... 30
,Hoofdstuk 1: Processen en procesmanagement
1.1 Processen zijn overal
Procesmanagement zorgt ervoor dat:
- Processen op elkaar afgestemd worden
- Doelstellingen van het management worden gehaald
- Processen worden verbeterd
- Verandering worden doorgevoerd
Om een simpel processchema te van een proces te kunnen weergeven, moet je eerst kijken naar de
input en output. Dit houdt in dat je eerst moet kijken wat er aan de voorkant in het proces is gestopt
en wat er aan de achterkant uitkomt.
Een voorbeeld van
een
productieproces
ziet er als volgt
uit:
Dit wordt ook wel het hoofdproces genoemd. Echter is op deze afbeelding niet de vele andere
processen te zien die nodig zijn om dit hoofdproces te voeden.
1.2 Wat zijn processen?
Een proces bestaat uit meerdere stappen, ook wel fasen genoemd. Daarnaast gaat het bij een proces
over een opeenvolging van gebeurtenissen met een begin en met een eind (input en output).
Als tijdens een proces een verandering optreedt, dan is er sprake van een transformatie. Een proces
heeft dus een dynamisch (verandert steeds) karakter en is nooit statisch (altijd hetzelfde)
Er zijn soorten processen:
1. Continue processen: een proces dat niet stopt en continu doorgaat. Hierdoor is het
moeilijker om verschillende fasen te benoemen.
2. Discontinue processen: deze fasen zijn makkelijker te benoemen. Dit zijn processen die niet
constant hetzelfde zijn, zoals nieuwe werknemers aannemen. De ene werknemer komt niet
door de proeftijd en de ander blijft er jaren werken.
3. Natuurlijke processen: deze processen gebeuren vanzelf en houden zichzelf volgens de
wetten van de natuur in stand, zoals het ontstaan van roest.
, 4. Kunstmatige processen: deze processen worden in stand gehouden door mensen, zoals een
productieproces.
Er bestaat gewenste en ongewenste output bij zowel natuurlijke als kunstmatige processen.
Gewenste output is bijvoorbeeld een productieproces die aan een succesvol eindproduct voldoet.
Ongewenste output is bijvoorbeeld een product dat niet voldoet aan de kwaliteitseisen, waardoor
het productieproces niet aan een succesvol eindproduct voldoet.
Samenvattend kunnen we over processen het volgende zeggen:
- Een proces bestaat uit fasen.
- Bij een proces is er sprake van input en output.
- Output is gewenst of ongewenst (producten die wel geproduceerd zijn maar niet voldoen
aan de kwaliteitseisen noemen we uitval).
- Een proces is dynamisch.
- Er is sprake van transformatie of verandering.
- Er kan onderscheid gemaakt worden tussen natuurlijke (vriest onder de nul graden) en
onnatuurlijke (chemische) processen.
- Er kan onderscheid gemaakt worden tussen continue (klant bestelt iets en het proces begint)
en discontinue processen (processen die niet constant hetzelfde zijn, zoals mensen
aannemen. Als iemand z’n proeftijd niet doorkomt begint het proces weer opnieuw).
Binnen processen kunnen er ook deelprocessen bestaan. Zo kan je het proces van een auto wassen
opdelen in de deelprocessen: het wassen van de binnenkant van de auto en het wassen van de
buitenkant van de auto.
Een deelproces weergegeven in een afbeelding:
Deze afbeelding van een processchema wordt ook wel een Chevron-schema genoemd.
