Samenvatting Management Control – Minor Financieel management
Hoofdstuk 1 Management control: inleiding en overzicht
management control is gericht op de organisatie van mensen en middelen om de doelen van de organisatie te laten
nastreven
Internal- en management control
Management control: een deelaspect van management, dat zich richt op het vergroten van de kans, dat
medewerkers/managers, doelgericht gedrag vertonen waarmee de kans wordt vergroot dat de organisatie haar doelen zal
halen. bestaat uit: organisatorische instrumenten, processen en activiteiten
Goede control (Merchant): de situatie, waarin de organisatie (en/of goed geïnformeerde/belanghebbenden) weet, dat met
redelijke mate van zekerheid haar doelen zal halen. (geen onaangename verassingen)
Specifieke eisen aan goede control:
- Resultaatgericht: organisatie kan vaststellen welke resultaten zij nastreeft en of zij deze behaald;
- Toekomstgericht: organisatie kent de risico’s op het niet behalen van deze resultaten en de
manier waarop zij deze risico’s kan opvangen;
- Efficiënt: organisatie maakt afweging tussen kosten en baten van beheersing.
In control: organisatie met de eigenschap zichzelf te kunnen corrigeren
Risico control: activiteiten en processen gericht op risicominimalisatie
Control: de grote van de kans van het behalen van de doelen
Internal Control: set van maatregelen, die zeker stellen dat gebeurtenissen die invloed hebben op de prestaties van de
organisatie worden waargenomen, en dat er zo nodig actie wordt genomen
Internal control schept voorwaarden voor de uitvoering van Management Control (Intern en extern aspect). (ziet toe op de
kwaliteit van informatie)
Een organisatie die in control is zal een grote kans hebben doelstellingen te bereiken.
Voorwaarden uitoefenen management control:
1. Er moet sprake zijn van een concreet doel
2. De doelen moeten meetbaar zijn
3. Er moeten keuzen kunnen worden gemaakt tussen alternatieven
4. Er dient een bedrijfsmodel te bestaan op basis waarvan kan worden vastgesteld welke maatregelen realisatie van
het doel het dichtst bij brengen
Motiveren managers: dmv stellen doelen
Management control als cybernetisch proces
Cybernetisch controlmodel: proces waarin inputs (mensen en middelen), in een proces (productie of handel), worden
samengebracht om bepaalde outputs (producten of diensten) te produceren.
Controller heeft centrale rol voor beheersen proces
voorwaarden procescontrol: formuleren concrete doelen, meten doelrealisatie
Beheersing van een proces (Otley & Berry): duidelijke en meetbare doelstelling
Doelstellingen: moeten geconcretiseerd en geoperationaliseerd worden
Strategische planning: het formuleren van doelstellingen
startpunt controlcyclus = strategische planning
, Samenvatting Management Control – Minor Financieel management
Concrete doelen lastig door: meerdere doelen, moeilijk meetbare doelen, tegenstrijdige doelen.
Meten van doelrealisatie moeilijk door: output van een proces moet eenduidig kunnen worden gemeten; meerdere
prestaties, moeilijk meetbaar, tegenstrijdige prestaties.
Beschikbaarheid van alternatieven: instrument om over te gaan tot corrigerende acties, niet bijsturen door: onvoldoende
middelen om de input te verhogen, onvoldoende mensen, ontbreken kennis acties.
What-if/voorspellend model: controller goede kennis proces en relatie input en output om corrigerende acties te doen
(gebruik voorspellend model) moeilijk door: processen hebben meerdere doelstellingen, output moeilijk te meten,
bijsturende acties niet beschikbaar
Management control als gedragsvraagstuk
gaat niet over beheersing van mechanische processen maar om het beheersen van gedrag van degenen, die voor die
besturing (uitvoering) van die processen verantwoordelijk zijn.
Kerntaak manager: - abstracte overkoepelende lange termijndoelen vertalen in korte termijndoelen;
- korte termijndoelen in concrete korte termijnacties vertalen;
- cruciale rol in planning en afstemming doelen van verschillende delen organisatie.
- kennis lokale manager benutten om initiatief te stimuleren (decentralisatie)
- zeggenschap (= beslissingsrechten manager) en verantwoording (= afspraken over prestaties)
samenbrengen in verantwoordelijkheidscentra.
Controlproblemen managers (Merchant): managers doen niet noodzakelijk wat het beste is voor het bedrijf
- gebrek aan richting; niet duidelijk wat de organisatie verlangt (doelstellingen)
- gebrek aan motivatie; niet geneigd gewenste acties uit te voeren (verschil doelstellingen manager en organisatie)
- gebrek aan kennis, kunde of aanleg; persoonlijke beperkingen: geen voorspellend model
Management control als ontwerpvraagstuk
maatregelen, die de organisatie neemt om de problemen van gebrek aan richting, gebrek aan motivatie en gebrek aan
kennis, kunde en aanleg van managers te verkleinen
Typen (controls) maatregelen (beheersingsinstrumenten): Marktbeheersing , Cultuurbeheersing, Administratieve
beheersing (input proces output)
Marktbeheersing: vertrouwen op de werking van de markt, markten zijn niet efficiënt: organisaties kunnen hier niet van
afhankelijk zijn. / control uitoefenen door marktwerking in te voeren
Marktfalen en marktonvolkomenheden:
- ontbrekende informatie over prijzen (informatie-asymetrie tussen vragers en aanbieders)
- producten niet altijd vergelijkbaar
- niet alle markten zijn toegankelijk
- niet elke organisatie streeft naar winstmaximalisatie
Cultuurbeheersing: control uitoefenen door een beroep te doen op cultuur.
5 cultuurbeheersingsinstrumenten:
- intra-organisationele transfers: wisselen werkplek
- toon aan de top: voorbeeld van management (vb. milieuaspect – gebruik OV)
- groepsgewijze beloningen: gedragsprikkel
- gedragscodes: normen en waarden – functioneert alleen bij goed communiceren en geven goed voorbeeld
- fysieke en sociale maatregelen (vb. kledingvoorschriften)
Juiste cultuur -> de organisatiecultuur die bijdraagt aan de organisatiedoelstellingen
Administratieve beheersing: (input proces output) Inzet van procedures om control tot stand te brengen (vb.
taakafbakening)
Beheersing inputs: maatregelen die bevorderen dat mensen en grondstoffen die de organisatie binnenkomen van
voldoende kwaliteit zijn. (werving, selectie, training, beschikbaar stellen voldoende middelen)
Beheersing proces: maatregelen die worden getroffen om de inputs goed in te zetten. (gedragsbeperking,
verantwoording, redundantie)
Hoofdstuk 1 Management control: inleiding en overzicht
management control is gericht op de organisatie van mensen en middelen om de doelen van de organisatie te laten
nastreven
Internal- en management control
Management control: een deelaspect van management, dat zich richt op het vergroten van de kans, dat
medewerkers/managers, doelgericht gedrag vertonen waarmee de kans wordt vergroot dat de organisatie haar doelen zal
halen. bestaat uit: organisatorische instrumenten, processen en activiteiten
Goede control (Merchant): de situatie, waarin de organisatie (en/of goed geïnformeerde/belanghebbenden) weet, dat met
redelijke mate van zekerheid haar doelen zal halen. (geen onaangename verassingen)
Specifieke eisen aan goede control:
- Resultaatgericht: organisatie kan vaststellen welke resultaten zij nastreeft en of zij deze behaald;
- Toekomstgericht: organisatie kent de risico’s op het niet behalen van deze resultaten en de
manier waarop zij deze risico’s kan opvangen;
- Efficiënt: organisatie maakt afweging tussen kosten en baten van beheersing.
In control: organisatie met de eigenschap zichzelf te kunnen corrigeren
Risico control: activiteiten en processen gericht op risicominimalisatie
Control: de grote van de kans van het behalen van de doelen
Internal Control: set van maatregelen, die zeker stellen dat gebeurtenissen die invloed hebben op de prestaties van de
organisatie worden waargenomen, en dat er zo nodig actie wordt genomen
Internal control schept voorwaarden voor de uitvoering van Management Control (Intern en extern aspect). (ziet toe op de
kwaliteit van informatie)
Een organisatie die in control is zal een grote kans hebben doelstellingen te bereiken.
Voorwaarden uitoefenen management control:
1. Er moet sprake zijn van een concreet doel
2. De doelen moeten meetbaar zijn
3. Er moeten keuzen kunnen worden gemaakt tussen alternatieven
4. Er dient een bedrijfsmodel te bestaan op basis waarvan kan worden vastgesteld welke maatregelen realisatie van
het doel het dichtst bij brengen
Motiveren managers: dmv stellen doelen
Management control als cybernetisch proces
Cybernetisch controlmodel: proces waarin inputs (mensen en middelen), in een proces (productie of handel), worden
samengebracht om bepaalde outputs (producten of diensten) te produceren.
Controller heeft centrale rol voor beheersen proces
voorwaarden procescontrol: formuleren concrete doelen, meten doelrealisatie
Beheersing van een proces (Otley & Berry): duidelijke en meetbare doelstelling
Doelstellingen: moeten geconcretiseerd en geoperationaliseerd worden
Strategische planning: het formuleren van doelstellingen
startpunt controlcyclus = strategische planning
, Samenvatting Management Control – Minor Financieel management
Concrete doelen lastig door: meerdere doelen, moeilijk meetbare doelen, tegenstrijdige doelen.
Meten van doelrealisatie moeilijk door: output van een proces moet eenduidig kunnen worden gemeten; meerdere
prestaties, moeilijk meetbaar, tegenstrijdige prestaties.
Beschikbaarheid van alternatieven: instrument om over te gaan tot corrigerende acties, niet bijsturen door: onvoldoende
middelen om de input te verhogen, onvoldoende mensen, ontbreken kennis acties.
What-if/voorspellend model: controller goede kennis proces en relatie input en output om corrigerende acties te doen
(gebruik voorspellend model) moeilijk door: processen hebben meerdere doelstellingen, output moeilijk te meten,
bijsturende acties niet beschikbaar
Management control als gedragsvraagstuk
gaat niet over beheersing van mechanische processen maar om het beheersen van gedrag van degenen, die voor die
besturing (uitvoering) van die processen verantwoordelijk zijn.
Kerntaak manager: - abstracte overkoepelende lange termijndoelen vertalen in korte termijndoelen;
- korte termijndoelen in concrete korte termijnacties vertalen;
- cruciale rol in planning en afstemming doelen van verschillende delen organisatie.
- kennis lokale manager benutten om initiatief te stimuleren (decentralisatie)
- zeggenschap (= beslissingsrechten manager) en verantwoording (= afspraken over prestaties)
samenbrengen in verantwoordelijkheidscentra.
Controlproblemen managers (Merchant): managers doen niet noodzakelijk wat het beste is voor het bedrijf
- gebrek aan richting; niet duidelijk wat de organisatie verlangt (doelstellingen)
- gebrek aan motivatie; niet geneigd gewenste acties uit te voeren (verschil doelstellingen manager en organisatie)
- gebrek aan kennis, kunde of aanleg; persoonlijke beperkingen: geen voorspellend model
Management control als ontwerpvraagstuk
maatregelen, die de organisatie neemt om de problemen van gebrek aan richting, gebrek aan motivatie en gebrek aan
kennis, kunde en aanleg van managers te verkleinen
Typen (controls) maatregelen (beheersingsinstrumenten): Marktbeheersing , Cultuurbeheersing, Administratieve
beheersing (input proces output)
Marktbeheersing: vertrouwen op de werking van de markt, markten zijn niet efficiënt: organisaties kunnen hier niet van
afhankelijk zijn. / control uitoefenen door marktwerking in te voeren
Marktfalen en marktonvolkomenheden:
- ontbrekende informatie over prijzen (informatie-asymetrie tussen vragers en aanbieders)
- producten niet altijd vergelijkbaar
- niet alle markten zijn toegankelijk
- niet elke organisatie streeft naar winstmaximalisatie
Cultuurbeheersing: control uitoefenen door een beroep te doen op cultuur.
5 cultuurbeheersingsinstrumenten:
- intra-organisationele transfers: wisselen werkplek
- toon aan de top: voorbeeld van management (vb. milieuaspect – gebruik OV)
- groepsgewijze beloningen: gedragsprikkel
- gedragscodes: normen en waarden – functioneert alleen bij goed communiceren en geven goed voorbeeld
- fysieke en sociale maatregelen (vb. kledingvoorschriften)
Juiste cultuur -> de organisatiecultuur die bijdraagt aan de organisatiedoelstellingen
Administratieve beheersing: (input proces output) Inzet van procedures om control tot stand te brengen (vb.
taakafbakening)
Beheersing inputs: maatregelen die bevorderen dat mensen en grondstoffen die de organisatie binnenkomen van
voldoende kwaliteit zijn. (werving, selectie, training, beschikbaar stellen voldoende middelen)
Beheersing proces: maatregelen die worden getroffen om de inputs goed in te zetten. (gedragsbeperking,
verantwoording, redundantie)
