Samenvatting Uitgewerkte namenlijst eerste helft 20ste eeuw, Europese na 1800

Eerste helft 20ste eeuw
De avant-garde
Benn
 1886-1956, expressionisme
 Spreekt in zijn essay Die formfordernde Gewalt des Nichts over het dreigende nihilisme rond
WOI en probeert een vorm aan die leegte te geven
 Bekendste bundel Morgue und andere Gedichte (1912) met het pakkende gedicht Die
Mutter (dat een schandaal veroorzaakt maar hem ook vestigt als groot dichter)
 Hij maakt de oorlog mee achter de linies, maar als arts


Trakl
 1887-1914, expressionisme
 Belangrijkste Oostenrijkse vertegenwoordiger van het expressionisme
 Hij is zeer getekend door de oorlog
 Hij verzorgt de zwaargewonde soldaten en dat trauma verwerkt hij in Grodek (genoemd naar
de plaats waar die gruwelijke gebeurtenissen zich voordeden)
 Lijdt aan depressie en sterft in 1914 aan een overdosis cocaïne
 Een van zijn bekendste gedichten is Der Herbst des Einsamen


Pound
 1885-1972, imagisme
 Roept met zijn werken het symbolisme een halt toe
 Poëzie is voortaan een expressie van moderniteit zoals die zich op het moment zelf voordoet,
in het beeld
 Het kernidee bij Pound is: de waarheid volstaat
 Illustreert dit idee in zijn manifest in het tijdschrift Poetry (1913)
 In het imagsme verdwijnt de logische ontwikkeling, het verhaal, de veralgemening…
 De traditie is: schoonheid die blijft, maar die de dichter geen ketenen aanbindt


Achmatova
 1889-1966, acmeïsme
 Acmeïsme is een Russische literaire beweging die de overgang maakt van het symbolisme
naar de historische avant-garde
 Achmatova is hiervan de belangrijkste vertegenwoordiger
 Haar liefdespoëzie gaat over verbreken van relaties, pijn en conflict, er is geen ruimte voor
dromen
 Na de machtsgreep door Stalin, publiceert ze bijna 20 jaar lang niks
 Haar beste bundel is Epos zonder held en Requiem (1980)



Meyerhold

1

,  1874-1940, constructivisme
 Wordt gezien als de vernieuwer van de toneelregie
 Zijn werk is wars van realistische en naturalistisch theater
 De toeschouwer mag nooit vergeten dat hij een toneelstuk bijwoont en dat wat hij ziet niet
de echte realiteit is
 Wanneer Stalin aan de macht komt wordt hij gearresteerd en vermoord


Borges
 1899-1986, ultraïsme
 Is Argentijn maar publiceert opmerkelijk in Spaanse ultraïstische tijdschriften


Neruda
 1904-1973, ultraïsme
 Is Chileens maar publiceert opmerkelijk in Spaanse ultraïstische tijdschriften


Apollinaire
 1880-1918, kubisme
 Avant-gardedichters zoeken naar een antwoord op de rechtlijnigheid van poëzie door ze een
visueel karakter te geven, hij doet dit door kalligrammen


van Ostaijen
 1896-1928, kubisme
 Hij is van Nederlandse origine en verkrijgt pas op zijn 21 ste de Belgische nationaliteit
 Hij brengt de oorlogsjaren in Antwerpen door waar hij zijn debuutbundel Music-Hall (1916)
publiceert
 Na de oorlog wordt hij voor zijn politieke standpunten veroordeeld tot gevangenisstraf maar
vlucht naar Berlijn
 Zijn eerste gedichten zijn expressionistisch, maar snel worden die avant-garde. Zijn bundel
Bezette Stad (1921) bevestigt dit
 Hij maakt gebruik van ritmische typografie: verschillende lettertypes, kleuren, slogans…
 Zijn latere poëzie is minder visueel en sterker gericht op muzikaliteit en ritme
 Bouwt zijn werken op via de techniek phrase-prémisse die hij zelf bedacht


Marinetti
 1876-1944, futurisme
 Draagt bijna op zichzelf het futurisme in Italië
 Schreef in de Figaro in Parijs Manifeste du Futurisme (1909) met als boodschap de algemene
mobilisatie van schilders, schrijvers, filmmakers… te garanderen
 Hij wil een tabula rasa, een algemene vernieling van al wat tot nog toe als waarde gold
 Hij is kosmopoliet en een professional als het erom gaat grote groepen te bewerken en te
beïnvloeden


2