1
VRIJZINNIG HUMANISME
M1 WAT IS LEVENSBESCHOUWING
1. WAT IS LEVENSBESCHOUWING?
Wat is de algemene definitie van levensbeschouwing?
Je kijk/blik op het leven.
Levensbeschouwing: op en van de voorgrond in het leven
à Bij sleutelmomenten (positief als negatief) à voorgrond
à Beschouwing à schouwburg à kijken
Levensbeschouwing is een verzamelnaam (RKG, boeddhisme, islam, joden, natuurgodsdienst, NCZ, …)
Welke 4 domeinen heeft een levensbeschouwing?
1. Wat kunnen we weten/kennen? (kennis; hoe zit alles in mekaar?)
2. Wat is de rol/plaats van de mens? (mens en zijn plaats zijn geheel)
3. Hoe moeten we samen leven? (samenleving, ethiek)
4. Wat is de zin van dit alles? (zingeving)
Voorbeeld: de 4 domeinen voor het Christendom;
Wat kunnen we weten/kennen?
à Hoe is de wereld ontstaan? Schepping door 1 God die het heelal, aarde, mens, dier, … heeft gemaakt.
Wat is de rol/plaats van de mens?
à De mens is geschapen naar het evenbeeld van die God. De mens is afgedwaald en leeft in zonde
(erfzonde à Adam en Eva)
Hoe moeten we samen leven?
à Samen leven = naastenliefde (elkaar lief hebben zoals jezelf)
Wat is de zin van dit alles?
à Het doel is om in de hemel te geraken (door goed te leven op aarde)
Levensbeschouwing = een winkelwagen volgens filosoof Floris van den Berg
Levensbeschouwing = de bril waardoor je naar het leven kijkt.
Wie/wat bepaalt hoe je brilglazen eruit zien?
O Opvoeding
O Cultuur
O Tijdsgeest
O Vrienden
O Persoonlijke ervaringen
O Sociale status
, 2
O Godsdienst
O …
Wat is het probleem met ‘de bril’?
Voorbeelden:
O Onverdoofd slachten:
islam/jodendom: onverdoofd slachten is een voorschrift in de Koran/Thora
Dierenrechten: dierenleed voorkomen
O Abortus:
RKG: God geeft en neemt het leven/God beslist hierover
Anderen: vrije keuze (binnen wettelijke termijn), gezondheid primeert
Conclusie?
à Spanningsvelden in de samenleving want je oordeelsvermogen wordt gestuurd door je bril
à Dialoog dringt zich op à bewustwording + relativiteit van de bril
1.1. DE BELGISCHE SITUATIE
België = seculiere staat dus geen staatsgodsdienst
(in tegenstelling tot Engeland (anglicaans), Denemarken (luthers) en Jemen (Islamitisch)).
Wat is de Belgische situatie?
à staat erkent een aantal levensbeschouwingen (en hun bijhorende bril)
à de burgerlijke wetten staan boven de godsdienstige regels
Algemeen:
Publiek à algemene regels, burgerzin, samen leven, solidariteit
Privé à aantal vrijheden, bijvoorbeeld religieus
Levensbeschouwing vastgelegd in de Belgische grondwet:
O Artikel 19: vrijheid van eredienst, vrijheid van uitoefening ervan, vrijheid van meningsuiting
O Artikel 20: niemand kan gedwongen worden deel te nemen aan een handeling/plechtigheid /eredienst
of een rustdag ervan te houden
O Artikel 21: de staat mag zich niet bemoeien met de bedienaren van de erediensten (geen inmenging in
lvb van de staat)
O Artikel 24: onderwijs is vrij gemeenschap richt neutraal onderwijs in
Neutraal onderwijs: alle lvb gelijkwaardig behandeld
Neutraal onderwijs: keuze tussen de erkende godsdiensten en NCZ
Wat is het verschil in grondwet tussen Belgie en Frankrijk?
België:
O Scheiding tussen kerk en staat (dus tussen lvb en staat)
O Overheid = verplicht om levensbeschouwing ih onderwijs mogelijk te maken
O Overheid = verplicht om levensbeschouwing te financieren
O Overheid mag zich niet bemoeien met de invulling ervan
Gevolg: gecontroleerde band tussen overheid (geld) en levensbeschouwing (invulling)
VRIJZINNIG HUMANISME
M1 WAT IS LEVENSBESCHOUWING
1. WAT IS LEVENSBESCHOUWING?
Wat is de algemene definitie van levensbeschouwing?
Je kijk/blik op het leven.
Levensbeschouwing: op en van de voorgrond in het leven
à Bij sleutelmomenten (positief als negatief) à voorgrond
à Beschouwing à schouwburg à kijken
Levensbeschouwing is een verzamelnaam (RKG, boeddhisme, islam, joden, natuurgodsdienst, NCZ, …)
Welke 4 domeinen heeft een levensbeschouwing?
1. Wat kunnen we weten/kennen? (kennis; hoe zit alles in mekaar?)
2. Wat is de rol/plaats van de mens? (mens en zijn plaats zijn geheel)
3. Hoe moeten we samen leven? (samenleving, ethiek)
4. Wat is de zin van dit alles? (zingeving)
Voorbeeld: de 4 domeinen voor het Christendom;
Wat kunnen we weten/kennen?
à Hoe is de wereld ontstaan? Schepping door 1 God die het heelal, aarde, mens, dier, … heeft gemaakt.
Wat is de rol/plaats van de mens?
à De mens is geschapen naar het evenbeeld van die God. De mens is afgedwaald en leeft in zonde
(erfzonde à Adam en Eva)
Hoe moeten we samen leven?
à Samen leven = naastenliefde (elkaar lief hebben zoals jezelf)
Wat is de zin van dit alles?
à Het doel is om in de hemel te geraken (door goed te leven op aarde)
Levensbeschouwing = een winkelwagen volgens filosoof Floris van den Berg
Levensbeschouwing = de bril waardoor je naar het leven kijkt.
Wie/wat bepaalt hoe je brilglazen eruit zien?
O Opvoeding
O Cultuur
O Tijdsgeest
O Vrienden
O Persoonlijke ervaringen
O Sociale status
, 2
O Godsdienst
O …
Wat is het probleem met ‘de bril’?
Voorbeelden:
O Onverdoofd slachten:
islam/jodendom: onverdoofd slachten is een voorschrift in de Koran/Thora
Dierenrechten: dierenleed voorkomen
O Abortus:
RKG: God geeft en neemt het leven/God beslist hierover
Anderen: vrije keuze (binnen wettelijke termijn), gezondheid primeert
Conclusie?
à Spanningsvelden in de samenleving want je oordeelsvermogen wordt gestuurd door je bril
à Dialoog dringt zich op à bewustwording + relativiteit van de bril
1.1. DE BELGISCHE SITUATIE
België = seculiere staat dus geen staatsgodsdienst
(in tegenstelling tot Engeland (anglicaans), Denemarken (luthers) en Jemen (Islamitisch)).
Wat is de Belgische situatie?
à staat erkent een aantal levensbeschouwingen (en hun bijhorende bril)
à de burgerlijke wetten staan boven de godsdienstige regels
Algemeen:
Publiek à algemene regels, burgerzin, samen leven, solidariteit
Privé à aantal vrijheden, bijvoorbeeld religieus
Levensbeschouwing vastgelegd in de Belgische grondwet:
O Artikel 19: vrijheid van eredienst, vrijheid van uitoefening ervan, vrijheid van meningsuiting
O Artikel 20: niemand kan gedwongen worden deel te nemen aan een handeling/plechtigheid /eredienst
of een rustdag ervan te houden
O Artikel 21: de staat mag zich niet bemoeien met de bedienaren van de erediensten (geen inmenging in
lvb van de staat)
O Artikel 24: onderwijs is vrij gemeenschap richt neutraal onderwijs in
Neutraal onderwijs: alle lvb gelijkwaardig behandeld
Neutraal onderwijs: keuze tussen de erkende godsdiensten en NCZ
Wat is het verschil in grondwet tussen Belgie en Frankrijk?
België:
O Scheiding tussen kerk en staat (dus tussen lvb en staat)
O Overheid = verplicht om levensbeschouwing ih onderwijs mogelijk te maken
O Overheid = verplicht om levensbeschouwing te financieren
O Overheid mag zich niet bemoeien met de invulling ervan
Gevolg: gecontroleerde band tussen overheid (geld) en levensbeschouwing (invulling)