1
Samenvatting Godsdienst: leereenheid 1
1. Jezus christus: leven en Blijde Boodschap
1.1 over Jezus van Nazareth en over Jezus christus:
Is jezus van Nazareth een historisch persoon?
Mensen vandaag die daar over twijfelen:
- Kennen de taalvorm wonderverhalen niet. Ze interpreteren Jezus verhalen
letterlijk.
- Verwarren Jezus met God.
- Kennen de geloofsovertuiging van christenen niet
- Willen niets over Jezus horen uit ontgoocheling en of kwaadheid over de
kerk. Of bepaalde mensen die zich als christenen voor maar er niet naar
leven.
1.1.1 heeft jezus wel echt bestaan?
= een historische vraag
Ja, Jezus van Nazareth heeft echt bestaan want er is over hem geschreven, door
tijdsgenoten.
Zowel christenen en niet-christenen hebben over hem geschreven. Zoals
Joodse en Romeinse auteurs. ( heel belangrijk bewijs van zijn bestaan!)
Joodse en Romeinse schrijvers uit de eerste eeuw vermelden jezus
wanneer ze hun lezers willen informeren over wat christenen zijn. Ze
vermelden dat christenen volgelingen zijn van jezus christus die gekruisigd
werd tijdens de regeringsperiode van keizer Tiberius. Op bevel van Pontius
die toen de Romeinse bevelhebber over Palestina was.
Er zijn geen afbeeldingen, voorwerpen of monumenten(materiële
bewijzen)
Redenen:
Het was te duur (monumenten etc.)
Het was levensgevaarlijk om christenen te zijn (het christendom was
verboden.)
Geen voorwerpen omdat het gebruik van relikwieën te vereren is ontstaan
in de middeleeuwen.
Wie verhalen over jezus letterlijk neemt maakt een taalfout! Wonderverhalen
zijn niet objectief!
1.1.2 is alles wat over Jezus van Nazareth ook geschreven is, wel echt gebeurd?
, 2
= historische + literaire vraag geschiedenis en taalstudie
zeker niet!
- Niet: De evangelisten hadden echt niet de bedoeling om objectieve
reportages of een juiste biografie te schrijven.
- Wel: evangelies zijn wel geloofsovertuigenissen: de evangelisten willen
getuigen dat Jezus de lang verwachte Messias is. Ze willen Jezus Blijde
boodschap verkondigen en getuigen van hun geloof in zijn verrijzenis.
De evangelisten hebben Jezus van Nazareth zelf nooit ontmoet. Ze baseren zich
op de verhalen die hun eigen kerkgemeenschap verteld werden. En rangschikken
ze tot een literair geheel waarbij de evangelist vooral een beeld wil scheppen
over wie Jezus was. Soms klopt de rangschikking van de verhalen
aardrijkskundig niet. Dit bewijst dat sommige verhalen over wat Jezus deed in
bepaalde staten gesitueerd kunnen worden.
De evangelisten kende de ligging van de steden in Palestina niet.
Dus plaatste hij de verhalen in een voor hem inhoudelijk logische
volgorde.
De evangelie is ook pas vele jaren na jezus zijn dood geschreven.
Na Jezus kruising:
- De apostelen immers bang en ontgoocheld. De evangelisten beschrijven
hoe de apostelen zich bang verborgen in hun huizen. Uit angst om naar
buiten te komen.
- Hun beste vriend was op de meest vernederde manier terechtgesteld (ze
gingen je niet van het kruis halen om even naar toilet te gaan.)
Redenen:
Ze verloren niet alleen een vriend?
Maar was ook hun geloof in Jezus als de Messias en in de komst
van Gods rijk helemaal vernield.
Ze riskeerden ook hun leven:
want jezus was door de Romeinen terechtgesteld omdat mensen zegden
dat hij de koning van de joden was. De romeinse bezetters begrepen deze
koningstitel echter op een letterlijke en dus politieke manier. Daarom
veroordeelde Pontius Pilatus deze oproerkraaier tot de doodstraf.
Sympathisanten van Jezus riskeerden natuurlijk hetzelfde lot te
ondergaan.
Evangelie betekent: Blijde boodschap.
Toch na een korte tijd na de dood van jezus (na dat ze het vuur hadden gezien.
Vuur staat voor de aanwezigheid van god in de Bijbelse taal.) kwamen ze naar
buiten en vertelde enthousiast dat jezus die gekruisigd is weer leeft. Hun
enthousiasme om deze Blijde boodschap is zo groot dat ze heel consequent gaan
leven. Zoals Jezus hem voordeed, zelfs op gevaar van eigen leven. Hij is
verrezen.
Postpaschaal enthousiasme:
, 3
Toen jezus nog leefde begrepen de apostelen eigenlijk nog niet wie jezus
was.
Na de verrijzing van Jezus begrijpen ze beter wat Jezus bedoeld had met
zijn woorden en zijn levensstijl.
De eersten christenen geloven dat Jezus openbaarde wie God is, dat god
hem niet laat vallen bij zijn dood.
Dit enthousiasme vertaald zich ook in de evangelieteksten waarin men met
allerlei beelden de band tussen Jezus en God wil verduidelijken. We
noemen dit het Postpaschaal enthousiasme van de auteurs van het Nieuwe
Testament.
Post= na
Paschaal= Pasen
Na de paaservaring dringt het pas echt door bij de apostelen dat Jezus de
langverwachte Messias is en dat hij werkelijk verrezen is. Ze snappen nu
pas dat Jezus zichtbaar maakte wie God is. Vanuit dit enthousiasme gaan
ze nadenken over Jezus leven en over zijn boodschap.
De geloofsovertuigingen zijn gekleurd door de hun verrijzingsgeloof.
Kleuren: mooier maken, van iets klein iets groots maken.
Geloven is …
- Iets of iemand vertrouwen
- Iets voorspellen
- Aanvoelen dat iets zo is met het nodige verstand.
Geloof moet blijken uit wat je doet!
1.1.3 christenen geloven dat Jezus van Nazareth de christus is.
= een persoonlijke geloofsvraag een vraag uit eigenovertuiging en
engagement.
- De evangelisten spreken vooral over de band die jezus had met God en
over de Blijde Boodschap die Jezus bracht.
Daarom geven ze jezus ook de titel:
- In het Grieks: Christus
- In het Hebreeuws Messias
- In het Nederlands: gezalfde
, 4
Korte samenvatting:
Evangelie = blijde boodschap
Taalvorm van evangelie = wonderverhalen
De evangelisten hadden de bedoeling om te getuigen van hun geloof in jezus:
1 wat voor iemand hij was
2 wat zijn band was met god
3 wat hij voor de evangelisten en de christengemeenschap betekent.
De verhalen van de evangelisten zijn gekleurd met hun postpaschaal
enthousiasme.
Je mag evangelieverhalen nooit letterlijk nemen.
De evangelisten hebben jezus nooit gekend.
De evangelisten zijn: Marcus, Mattheüs, Lucas en Johannes.
Exegeten: (= bijbelwetenschappers aan de universiteiten) bestuderen ernstig de
evangelies en onderzoeken wat echt is en wat eventueel er aan toegevoegd is.
1.1.4 de Messais, wat betekent deze titel eigenlijk?
- Betekenis komt uit de Joodse Bijbelse geschiedenis.
Nadat Mozes het Joodse volk in Gods naam bevrijd had uit de slavernij in Egypte,
keerden ze mettertijd terug naar het zogezegd ‘door god beloofde land’ (vandaag
het grondgebied van de staat Israël). Eerst trokken de Joodse families rond met
hun kudden, later werden ze landbouwers die zich op vaste plaatsen vestigden.
Toen ontstond er koninkrijken. Die zich wouden verenigen tot 1 koninkrijk met 1
koning. De profeet Samuel maakten hen duidelijk dat eigenlijk alleen god zelf de
koning kon zijn …
Het werd een hele discussie, maar toch werd er uiteindelijk toch een koning van
Israël aangesteld.
Bij deze aanstelling werd de koning gezalfd om hem eraan te herinneren
dat hij zich helemaal moest laten doordringen door Jahweh’s geest en het
land moest regeren zoals Jahweh dat zelf zou doen: de koning moest
rechtvaardig zijn zoals god is en moest er voorzorgen dat bv. Armoede
niet meer bestond.
Kortom:
Israël was uitverkoren om een samenleving te worden zoals god die droomt en
de koning moest zijn verantwoordelijkheid nemen om dat te realiseren.
Samenvatting Godsdienst: leereenheid 1
1. Jezus christus: leven en Blijde Boodschap
1.1 over Jezus van Nazareth en over Jezus christus:
Is jezus van Nazareth een historisch persoon?
Mensen vandaag die daar over twijfelen:
- Kennen de taalvorm wonderverhalen niet. Ze interpreteren Jezus verhalen
letterlijk.
- Verwarren Jezus met God.
- Kennen de geloofsovertuiging van christenen niet
- Willen niets over Jezus horen uit ontgoocheling en of kwaadheid over de
kerk. Of bepaalde mensen die zich als christenen voor maar er niet naar
leven.
1.1.1 heeft jezus wel echt bestaan?
= een historische vraag
Ja, Jezus van Nazareth heeft echt bestaan want er is over hem geschreven, door
tijdsgenoten.
Zowel christenen en niet-christenen hebben over hem geschreven. Zoals
Joodse en Romeinse auteurs. ( heel belangrijk bewijs van zijn bestaan!)
Joodse en Romeinse schrijvers uit de eerste eeuw vermelden jezus
wanneer ze hun lezers willen informeren over wat christenen zijn. Ze
vermelden dat christenen volgelingen zijn van jezus christus die gekruisigd
werd tijdens de regeringsperiode van keizer Tiberius. Op bevel van Pontius
die toen de Romeinse bevelhebber over Palestina was.
Er zijn geen afbeeldingen, voorwerpen of monumenten(materiële
bewijzen)
Redenen:
Het was te duur (monumenten etc.)
Het was levensgevaarlijk om christenen te zijn (het christendom was
verboden.)
Geen voorwerpen omdat het gebruik van relikwieën te vereren is ontstaan
in de middeleeuwen.
Wie verhalen over jezus letterlijk neemt maakt een taalfout! Wonderverhalen
zijn niet objectief!
1.1.2 is alles wat over Jezus van Nazareth ook geschreven is, wel echt gebeurd?
, 2
= historische + literaire vraag geschiedenis en taalstudie
zeker niet!
- Niet: De evangelisten hadden echt niet de bedoeling om objectieve
reportages of een juiste biografie te schrijven.
- Wel: evangelies zijn wel geloofsovertuigenissen: de evangelisten willen
getuigen dat Jezus de lang verwachte Messias is. Ze willen Jezus Blijde
boodschap verkondigen en getuigen van hun geloof in zijn verrijzenis.
De evangelisten hebben Jezus van Nazareth zelf nooit ontmoet. Ze baseren zich
op de verhalen die hun eigen kerkgemeenschap verteld werden. En rangschikken
ze tot een literair geheel waarbij de evangelist vooral een beeld wil scheppen
over wie Jezus was. Soms klopt de rangschikking van de verhalen
aardrijkskundig niet. Dit bewijst dat sommige verhalen over wat Jezus deed in
bepaalde staten gesitueerd kunnen worden.
De evangelisten kende de ligging van de steden in Palestina niet.
Dus plaatste hij de verhalen in een voor hem inhoudelijk logische
volgorde.
De evangelie is ook pas vele jaren na jezus zijn dood geschreven.
Na Jezus kruising:
- De apostelen immers bang en ontgoocheld. De evangelisten beschrijven
hoe de apostelen zich bang verborgen in hun huizen. Uit angst om naar
buiten te komen.
- Hun beste vriend was op de meest vernederde manier terechtgesteld (ze
gingen je niet van het kruis halen om even naar toilet te gaan.)
Redenen:
Ze verloren niet alleen een vriend?
Maar was ook hun geloof in Jezus als de Messias en in de komst
van Gods rijk helemaal vernield.
Ze riskeerden ook hun leven:
want jezus was door de Romeinen terechtgesteld omdat mensen zegden
dat hij de koning van de joden was. De romeinse bezetters begrepen deze
koningstitel echter op een letterlijke en dus politieke manier. Daarom
veroordeelde Pontius Pilatus deze oproerkraaier tot de doodstraf.
Sympathisanten van Jezus riskeerden natuurlijk hetzelfde lot te
ondergaan.
Evangelie betekent: Blijde boodschap.
Toch na een korte tijd na de dood van jezus (na dat ze het vuur hadden gezien.
Vuur staat voor de aanwezigheid van god in de Bijbelse taal.) kwamen ze naar
buiten en vertelde enthousiast dat jezus die gekruisigd is weer leeft. Hun
enthousiasme om deze Blijde boodschap is zo groot dat ze heel consequent gaan
leven. Zoals Jezus hem voordeed, zelfs op gevaar van eigen leven. Hij is
verrezen.
Postpaschaal enthousiasme:
, 3
Toen jezus nog leefde begrepen de apostelen eigenlijk nog niet wie jezus
was.
Na de verrijzing van Jezus begrijpen ze beter wat Jezus bedoeld had met
zijn woorden en zijn levensstijl.
De eersten christenen geloven dat Jezus openbaarde wie God is, dat god
hem niet laat vallen bij zijn dood.
Dit enthousiasme vertaald zich ook in de evangelieteksten waarin men met
allerlei beelden de band tussen Jezus en God wil verduidelijken. We
noemen dit het Postpaschaal enthousiasme van de auteurs van het Nieuwe
Testament.
Post= na
Paschaal= Pasen
Na de paaservaring dringt het pas echt door bij de apostelen dat Jezus de
langverwachte Messias is en dat hij werkelijk verrezen is. Ze snappen nu
pas dat Jezus zichtbaar maakte wie God is. Vanuit dit enthousiasme gaan
ze nadenken over Jezus leven en over zijn boodschap.
De geloofsovertuigingen zijn gekleurd door de hun verrijzingsgeloof.
Kleuren: mooier maken, van iets klein iets groots maken.
Geloven is …
- Iets of iemand vertrouwen
- Iets voorspellen
- Aanvoelen dat iets zo is met het nodige verstand.
Geloof moet blijken uit wat je doet!
1.1.3 christenen geloven dat Jezus van Nazareth de christus is.
= een persoonlijke geloofsvraag een vraag uit eigenovertuiging en
engagement.
- De evangelisten spreken vooral over de band die jezus had met God en
over de Blijde Boodschap die Jezus bracht.
Daarom geven ze jezus ook de titel:
- In het Grieks: Christus
- In het Hebreeuws Messias
- In het Nederlands: gezalfde
, 4
Korte samenvatting:
Evangelie = blijde boodschap
Taalvorm van evangelie = wonderverhalen
De evangelisten hadden de bedoeling om te getuigen van hun geloof in jezus:
1 wat voor iemand hij was
2 wat zijn band was met god
3 wat hij voor de evangelisten en de christengemeenschap betekent.
De verhalen van de evangelisten zijn gekleurd met hun postpaschaal
enthousiasme.
Je mag evangelieverhalen nooit letterlijk nemen.
De evangelisten hebben jezus nooit gekend.
De evangelisten zijn: Marcus, Mattheüs, Lucas en Johannes.
Exegeten: (= bijbelwetenschappers aan de universiteiten) bestuderen ernstig de
evangelies en onderzoeken wat echt is en wat eventueel er aan toegevoegd is.
1.1.4 de Messais, wat betekent deze titel eigenlijk?
- Betekenis komt uit de Joodse Bijbelse geschiedenis.
Nadat Mozes het Joodse volk in Gods naam bevrijd had uit de slavernij in Egypte,
keerden ze mettertijd terug naar het zogezegd ‘door god beloofde land’ (vandaag
het grondgebied van de staat Israël). Eerst trokken de Joodse families rond met
hun kudden, later werden ze landbouwers die zich op vaste plaatsen vestigden.
Toen ontstond er koninkrijken. Die zich wouden verenigen tot 1 koninkrijk met 1
koning. De profeet Samuel maakten hen duidelijk dat eigenlijk alleen god zelf de
koning kon zijn …
Het werd een hele discussie, maar toch werd er uiteindelijk toch een koning van
Israël aangesteld.
Bij deze aanstelling werd de koning gezalfd om hem eraan te herinneren
dat hij zich helemaal moest laten doordringen door Jahweh’s geest en het
land moest regeren zoals Jahweh dat zelf zou doen: de koning moest
rechtvaardig zijn zoals god is en moest er voorzorgen dat bv. Armoede
niet meer bestond.
Kortom:
Israël was uitverkoren om een samenleving te worden zoals god die droomt en
de koning moest zijn verantwoordelijkheid nemen om dat te realiseren.
