Door: MvdM
Samenvatting
Veterinaire Volksgezondheid
Diergeneeskunde
Door MvdM
1
,Door: MvdM
2
,Door: MvdM
HC1: Inleiding VV
(WC1,2,3,4,9,10 & PR)
Wat is veterinaire volksgezondheid?
• Diergeneeskunde houdt zich als eerste vooral bezig met de gezondheid en ziekte van dieren (maar ook welzijn
en productie). Dit bestaat oa. uit:
- Pathobiologie
- Vergelijkende pathobiologie
- Landbouwwetenschappen (bv veeteelt, zootechniek)
- Milieuhygiëne en wilde fauna
• Daarnaast behoort ook de gezondheid en het welzijn van
MENSEN tot een van de taken van de veterinair.
- Gezondheid en welzijn van de mens wordt in eerste
instantie gewaarborgd door de humane gezondheidszorg
(arts, GGD, LCI)
- Daarnaast wordt het ook gewaarborgd door de veterinaire
volksgezondheidszorg (NVWA, GGD-DA). Zelfs de ‘normale’
praktiserend DA draagt bij aan gezondheidsbescherming van de
mens (oa bij zoönosecontrole).
• Wanneer we het hebben over veterinaire volksgezondheid, bedoelen we de
overlap tussen diergezondheid, en volksgezondheid.
Bij One Health speelt ook milieugezondheid een heel belangrijke rol.
• Het voornaamste doel van de veterinaire volksgezondheid is het gezond houden
van de mensen. Hiervoor wordt diergeneeskundige kennis gebruikt.
Ontwikkeling in de veterinaire volksgezondheid
Fase 1: Georganiseerde dierziektenbestrijding
Doel: voedsel, trekkracht, transport, strijdkracht
▪ Eind 18e / begin 19e eeuw
▪ VoedselZEKERHEID speelt een belangrijke rol. In die tijd waren en regelmatig
dierziektenuitbraken die de gehele veestapel omlegden. Dit betekende geen
inkomsten, geen voedsel, geen transport etc. .
o Armoedebestrijding gaat hand in hand met de zorg voor voedsel (food
security).
▪ Europa bevond zich in de 19e eeuw in fase 1. Ontwikkelingslanden & landen zonder
veterinaire infrastructuur bevinden zich momenteel nog steeds in fase 1.
▪ In de 18e en 19e eeuw werden de eerste diergeneeskundige scholen in EU opgericht/
Fase 2: Vleeskeuring en zoönosecontrole
Doel: consumentbescherming & bijdragen aan verminderde infectielast voor de mens
▪ Eind 19e – begin 20e eeuw
▪ Nu speelt vooral voedselVEILIGHEID een grote rol. Men leerde dat ziekten konden
overspringen van dier op mens: tering (tbc), lintwormen, miltvuur.
▪ In 1919 is de vleeskeuringswet in het leven geroepen. Nog steeds wordt al het
slachtvee gekeurd.
3
, Door: MvdM
Fase 3: Gezondheidswetenschappen
Doel: garanties voor hoogwaardig en veilig voedsel & welzijn voor mens en dier & milieuzorg
▪ 21e eeuw
▪ Slechts enkele welvarende landen voedselproductie is geïndustrialiseerd.
- Alleen wanneer er overvloed is, is er de ruimte om kritisch te zijn
▪ De (voedsel)markt wordt bepaald door de consument.
▪ Het gaat over gezonde dieren gezond houden i.t.t. zieke dieren beter maken.
▪ Nu gaan ook ethische componenten meespelen: welzijn voor de dieren & milieubescherming
▪ Gezond voer gezonde dieren gezonde producten gezonde mensen
▪ IKB: IKB Nederland is een van de kwaliteitskeursystemen in NL. Ze waarborgen het dierwelzijn en
diergezondheid.
Problemen in de veterinaire volksgezondheid
Volgens veterinaire vgz Volgens publiek Volgens medische professie
Salmonella BSE AB-resistentie (MRSA / ESBL)
Campylobacter Hormonen
Toxoplasma Dioxines (milieu)
- 1960: 30-60% van de varkens
- 1990: 0-%
- 2020: 10-15% ( binnen- vs
buitenhuisvesting)
E-coli 0157 (HUS)
MRSA/ESBL = AB-resistentie
Clostridium difficile
4
Samenvatting
Veterinaire Volksgezondheid
Diergeneeskunde
Door MvdM
1
,Door: MvdM
2
,Door: MvdM
HC1: Inleiding VV
(WC1,2,3,4,9,10 & PR)
Wat is veterinaire volksgezondheid?
• Diergeneeskunde houdt zich als eerste vooral bezig met de gezondheid en ziekte van dieren (maar ook welzijn
en productie). Dit bestaat oa. uit:
- Pathobiologie
- Vergelijkende pathobiologie
- Landbouwwetenschappen (bv veeteelt, zootechniek)
- Milieuhygiëne en wilde fauna
• Daarnaast behoort ook de gezondheid en het welzijn van
MENSEN tot een van de taken van de veterinair.
- Gezondheid en welzijn van de mens wordt in eerste
instantie gewaarborgd door de humane gezondheidszorg
(arts, GGD, LCI)
- Daarnaast wordt het ook gewaarborgd door de veterinaire
volksgezondheidszorg (NVWA, GGD-DA). Zelfs de ‘normale’
praktiserend DA draagt bij aan gezondheidsbescherming van de
mens (oa bij zoönosecontrole).
• Wanneer we het hebben over veterinaire volksgezondheid, bedoelen we de
overlap tussen diergezondheid, en volksgezondheid.
Bij One Health speelt ook milieugezondheid een heel belangrijke rol.
• Het voornaamste doel van de veterinaire volksgezondheid is het gezond houden
van de mensen. Hiervoor wordt diergeneeskundige kennis gebruikt.
Ontwikkeling in de veterinaire volksgezondheid
Fase 1: Georganiseerde dierziektenbestrijding
Doel: voedsel, trekkracht, transport, strijdkracht
▪ Eind 18e / begin 19e eeuw
▪ VoedselZEKERHEID speelt een belangrijke rol. In die tijd waren en regelmatig
dierziektenuitbraken die de gehele veestapel omlegden. Dit betekende geen
inkomsten, geen voedsel, geen transport etc. .
o Armoedebestrijding gaat hand in hand met de zorg voor voedsel (food
security).
▪ Europa bevond zich in de 19e eeuw in fase 1. Ontwikkelingslanden & landen zonder
veterinaire infrastructuur bevinden zich momenteel nog steeds in fase 1.
▪ In de 18e en 19e eeuw werden de eerste diergeneeskundige scholen in EU opgericht/
Fase 2: Vleeskeuring en zoönosecontrole
Doel: consumentbescherming & bijdragen aan verminderde infectielast voor de mens
▪ Eind 19e – begin 20e eeuw
▪ Nu speelt vooral voedselVEILIGHEID een grote rol. Men leerde dat ziekten konden
overspringen van dier op mens: tering (tbc), lintwormen, miltvuur.
▪ In 1919 is de vleeskeuringswet in het leven geroepen. Nog steeds wordt al het
slachtvee gekeurd.
3
, Door: MvdM
Fase 3: Gezondheidswetenschappen
Doel: garanties voor hoogwaardig en veilig voedsel & welzijn voor mens en dier & milieuzorg
▪ 21e eeuw
▪ Slechts enkele welvarende landen voedselproductie is geïndustrialiseerd.
- Alleen wanneer er overvloed is, is er de ruimte om kritisch te zijn
▪ De (voedsel)markt wordt bepaald door de consument.
▪ Het gaat over gezonde dieren gezond houden i.t.t. zieke dieren beter maken.
▪ Nu gaan ook ethische componenten meespelen: welzijn voor de dieren & milieubescherming
▪ Gezond voer gezonde dieren gezonde producten gezonde mensen
▪ IKB: IKB Nederland is een van de kwaliteitskeursystemen in NL. Ze waarborgen het dierwelzijn en
diergezondheid.
Problemen in de veterinaire volksgezondheid
Volgens veterinaire vgz Volgens publiek Volgens medische professie
Salmonella BSE AB-resistentie (MRSA / ESBL)
Campylobacter Hormonen
Toxoplasma Dioxines (milieu)
- 1960: 30-60% van de varkens
- 1990: 0-%
- 2020: 10-15% ( binnen- vs
buitenhuisvesting)
E-coli 0157 (HUS)
MRSA/ESBL = AB-resistentie
Clostridium difficile
4
