Inhoudstabel samenvatting Barg61 Landschap en Omgeving
Deel 1: Ecologie
1. Ecologie & verwante begrippen
2. Veranderende natuur: Dynamiek
3. Mileucycli en hun verstoring
4. Ecologische voetafdruk
5. Stedelijke metabolisme
6. Environmental justice
Deel 2: Geschiedenis en theorie van het landschap
1. Overzicht soorten landschappen
a. Formeel landschap
b. Pittoresk landschap
c. Wild landschap
d. Productief landschap
2. Belangrijke personen + ontwerpen per soort landschap
3. Belgisch verstedelijkt landschap
, ECOLOGIE
Ecologie & verwante begrippen:
- Ecologie: omvattende wetenschap van organismen en hun relatie tot hun omgeving. Studie v ecologie gaat
over hoe we de schadelijke gevolgen van hoe we m/d aarde omgaan kunnen beperken/omkeren.
- Hiërarchie van sferen: aboiotische sfeer <-> biotische sfeer <-> culturele sfeer
- Antropoceen: nieuw geologisch tijdperk = mens heeft grote invloed op de fysieke samenstelling van de planeet
- Relaties: overleven & functioneren hangt af van andere levende organismen en niet-levende componenten.
- Community: gemeenschap, interagerende onderling afhankelijke organismen in 1 gebied
- Populatie: alle interagerende organismen van dezelfde soort in 1 gebied
- Organisme: 1 dier of plant
- Habitat: de plaats waar het organisme leeft
- Niche: de job of rol van een organisme in een habitat, bepaald door grenzende factoren (generalisten of
specialisten)
- Populatiedynamiek: voortdurend in beweging afhankelijk van ecologische condities
- Ecosystemen & toleranties: ecosysteem is ensemble van organismen met ong dezelfde toleranties (niet
helemaal hetzelfde -> extinctie door concurrentie) elke soort krijgt specifieke habitat & niche in het
ecosysteem -> dynamisch
- Competitie door voedselrelaties: relaties tussen producent & consument. (PROD: autotrofe, basis v/d
voedselketen. CONS: eten organisch materiaal voor energie. AFVALVERWERKERS: breken organisch materiaal
af naar mineralen)
- Menselijke populatiedynamiek: gebrek aan competitie door geneeskunde, voedsel & geen natuurlijke vijanden
-> bevolkingsexplosie & veroudering v/d populatie & belasting v/d planeet door vervuiling door consumptie
Veranderende natuur: Dynamiek
- Hoog dynamische omgeving: Dominantie, agressieve omgeving. Snelle en scherpe veranderingen op korte tijd.
Weinig biodiversiteit (20%) maar wel in grote hoeveelheden (opportunisten)
- Laag dynamische omgeving: Continuïteit in de tijd, minder abrupte veranderingen. Zeer bio divers, is de habitat
voor 80% van de organismen.
- Natuurlijke successie: evolutie van een robuust pioniersecosysteem naar een kwetsbaar climax ecosysteem
(omgekeerd degradatie). Gaat traag, werkt regulerend, dalende dynamiek. (BV landbouw: vroeger elk jaar
dezelfde kleine teelten, afhankelijk van plaats & tijd -> continuiteit = biodiversiteit, LD. NU: monocultuur,
onafhankelijk van seizoenen maar wel van marktprijzen, voortdurende veranderingen op grote opp. HD.
- Natuurmanagement: menselijk management van natuurlijke successie. Ecosystemen “maken” om een
bepaalde biodiversiteit te ontwikkelen.
- Invloed van geografische variatie op menselijke activiteiten: Hoe lager, hoe natter hoe extensiever het
landschap gebruikt wordt. Gradiënt van extensief naar intensief. Bovenaan heuvelruggen = droog ->
nederzettingen en hoog dynamische omgeving. Klassieke situatie verdwijnt steeds meer want mens is minder
afhankelijk van geografische variaties door technieken.
- Aantasting v/h ecosysteem: ecosysteem = kwetsbaar, proces van successie = traag. Aantasting gaat snel &
soms onomkeerbaar (bodemaantasting & verzilting)
- Ontwerpen met dynamiek: Verschillende lagen met eigen transformatiesnelheid, hoe langer, hoe voorzichtiger
je om moet gaan met het beheer van die omgeving.
Laag 1: Fysiek systeem/ondergrond > Laag 2: netwerken van infrastructuur > Laag 3: occupatie.
- Cascoconcept: intelligente manier omgaan met HD & LD. Stabiel raamwerk met coherentie van LD functies &
activiteiten, flexibele functionele ruimte voor HD functies & activiteiten. Raamwerk van natuurgebieden,
bossen & verbindingen vangen de negatieve impact van de HD functies op.
Deel 1: Ecologie
1. Ecologie & verwante begrippen
2. Veranderende natuur: Dynamiek
3. Mileucycli en hun verstoring
4. Ecologische voetafdruk
5. Stedelijke metabolisme
6. Environmental justice
Deel 2: Geschiedenis en theorie van het landschap
1. Overzicht soorten landschappen
a. Formeel landschap
b. Pittoresk landschap
c. Wild landschap
d. Productief landschap
2. Belangrijke personen + ontwerpen per soort landschap
3. Belgisch verstedelijkt landschap
, ECOLOGIE
Ecologie & verwante begrippen:
- Ecologie: omvattende wetenschap van organismen en hun relatie tot hun omgeving. Studie v ecologie gaat
over hoe we de schadelijke gevolgen van hoe we m/d aarde omgaan kunnen beperken/omkeren.
- Hiërarchie van sferen: aboiotische sfeer <-> biotische sfeer <-> culturele sfeer
- Antropoceen: nieuw geologisch tijdperk = mens heeft grote invloed op de fysieke samenstelling van de planeet
- Relaties: overleven & functioneren hangt af van andere levende organismen en niet-levende componenten.
- Community: gemeenschap, interagerende onderling afhankelijke organismen in 1 gebied
- Populatie: alle interagerende organismen van dezelfde soort in 1 gebied
- Organisme: 1 dier of plant
- Habitat: de plaats waar het organisme leeft
- Niche: de job of rol van een organisme in een habitat, bepaald door grenzende factoren (generalisten of
specialisten)
- Populatiedynamiek: voortdurend in beweging afhankelijk van ecologische condities
- Ecosystemen & toleranties: ecosysteem is ensemble van organismen met ong dezelfde toleranties (niet
helemaal hetzelfde -> extinctie door concurrentie) elke soort krijgt specifieke habitat & niche in het
ecosysteem -> dynamisch
- Competitie door voedselrelaties: relaties tussen producent & consument. (PROD: autotrofe, basis v/d
voedselketen. CONS: eten organisch materiaal voor energie. AFVALVERWERKERS: breken organisch materiaal
af naar mineralen)
- Menselijke populatiedynamiek: gebrek aan competitie door geneeskunde, voedsel & geen natuurlijke vijanden
-> bevolkingsexplosie & veroudering v/d populatie & belasting v/d planeet door vervuiling door consumptie
Veranderende natuur: Dynamiek
- Hoog dynamische omgeving: Dominantie, agressieve omgeving. Snelle en scherpe veranderingen op korte tijd.
Weinig biodiversiteit (20%) maar wel in grote hoeveelheden (opportunisten)
- Laag dynamische omgeving: Continuïteit in de tijd, minder abrupte veranderingen. Zeer bio divers, is de habitat
voor 80% van de organismen.
- Natuurlijke successie: evolutie van een robuust pioniersecosysteem naar een kwetsbaar climax ecosysteem
(omgekeerd degradatie). Gaat traag, werkt regulerend, dalende dynamiek. (BV landbouw: vroeger elk jaar
dezelfde kleine teelten, afhankelijk van plaats & tijd -> continuiteit = biodiversiteit, LD. NU: monocultuur,
onafhankelijk van seizoenen maar wel van marktprijzen, voortdurende veranderingen op grote opp. HD.
- Natuurmanagement: menselijk management van natuurlijke successie. Ecosystemen “maken” om een
bepaalde biodiversiteit te ontwikkelen.
- Invloed van geografische variatie op menselijke activiteiten: Hoe lager, hoe natter hoe extensiever het
landschap gebruikt wordt. Gradiënt van extensief naar intensief. Bovenaan heuvelruggen = droog ->
nederzettingen en hoog dynamische omgeving. Klassieke situatie verdwijnt steeds meer want mens is minder
afhankelijk van geografische variaties door technieken.
- Aantasting v/h ecosysteem: ecosysteem = kwetsbaar, proces van successie = traag. Aantasting gaat snel &
soms onomkeerbaar (bodemaantasting & verzilting)
- Ontwerpen met dynamiek: Verschillende lagen met eigen transformatiesnelheid, hoe langer, hoe voorzichtiger
je om moet gaan met het beheer van die omgeving.
Laag 1: Fysiek systeem/ondergrond > Laag 2: netwerken van infrastructuur > Laag 3: occupatie.
- Cascoconcept: intelligente manier omgaan met HD & LD. Stabiel raamwerk met coherentie van LD functies &
activiteiten, flexibele functionele ruimte voor HD functies & activiteiten. Raamwerk van natuurgebieden,
bossen & verbindingen vangen de negatieve impact van de HD functies op.
