Schema’s internationaal privaatrecht
Onrechtmatige daad
Onrechtmatige daad is een verordeningsautonoom begrip: uit de zaak Kolassa blijkt dat een
onrechtmatige daad een rechtsvordering is die ertoe strekt een verweerder aansprakelijk te stellen en
die geen verband houdt met een verbintenis uit overeenkomst.
- Bevoegdheid rechter à Brussel I bis
o Temporeel = art. 66
§ Vordering ingesteld op of na 10 januari 2015 = lid 1
§ Vordering ingesteld voor 10 januari 2015 = lid 2 = blz. 330 e.v. van het blauwe
boek
o Materieel = art. 1
§ Burgerlijke en handelszaken = verordeningsautonoom begrip
• Uitzonderingen in lid 2
§ Geen betrekking op: fiscale zaken, douanezaken en administratiefrechtelijke
zaken. Ook niet op de aansprakelijkheid van de staat wegens een handeling of
nalaten in de uitoefening van het openbaar gezag
o Formeel = art. 4 jo. Art. 7 sub 2
§ Hoofdregel: artikel 4
• Natuurlijke personen: artikel 62 (niet verordeningsautonoom)
o Art. 62 = om vast te stellen of een partij woonplaats heeft op
het grondgebied van de lidstaat bij een van welks gerechten
een zaak aanhangig is, past het gerecht zijn interne recht toe
• Rechtspersonen: artikel 63 (wel verordeningsautonoom)
o Als er sprake is van meerdere fora, dan mag de eiser kiezen
naar welke rechter hij gaat
§ Uitzonderingen:
• Consumentenovereenkomst: art 18
• Arbeidsovereenkomst: art. 21 lid 1 sub b
• Exclusieve bevoegdheidsregels: art. 24
• Forumkeuze: art. 25
§ Alternatieve bevoegdheid: art. 7 sub 2 (rechter wordt aangewezen naast de
rechter van de hoofdregel
• Een persoon die woonplaats heeft op het grondgebied van een
lidstaat, kan in een andere lidstaat voor de volgende gerechten
worden opgeroepen à voor het gerecht waar het schadebrengende
feit zich heeft voorgedaan of zich kan voordoen (Kalimijnen arrest
verdeelt de Erfolgsort (waar de schade is ingetreden en de
,Handlungsort (de plaats waar de gebeurtenis die met de schade in
een oorzakelijk verband staat)
o Shevill/Press Alliance: smaad via publicatie in de krant
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Plaats van vestiging uitgever = Handlungsort
§ Iedere plaats waar gelaedeerde stelt in zijn goede
naam te zijn aangetast. Maar dit kan alleen voor de
schade die je hebt geleden in die lidstaat = Erfolgsort
o DFDS: oproepen staking
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Plaats waar zich het feit heeft voorgedaan dat de
aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad kon doen
ontstaan, kan derhalve slechts gelegen zijn in
Zweden, voorzover daar de plaats ligt waar het
schadebrengende feit zijn oorsprong vindt.
Schadebrengende feit kan eigenlijk alleen maar daar
zijn waaruit die collectieve actie in actie is gezet.
o Zuid-Chemie: productaansprakelijkheid
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Plek waar de verkeerde handelingen zijn verricht
waardoor er een verkeer product ontstaat =
Handlungsort
§ De plaats waar de door het gebrekkige product
teweeggebrachte schade zich concreet voordoet =
Erfolgsort
o Andreas Kainz: productaansprakelijkheid
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ De plaats waar het betrokken product is vervaardigd
= Handlungsort
§ Directe schade, normale gebruik van de fiets =
Erfolgsort
o Wintersteiger: IE-rechten (merkinbreuk via trefwoord in
zoekmachine
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Plaats waar de adverteerder is gevestigd =
Handlungsort
§ Ten aanzien van het merkinbreuk via Adword = plaats
waar het merk is ingeschreven = Erfolgsort
o Marinari
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Hij zit een tijdje in gevangenis, maar bleek niks aan de
hand. Heeft wel tot gevolg dat zijn bedrijf slechte
publiciteit. Zijn vermogen wordt geschaad. Er zijn
mensen die geen contracten meer willen sluiten.
Vermogensschade. Wordt vrijgelaten en gaat terug
naar Italië. En dient daar een vordering in. Italiaanse
rechter is bevoegd op grond van erfolgsort.
Vermogen is in Italië. Hof zegt: nee. Ziet niet op de
plaats waar de (rechtstreeks) gelaedeerde, stelt
vermogensschade te hebben geleden als gevolg van
een door hem geleden, in een andere
Verdragsluitende Staat ingetreden aanvankelijke
, schade. De rechter moet beperkt uitgelegd worden
bij erfolgsort.
§ Directe schade was in Engeland, hij werd daar
opgesloten. Als gevolg daarvan had hij ook
vermogensschade. De plaats waar de schade zich het
eerst manifesteert, zijnde de plaats van de initiële of
directe schade. Gevolgschade is hier niet relevant.
Het gaat om de direct en concrete schade.
o Lazar
§ Verzoeker is Roemeens staatsburger. Hij heeft een
verzoek tot vergoeding van materiele en immateriële
schade ingediend die hij stelt te hebben geleden
wegens zijn in Italië woonachtige, bij een
verkeersgeval omgekomen zoon.
§ Hof zegt: geen rechtstreeks gelaedeerde. Dat schade
in verband met het overlijden van een persoon bij een
verkeersongeval dat zich in de forumstaat heeft
voorgedaan, die wordt geleden door de in een andere
lidstaat wonende familieleden van die persoon, als
indirecte gevolgen van dat ongeval in die zin van die
bepaling moeten worden aangemerkt.
o Kronhofer
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ De schade bestaat in Duitsland op de
beleggingsrekening. Schade in Oostenrijk is indirect
dan. Hij moest dus naar de Duitse rechter.
§ Die schade trad direct in op de bankrekening in
Duitsland. Plaats waar het schadebrengende feit zich
heeft voorgedaan omvat niet ook de plaats waar de
verzoeker woont of waar zich het centrum van zijn
vermogen bevindt op de enkele grond dat hij aldaar
financiële schade heeft geleden die voortvloeit uit
het in een andere verdragsluitende staat ingetreden
en door hem geleden verlies van onderdelen van zijn
vermogen
o Universal Music
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Zuiver financiële schade die rechtstreeks intreedt op
de bankrekening van de verzoeker kan
dientengevolge, zonder bijzondere omstandigheden,
niet worden aangemerkt als een relevant
aanknopingspunt uit hoofde van art. 5 punt 3 van
verordening nr. 44/2001.
o Helga Lober/Barclays Bank (kolossa is ongeveer hetzelfde)
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Aangaande het intreden van de schade daarentegen
moet worden geconstateerd dat in omstandigheden
zoals die samengevat in punt 51 van het onderhavige
arrest de schade zich voordoet op de plaats waar de
belegger ze ondervindt. De gerechten van de
woonplaats van de verzoeker zijn – uit hoofde van het
intreden van de schade –bevoegd om van een
Onrechtmatige daad
Onrechtmatige daad is een verordeningsautonoom begrip: uit de zaak Kolassa blijkt dat een
onrechtmatige daad een rechtsvordering is die ertoe strekt een verweerder aansprakelijk te stellen en
die geen verband houdt met een verbintenis uit overeenkomst.
- Bevoegdheid rechter à Brussel I bis
o Temporeel = art. 66
§ Vordering ingesteld op of na 10 januari 2015 = lid 1
§ Vordering ingesteld voor 10 januari 2015 = lid 2 = blz. 330 e.v. van het blauwe
boek
o Materieel = art. 1
§ Burgerlijke en handelszaken = verordeningsautonoom begrip
• Uitzonderingen in lid 2
§ Geen betrekking op: fiscale zaken, douanezaken en administratiefrechtelijke
zaken. Ook niet op de aansprakelijkheid van de staat wegens een handeling of
nalaten in de uitoefening van het openbaar gezag
o Formeel = art. 4 jo. Art. 7 sub 2
§ Hoofdregel: artikel 4
• Natuurlijke personen: artikel 62 (niet verordeningsautonoom)
o Art. 62 = om vast te stellen of een partij woonplaats heeft op
het grondgebied van de lidstaat bij een van welks gerechten
een zaak aanhangig is, past het gerecht zijn interne recht toe
• Rechtspersonen: artikel 63 (wel verordeningsautonoom)
o Als er sprake is van meerdere fora, dan mag de eiser kiezen
naar welke rechter hij gaat
§ Uitzonderingen:
• Consumentenovereenkomst: art 18
• Arbeidsovereenkomst: art. 21 lid 1 sub b
• Exclusieve bevoegdheidsregels: art. 24
• Forumkeuze: art. 25
§ Alternatieve bevoegdheid: art. 7 sub 2 (rechter wordt aangewezen naast de
rechter van de hoofdregel
• Een persoon die woonplaats heeft op het grondgebied van een
lidstaat, kan in een andere lidstaat voor de volgende gerechten
worden opgeroepen à voor het gerecht waar het schadebrengende
feit zich heeft voorgedaan of zich kan voordoen (Kalimijnen arrest
verdeelt de Erfolgsort (waar de schade is ingetreden en de
,Handlungsort (de plaats waar de gebeurtenis die met de schade in
een oorzakelijk verband staat)
o Shevill/Press Alliance: smaad via publicatie in de krant
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Plaats van vestiging uitgever = Handlungsort
§ Iedere plaats waar gelaedeerde stelt in zijn goede
naam te zijn aangetast. Maar dit kan alleen voor de
schade die je hebt geleden in die lidstaat = Erfolgsort
o DFDS: oproepen staking
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Plaats waar zich het feit heeft voorgedaan dat de
aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad kon doen
ontstaan, kan derhalve slechts gelegen zijn in
Zweden, voorzover daar de plaats ligt waar het
schadebrengende feit zijn oorsprong vindt.
Schadebrengende feit kan eigenlijk alleen maar daar
zijn waaruit die collectieve actie in actie is gezet.
o Zuid-Chemie: productaansprakelijkheid
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Plek waar de verkeerde handelingen zijn verricht
waardoor er een verkeer product ontstaat =
Handlungsort
§ De plaats waar de door het gebrekkige product
teweeggebrachte schade zich concreet voordoet =
Erfolgsort
o Andreas Kainz: productaansprakelijkheid
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ De plaats waar het betrokken product is vervaardigd
= Handlungsort
§ Directe schade, normale gebruik van de fiets =
Erfolgsort
o Wintersteiger: IE-rechten (merkinbreuk via trefwoord in
zoekmachine
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Plaats waar de adverteerder is gevestigd =
Handlungsort
§ Ten aanzien van het merkinbreuk via Adword = plaats
waar het merk is ingeschreven = Erfolgsort
o Marinari
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Hij zit een tijdje in gevangenis, maar bleek niks aan de
hand. Heeft wel tot gevolg dat zijn bedrijf slechte
publiciteit. Zijn vermogen wordt geschaad. Er zijn
mensen die geen contracten meer willen sluiten.
Vermogensschade. Wordt vrijgelaten en gaat terug
naar Italië. En dient daar een vordering in. Italiaanse
rechter is bevoegd op grond van erfolgsort.
Vermogen is in Italië. Hof zegt: nee. Ziet niet op de
plaats waar de (rechtstreeks) gelaedeerde, stelt
vermogensschade te hebben geleden als gevolg van
een door hem geleden, in een andere
Verdragsluitende Staat ingetreden aanvankelijke
, schade. De rechter moet beperkt uitgelegd worden
bij erfolgsort.
§ Directe schade was in Engeland, hij werd daar
opgesloten. Als gevolg daarvan had hij ook
vermogensschade. De plaats waar de schade zich het
eerst manifesteert, zijnde de plaats van de initiële of
directe schade. Gevolgschade is hier niet relevant.
Het gaat om de direct en concrete schade.
o Lazar
§ Verzoeker is Roemeens staatsburger. Hij heeft een
verzoek tot vergoeding van materiele en immateriële
schade ingediend die hij stelt te hebben geleden
wegens zijn in Italië woonachtige, bij een
verkeersgeval omgekomen zoon.
§ Hof zegt: geen rechtstreeks gelaedeerde. Dat schade
in verband met het overlijden van een persoon bij een
verkeersongeval dat zich in de forumstaat heeft
voorgedaan, die wordt geleden door de in een andere
lidstaat wonende familieleden van die persoon, als
indirecte gevolgen van dat ongeval in die zin van die
bepaling moeten worden aangemerkt.
o Kronhofer
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ De schade bestaat in Duitsland op de
beleggingsrekening. Schade in Oostenrijk is indirect
dan. Hij moest dus naar de Duitse rechter.
§ Die schade trad direct in op de bankrekening in
Duitsland. Plaats waar het schadebrengende feit zich
heeft voorgedaan omvat niet ook de plaats waar de
verzoeker woont of waar zich het centrum van zijn
vermogen bevindt op de enkele grond dat hij aldaar
financiële schade heeft geleden die voortvloeit uit
het in een andere verdragsluitende staat ingetreden
en door hem geleden verlies van onderdelen van zijn
vermogen
o Universal Music
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Zuiver financiële schade die rechtstreeks intreedt op
de bankrekening van de verzoeker kan
dientengevolge, zonder bijzondere omstandigheden,
niet worden aangemerkt als een relevant
aanknopingspunt uit hoofde van art. 5 punt 3 van
verordening nr. 44/2001.
o Helga Lober/Barclays Bank (kolossa is ongeveer hetzelfde)
§ Woonplaats verweerder (art. 4)
§ Aangaande het intreden van de schade daarentegen
moet worden geconstateerd dat in omstandigheden
zoals die samengevat in punt 51 van het onderhavige
arrest de schade zich voordoet op de plaats waar de
belegger ze ondervindt. De gerechten van de
woonplaats van de verzoeker zijn – uit hoofde van het
intreden van de schade –bevoegd om van een
