samenvatting biomoleculen

Biomoleculen
Opfrissing organische chemie
 Belangrijkste atomen: C,H,N,O,P,S
 Alkanen, alkenen en alkynen
 Verzadigt en onverzadigt

C-atoom
 1C: 4 bindingen: sp3 orbitalen
 2C atomen in newman
o Staggerd = laagste energie, minste hinder
o Eclipsed= hoogste energie, meeste hinder
 Conformeren
o Stoelvorm: alle 6 loodrecht op ring, lagere energie
o Bootvorm: een hoek van stoel omhoog, hogere energie





 Cis en trans
o Cis
 Axiaal- axiaal
 Equatoriaal-equatoriaal
o Trans
 Axiaal-equatoriaal
o Isomeren kunnen niet van cis naar trans zonder binden te verbreken
 Equatoriaal
o Evenwijdig met een zijde van de molecule
 Axiaal
o Loodrecht op molecule


Gesubstitueerde cycloalkanen
 Indien 1 substituent: equatoriaal meest gunstig
 Grotere groepen: altijd equatoriaal
 Streven om zo veel mogelijk equatoriaal te plaatsen

,Fisher projectie
 Horizontale lijnen = uit blad
 Verticale lijnen = in blad
 AKA= asymmetrisch koolstof atoom, draagt 4 verschillende groepen
 Koolstofketen verticaal met meest geoxideerde koolstof naar boven
 Enantiomeren= spiegelbeelden van elkaar

,Koolhydraten
Algemeen
 Koolhydraat =sacharide= suiker= glycicde=glucide
 Carbonylverbinding ( aldehyden en ketonen) met verschillende hydroxylgroepen
 Algemene formule: Cn(H2O)n met n gaande van 1 tot 7
 Functies
o Energiereserve
o Brandstof
o Metabolisch intermediair
 Naam van suiker: -OSE
 Glucose
o Meest voorkomend in natuur
o Druivensuiker
o In bloed van gewervelden getransporteerd om als energiebron te worden gebruikt in
cellen
o In bepaalde organen opgeslagen worden (spieren en lever)
 Zetmeel
o Belangrijk maar niet essentieel voedselbestanddeel
o Wordt afgebroken tot monosachariden die worden opgenomen
o Opslag van glucose van planten


Onderverdeling
Monosachariden
= enkelvoudige suiker
 Kleinste eenheid die eigenschap van suiker heeft
 Triosen = 3C
 Tetrosen = 4C
 Pentosen =5C
 Hexosen = 6C
 Bv: glucose en fructose

Oligoscachariden
= samengestelde suiker
 2 tot 10 monosachariden
 Kunnen door hydrolyse weer gesplitst worden
 Disachariden = 2 monosachariden
o Belangrijkste groep die in voedinsgmiddelen voorkomt
 Bv: sacharose, Lactose en Maltose

Polysachariden
 Zeer groot aantal monosachariden = polymeer
 Verteerbaar en niet verteerbaar
 Bv: zetmeel, cellulose

, Monosachariden
Indeling en nomenclatuur
 Polyhydroxyaldehyden en polyhydroxyketonen
 Enkelvoudige suikers
o Niet meer verder te splitsen door hydrolyse
 Polyfunctionele binding
o Meerdere functionele groepen
 = gedeelde van molecule dat verantwoordelijk is voor reactie
o Belangrijkste groep:
 Aldehyde
 Keton
 Alcohol
 Eenvoudigste binding: glyceraldehyde
 Elk molecule heeft minstens
o 1 AKA
o 2 hydroxyl
o 1 carbonyl
 Bv: glucose en fructose
 Aldose: bevat aldehyde-functie
o 4C: aldotetrose
o 5C: aldopentose
o 6C: aldohexose
o 7C: aldoheptose
o 8C: aldooctose
 Ketose: bevat ketonfunctie
o 4C: ketotetrose
o 5C: ketopentose
o 6C: ketohexose
o 7C: ketoheptose
o 8C: ketooctose


Stereochemie
Fisherporjectie
 Vooral bij suikers
 Hoofdketen= verticaal
 Hoofdfunctie (aldehyde of keton)= bovenaan
 R-draaiing: van hoogste naar laagste prioriteit = wijzerzin
o D stereo-isomeer
 S-draaiing: van hoogste naar laagste prioritiet: tegenwijzerzin
o L stereo-isomeer
 Prioriteit?
o Hoogste atoomnummer
o Hoogste massa van groep
 Naamgeving