2020
OWE 6
PREVENTIEPLAN
RISICO’S BIJ ALCOHOLGEBRUIK ONDER JONGEREN
Examinator:
Inleverdatum: 02-11-2020
VPL – VC21
1-10-2020
,Inhoud
Signaleren...............................................................................................................................................2
Gezondheidsprobleem...........................................................................................................................3
Relatie tussen gezondheidsprobleem en gedrag....................................................................................6
Omgevingsanalyse..............................................................................................................................9
Gedragsdeterminanten....................................................................................................................10
Conclusie..........................................................................................................................................11
Definiëring van gedrags- en veranderdoelen........................................................................................12
Interventies doelenmatrix...................................................................................................................14
Bijlages.................................................................................................................................................18
1
, Signaleren
Er wordt de laatste jaren steeds meer aandacht besteed aan alcoholgebruik door jongeren
onder de 18 jaar. Dit komt omdat er steeds meer kinderen op jongere leeftijd starten met
alcohol drinken. Zo zijn de regels om alcohol te kunnen kopen strenger geworden in
Nederland. Namelijk dat jongeren onder de 18 jaar vanaf 1 januari 2014 helemaal geen
alcohol meer mogen kopen. Daarnaast is het ook verboden om alcohol te schenken of aan te
bieden aan jongeren onder de 18 jaar.
Onder alcoholgebruik verstaan we het drinken van alcoholhoudende drank(en), bijvoorbeeld
in vorm van bier, wijn, cocktails en/of mixdranken.
Het drinken van alcohol op jonge leeftijd brengt namelijk veel risico’s met zich mee, omdat
alcohol een verslavende drug is. Hierover zal verder uitgelegd worden in dit preventieplan. Er
geldt in het algemeen dat hoe hoger de totale consumptie van alcohol is, het risico op
schade groter is.
Op alle scholen komt alcohol- en andere soorten drugsgebruik voor bij scholieren. Wel is
gebleken bij de jaarlijkse leerlingenbevraging door de VAD (Vereniging voor Alcohol- en
andere Drugproblemen) dat alcohol veruit de meest gebruikte drug is onder jongeren. Het
aantal jongeren dat in het ziekenhuis belandt met een alcoholcoma neemt schrikbarend toe.
Zo wordt er vanaf ongeveer 12 jaar alcohol gedronken en is de sterkste stijging van
alcoholgebruik goed te zien tussen 13 en 14 jaar. Ook benuttigen scholieren meer
alcoholische dranken naarmate ze ouder zijn, maar experimenteren zij ook met nieuwe
verschillende dranken.
Uit onderzoek van het Volksgezondheidenzorg is gebleken dat bijna de helft (47%) van de
scholieren van 12 tot 16 ooit alcohol heeft gedronken. Daarnaast valt 18,5 % van de
scholieren zelfs onder binge-drinkers. Dit houdt in dat er vijf of meer alcoholische drankjes
worden benuttigd bij één gelegenheid. Dit zijn behoorlijk hoge percentages als men beseft
dat minderjarigen helemaal geen alcohol mogen drinken. (Monshouwer & Gommer, 2020)
In 2018 zijn er in totaal 1.400 jongeren onder de 18 jaar behandeld op de spoedeisende hulp
voor een alcoholvergiftiging.
Bijna een op de vier bezoekers aan de spoedeisende hulp met een alcoholvergiftiging was
jonger dan 18 jaar. In deze leeftijdsgroep was 58 procent man. Het aantal
alcoholvergiftigingen op de spoedeisende hulp in de leeftijd 12 tot en met 17 jaar is in de
laatste tien jaar niet significant gestegen. In de periode 2008-2018 schommelt het aandeel
jongens tussen 12 en 17 jaar met een alcoholvergiftiging rond de 60 procent, en meisjes
rond de 40 procent. Binnen de groep 12- tot en met 17-jarigen bestond een ruime
meerderheid uit jongeren van 16 of 17 jaar. (Zie artikel 3)
Toch blijken sommige scholen enkel te reageren op alcohol- of druggebruik wanneer er zich
acute problemen voordoen. Op zulke momenten is het dan al te laat om in te grijpen.
Daarom hebben wij gekozen om een preventieplan te schrijven voor een doelgroep tussen
de 12 en 17 jaar. Met dit preventieplan willen we de risico’s en gevolgen goed en duidelijk in
kaart brengen.
2
OWE 6
PREVENTIEPLAN
RISICO’S BIJ ALCOHOLGEBRUIK ONDER JONGEREN
Examinator:
Inleverdatum: 02-11-2020
VPL – VC21
1-10-2020
,Inhoud
Signaleren...............................................................................................................................................2
Gezondheidsprobleem...........................................................................................................................3
Relatie tussen gezondheidsprobleem en gedrag....................................................................................6
Omgevingsanalyse..............................................................................................................................9
Gedragsdeterminanten....................................................................................................................10
Conclusie..........................................................................................................................................11
Definiëring van gedrags- en veranderdoelen........................................................................................12
Interventies doelenmatrix...................................................................................................................14
Bijlages.................................................................................................................................................18
1
, Signaleren
Er wordt de laatste jaren steeds meer aandacht besteed aan alcoholgebruik door jongeren
onder de 18 jaar. Dit komt omdat er steeds meer kinderen op jongere leeftijd starten met
alcohol drinken. Zo zijn de regels om alcohol te kunnen kopen strenger geworden in
Nederland. Namelijk dat jongeren onder de 18 jaar vanaf 1 januari 2014 helemaal geen
alcohol meer mogen kopen. Daarnaast is het ook verboden om alcohol te schenken of aan te
bieden aan jongeren onder de 18 jaar.
Onder alcoholgebruik verstaan we het drinken van alcoholhoudende drank(en), bijvoorbeeld
in vorm van bier, wijn, cocktails en/of mixdranken.
Het drinken van alcohol op jonge leeftijd brengt namelijk veel risico’s met zich mee, omdat
alcohol een verslavende drug is. Hierover zal verder uitgelegd worden in dit preventieplan. Er
geldt in het algemeen dat hoe hoger de totale consumptie van alcohol is, het risico op
schade groter is.
Op alle scholen komt alcohol- en andere soorten drugsgebruik voor bij scholieren. Wel is
gebleken bij de jaarlijkse leerlingenbevraging door de VAD (Vereniging voor Alcohol- en
andere Drugproblemen) dat alcohol veruit de meest gebruikte drug is onder jongeren. Het
aantal jongeren dat in het ziekenhuis belandt met een alcoholcoma neemt schrikbarend toe.
Zo wordt er vanaf ongeveer 12 jaar alcohol gedronken en is de sterkste stijging van
alcoholgebruik goed te zien tussen 13 en 14 jaar. Ook benuttigen scholieren meer
alcoholische dranken naarmate ze ouder zijn, maar experimenteren zij ook met nieuwe
verschillende dranken.
Uit onderzoek van het Volksgezondheidenzorg is gebleken dat bijna de helft (47%) van de
scholieren van 12 tot 16 ooit alcohol heeft gedronken. Daarnaast valt 18,5 % van de
scholieren zelfs onder binge-drinkers. Dit houdt in dat er vijf of meer alcoholische drankjes
worden benuttigd bij één gelegenheid. Dit zijn behoorlijk hoge percentages als men beseft
dat minderjarigen helemaal geen alcohol mogen drinken. (Monshouwer & Gommer, 2020)
In 2018 zijn er in totaal 1.400 jongeren onder de 18 jaar behandeld op de spoedeisende hulp
voor een alcoholvergiftiging.
Bijna een op de vier bezoekers aan de spoedeisende hulp met een alcoholvergiftiging was
jonger dan 18 jaar. In deze leeftijdsgroep was 58 procent man. Het aantal
alcoholvergiftigingen op de spoedeisende hulp in de leeftijd 12 tot en met 17 jaar is in de
laatste tien jaar niet significant gestegen. In de periode 2008-2018 schommelt het aandeel
jongens tussen 12 en 17 jaar met een alcoholvergiftiging rond de 60 procent, en meisjes
rond de 40 procent. Binnen de groep 12- tot en met 17-jarigen bestond een ruime
meerderheid uit jongeren van 16 of 17 jaar. (Zie artikel 3)
Toch blijken sommige scholen enkel te reageren op alcohol- of druggebruik wanneer er zich
acute problemen voordoen. Op zulke momenten is het dan al te laat om in te grijpen.
Daarom hebben wij gekozen om een preventieplan te schrijven voor een doelgroep tussen
de 12 en 17 jaar. Met dit preventieplan willen we de risico’s en gevolgen goed en duidelijk in
kaart brengen.
2
