Biologie hoofdstuk 6 voortplanting
§1. Embryonale ontwikkeling
Bevruchting
Tijdens de ovulatie (eisprong) komt een eicel uit een van beide ovaria (eierstokken). De eicel
komt, omringd met cellen uit het ovarium, in een eileider terecht. Een van de zaadcellen, die
de tocht vanuit de vagina naar de eileider afgelegd hebben, kan de eicel bevruchten.
Bevruchting is het versmelten van de kern van de eicel met de kern van de zaadcel. Hierbij
wordt een zygote (bevruchte eicel) gevormd. Aan de bevruchting gaan stappen vooraf:
- Een aantal zaadcellen dringt door de follikelcellen heen. Deze follikelcellen voorzien
de eicel van voeding.
- Zaadcellen maken contact met de eischil. Dit is een eiwitlaag om de eicel heen.
- Zaadcellen geven enzymen af die de eischil ter plekke afbreken. Eén zaadcel dringt
uiteindelijk door tot het celmembraan van de eicel.
- De zaadcel geeft zijn kern aan de eicel af. Het DNA van de spermacel komt in de
celkern bij het DNA van de eicel.
Ongeveer drie dagen later is er een klompje van zestien cellen gevormd. Deze eerste delingen
heten de klievingsdelingen. Hierbij treedt er geen plasmagroei op, de cellen groeien niet.
Innesteling en ontwikkeling
De ontwikkeling van het embryo en de baarmoeder gaat als volgt:
- Door de klievingsdelingen ontstaat uit een bevruchte eicel een klompje cellen. Na vijf
dagen bestaat uit embryo uit zo’n honderd cellen. Eén of twee dagen later vindt de
innesteling plaats: het klompje cellen zet zich vast in het baarmoederslijmvlies.
- Binnenin ontstaat een blastulaholte, omgeven door de trofoblast. Deze cellen vormen
het begin van de placenta. Uit de cellen van de kiemschijf ontwikkelt het embryo.
- Eerst delen de kiemschijfcellen, waardoor er twee holtes worden gevormd: het
dooierblaasje (klein) en de amniumholte (groot en groeit mee met embryo).
- De trofoblast vormt uitstulpingen; vlokken die tussen de cellen van het
baarmoedervlies ingroeien en later het embryonale deel van de placenta vormen.
- Tussen de trofoblast en kiemschijf ontstaat de hechtsteel, de navelstreng.
- Cellen rond de amnionholte komen tegen de trofoblast te liggen. Het dooierblaasje
vormt de eerste bloedcellen, daarna de lever en het rode beenmerg.
- De amnionholte groeit en vult ten slotte de hele blastulaholte. Hij is gevuld met
vruchtwater.
- Het vruchtwater is omgeven door twee vruchtvliezen; het amnion (binnenste) en het
chorion (buitenste, trofoblast).
De trofoblast produceert verschillende stoffen, zoals het hormoon HCG. Met een
zwangerschapstest is het hormoon aan te tonen.
Ontwikkeling geslachtsorganen
§1. Embryonale ontwikkeling
Bevruchting
Tijdens de ovulatie (eisprong) komt een eicel uit een van beide ovaria (eierstokken). De eicel
komt, omringd met cellen uit het ovarium, in een eileider terecht. Een van de zaadcellen, die
de tocht vanuit de vagina naar de eileider afgelegd hebben, kan de eicel bevruchten.
Bevruchting is het versmelten van de kern van de eicel met de kern van de zaadcel. Hierbij
wordt een zygote (bevruchte eicel) gevormd. Aan de bevruchting gaan stappen vooraf:
- Een aantal zaadcellen dringt door de follikelcellen heen. Deze follikelcellen voorzien
de eicel van voeding.
- Zaadcellen maken contact met de eischil. Dit is een eiwitlaag om de eicel heen.
- Zaadcellen geven enzymen af die de eischil ter plekke afbreken. Eén zaadcel dringt
uiteindelijk door tot het celmembraan van de eicel.
- De zaadcel geeft zijn kern aan de eicel af. Het DNA van de spermacel komt in de
celkern bij het DNA van de eicel.
Ongeveer drie dagen later is er een klompje van zestien cellen gevormd. Deze eerste delingen
heten de klievingsdelingen. Hierbij treedt er geen plasmagroei op, de cellen groeien niet.
Innesteling en ontwikkeling
De ontwikkeling van het embryo en de baarmoeder gaat als volgt:
- Door de klievingsdelingen ontstaat uit een bevruchte eicel een klompje cellen. Na vijf
dagen bestaat uit embryo uit zo’n honderd cellen. Eén of twee dagen later vindt de
innesteling plaats: het klompje cellen zet zich vast in het baarmoederslijmvlies.
- Binnenin ontstaat een blastulaholte, omgeven door de trofoblast. Deze cellen vormen
het begin van de placenta. Uit de cellen van de kiemschijf ontwikkelt het embryo.
- Eerst delen de kiemschijfcellen, waardoor er twee holtes worden gevormd: het
dooierblaasje (klein) en de amniumholte (groot en groeit mee met embryo).
- De trofoblast vormt uitstulpingen; vlokken die tussen de cellen van het
baarmoedervlies ingroeien en later het embryonale deel van de placenta vormen.
- Tussen de trofoblast en kiemschijf ontstaat de hechtsteel, de navelstreng.
- Cellen rond de amnionholte komen tegen de trofoblast te liggen. Het dooierblaasje
vormt de eerste bloedcellen, daarna de lever en het rode beenmerg.
- De amnionholte groeit en vult ten slotte de hele blastulaholte. Hij is gevuld met
vruchtwater.
- Het vruchtwater is omgeven door twee vruchtvliezen; het amnion (binnenste) en het
chorion (buitenste, trofoblast).
De trofoblast produceert verschillende stoffen, zoals het hormoon HCG. Met een
zwangerschapstest is het hormoon aan te tonen.
Ontwikkeling geslachtsorganen
