Hoorcollege 7 ERB: Omvang rechten EVRM
Dit college gaat dieper in over hoe ver de bescherming van de rechten van de EVRM reikt.
Traditioneel beschermen mensenrechten het individu tegen de inmenging van de overheid.
Op twee manieren zijn deze mensenrechten ‘uitgebreid’. Ten eerste kunnen mensenrechten
niet alleen de overheid verplichten om iets niet te doen. Er kan ook een verplichting bestaan
voor de overheid om op te treden. Deze verplichting zijn niet alleen te vinden buiten het
EVRM. Ze zijn ook te vinden in verdragen die zien op sociaal economische rechten. Dit is het
leerstuk van de positieve verplichtingen. De tweede uitbreiding is dat mensenrechten
interessant zijn in de verhouding tussen burger en de staat. De mensenrechten kunnen ook
ingeroepen worden om problemen met medeburgers te kunnen afdekken. De tweede
uitbreiding is dus dat de mensenrechten ook horizontaal kunnen worden ingeroepen.
Sociaal economische mensenrechten
Klassieke mensenrechten zijn verboden op overheidsoptreden. Dit is het verbod op
inmenging. Dit wordt ook wel negatieve rechten genoemd. Daartegenover staan de sociaal
economische rechten. Dit is de verplichting tot overheidsoptreden. Deze worden als
positieve rechten aangeduid. De grondslag tot de verplichting tot overheidshandelen ligt bij
Two concepts of Liberty. Dit is een geschrift van Isaiah Berlin. In dit geschrift zegt hij dat er
een positieve vrijheid en een negatieve vrijheid is. Dit zijn twee verschillende waarden en
deze hebben elkaar nodig. Bij negatieve vrijheid is er een gebied waarin je zelf moet kunnen
bepalen wat je doet en wat je laat. Daarnaast is er een andere waarde. Dit is de waarde dat
je de mogelijkheid hebt dat je je leven kunt vormgeven. Dit ziet op de inrichting van de
samenleving, je kunt studeren etc. Deze twee waarden hebben elkaar nodig zegt Berlin. Om
de negatieve rechten effectief te maken heb je de verwezenlijking van de positieve rechten
nodig. De sociale grondrechten zijn voor het eerst neergelegd in de Universele Verklaring
van de Rechten van de Mens. Deze verklaring is uiteindelijk vertaald in verdragen. Een van
de eerste van deze verdragen is het IVESCR.
Binnen Europa kwam er in 1961 het Europees Sociaal Handvest. Dit verdrag leidde een
slapend bestaan in het Nederlandse recht, totdat er een Europees Comité van de Sociale
Rechten werd opgericht. Naast de algemene landenrapporten kwam er een aanvullend
protocol. Waarin staat dat er klachten over de staat kan worden ingediend. Dit moet gaan om
collectieve klachten. Je kunt dit dus niet zelf als persoon doen. Dit moet een organisatie
doen. De uitspraak van het Europees Comité van de Sociale Rechten doet over deze
collectieve klachten een uitspraak. Deze uitspraken zijn niet bindend, maar het zijn
bevindingen. Deze zienswijze gaat naar een Comité van Ministers en dit Comité doet op
basis van de bevinding een aanbeveling. Er is hier dus sprake van een heel voorzichtig
klachtrecht, want het gaat hier slechts om een aanbeveling.
Positieve verplichtingen EHRM
In de tekst van het EVRM, maar ook in het travaux preparatoires (verslagen van de
onderhandelingen van het verdrag) kun je alleen iets vinden over negatieve verplichtingen.
Er staan geen positieve verplichtingen in. De positieve verplichtingen zijn ontwikkeld in de
jurisprudentie van het Hof. Helaas heeft het Hof nooit een heel duidelijk leerstuk gegeven. Er
zijn geen algemene beginselen, maar slechts een theorievorming op basis van afzonderlijke
uitspraken.
Volgens het Hof kan je uit de bewoordingen van sommige bepalingen kun je een verplichting
tot handelingen afleiden. In art. 8 EVRM gaat het over het recht op eerbiediging van je
gezinsleven en je privacy. Volgens het Hof is eerbiedigen een actief werkwoord. De staat
moet daar actief optreden om te zorgen dat gezinnen hun gezinsleven kunnen uitoefenen. In
Dit college gaat dieper in over hoe ver de bescherming van de rechten van de EVRM reikt.
Traditioneel beschermen mensenrechten het individu tegen de inmenging van de overheid.
Op twee manieren zijn deze mensenrechten ‘uitgebreid’. Ten eerste kunnen mensenrechten
niet alleen de overheid verplichten om iets niet te doen. Er kan ook een verplichting bestaan
voor de overheid om op te treden. Deze verplichting zijn niet alleen te vinden buiten het
EVRM. Ze zijn ook te vinden in verdragen die zien op sociaal economische rechten. Dit is het
leerstuk van de positieve verplichtingen. De tweede uitbreiding is dat mensenrechten
interessant zijn in de verhouding tussen burger en de staat. De mensenrechten kunnen ook
ingeroepen worden om problemen met medeburgers te kunnen afdekken. De tweede
uitbreiding is dus dat de mensenrechten ook horizontaal kunnen worden ingeroepen.
Sociaal economische mensenrechten
Klassieke mensenrechten zijn verboden op overheidsoptreden. Dit is het verbod op
inmenging. Dit wordt ook wel negatieve rechten genoemd. Daartegenover staan de sociaal
economische rechten. Dit is de verplichting tot overheidsoptreden. Deze worden als
positieve rechten aangeduid. De grondslag tot de verplichting tot overheidshandelen ligt bij
Two concepts of Liberty. Dit is een geschrift van Isaiah Berlin. In dit geschrift zegt hij dat er
een positieve vrijheid en een negatieve vrijheid is. Dit zijn twee verschillende waarden en
deze hebben elkaar nodig. Bij negatieve vrijheid is er een gebied waarin je zelf moet kunnen
bepalen wat je doet en wat je laat. Daarnaast is er een andere waarde. Dit is de waarde dat
je de mogelijkheid hebt dat je je leven kunt vormgeven. Dit ziet op de inrichting van de
samenleving, je kunt studeren etc. Deze twee waarden hebben elkaar nodig zegt Berlin. Om
de negatieve rechten effectief te maken heb je de verwezenlijking van de positieve rechten
nodig. De sociale grondrechten zijn voor het eerst neergelegd in de Universele Verklaring
van de Rechten van de Mens. Deze verklaring is uiteindelijk vertaald in verdragen. Een van
de eerste van deze verdragen is het IVESCR.
Binnen Europa kwam er in 1961 het Europees Sociaal Handvest. Dit verdrag leidde een
slapend bestaan in het Nederlandse recht, totdat er een Europees Comité van de Sociale
Rechten werd opgericht. Naast de algemene landenrapporten kwam er een aanvullend
protocol. Waarin staat dat er klachten over de staat kan worden ingediend. Dit moet gaan om
collectieve klachten. Je kunt dit dus niet zelf als persoon doen. Dit moet een organisatie
doen. De uitspraak van het Europees Comité van de Sociale Rechten doet over deze
collectieve klachten een uitspraak. Deze uitspraken zijn niet bindend, maar het zijn
bevindingen. Deze zienswijze gaat naar een Comité van Ministers en dit Comité doet op
basis van de bevinding een aanbeveling. Er is hier dus sprake van een heel voorzichtig
klachtrecht, want het gaat hier slechts om een aanbeveling.
Positieve verplichtingen EHRM
In de tekst van het EVRM, maar ook in het travaux preparatoires (verslagen van de
onderhandelingen van het verdrag) kun je alleen iets vinden over negatieve verplichtingen.
Er staan geen positieve verplichtingen in. De positieve verplichtingen zijn ontwikkeld in de
jurisprudentie van het Hof. Helaas heeft het Hof nooit een heel duidelijk leerstuk gegeven. Er
zijn geen algemene beginselen, maar slechts een theorievorming op basis van afzonderlijke
uitspraken.
Volgens het Hof kan je uit de bewoordingen van sommige bepalingen kun je een verplichting
tot handelingen afleiden. In art. 8 EVRM gaat het over het recht op eerbiediging van je
gezinsleven en je privacy. Volgens het Hof is eerbiedigen een actief werkwoord. De staat
moet daar actief optreden om te zorgen dat gezinnen hun gezinsleven kunnen uitoefenen. In
