Leerdoelen probleem 6
Leerdoel 1: Wat is het lot van handelingen die de gefailleerde na zijn faillietverklaring verricht?
Hier moet onder andere art. 35 Fw worden besproken. Niet ingaan op 3:24 BW.
In principe vindt bij het faillissement loskoppeling van de gefailleerde van zijn vermogen plaats (20 Fw). Hiervan is ook gevolg dat hij geen
betalingen meer mag ontvangen.
Deze loskoppeling heeft alleen effect op zijn vermogen. De gefailleerde wordt niet handelingsonbekwaam. Hij kan slechts geen rechtsgeldige
beschikkingshandelingen meer verrichten. Andere rechtshandelingen zijn steeds geldig, hieronder zal alleen worden ingegaan op
beschikkingshandelingen.
De curator wordt in de plaats van de gefailleerde belast met het beheer van de boedel (68 Fw).
Volgens 20 Fw behoren ook goederen die een persoon gedurende het faillissement verwerft tot de boedel. Dus ook na de faillissement verkregen
goederen vallen in de boedel. Hierop bestaan een aantal uitzonderingen (21-22a Fw).
Een gefailleerde mag zoals gezegd niet over zijn boedel beschikken (23 Fw). Hierbij hoort volgens 23 Fw de gehele dag van faillietverklaring, dus
vanaf 00:00.
De gevolgen van de beschikkingsonbevoegdheid worden verder uitgewerkt in 35 Fw.
Soms worden derden die niet van het faillissement wisten beschermd:
- 35 lid 1 Fw: verkrijgers en vuistpandhouders roerende zaken: periode tussen dag van faillietverklaring (00:00) en moment van
bekendmaking in Staatscourant.
- 3:24 BW (hoeft niet verder te worden besproken).
Verbintenissen van de gefailleerde die na faillietverklaring ontstaan, kunnen in beginsel niet op de boedel worden verhaald (24 Fw). Hierop bestaan
uitzonderingen:
- 24 Fw: een post-faillissementsschuld kan worden verhaald op de boedel als de boedel gebaat is als gevolg van de verbintenis (bijv. een
lening die zeer goed uitpakt).
- 24 Fw + stelsel Faillissementswet volgens de HR: een vordering ná faillietverklaring mag ter verificatie worden ingediend indien die
vordering al vóór faillietverklaring besloten lag in een rechtsverhouding tussen crediteur en later gefailleerde.
De HR geeft aan dat dit ook geldt voor OD's, bijvoorbeeld wanneer de fout is begaan vóór faillietverklaring, maar de schade post dato
faillietverklaring is ontstaan.
- Boedelschulden (faillissementskosten): deze kosten ontstaan na het faillissement en kunnen toch op de boedel verhaald worden, zelf
boven alle andere schulden.
Als de debiteur van een pre-faillissementsvordering te goeder trouw na de faillietverklaring betaald aan de gefailleerde geeft 52 Fw regels. Bij hoge
uitzondering wordt hij bevrijd geacht maar hoofdregel is dat alleen bevrijdend betaald kan worden aan de curator. Het artikel geeft twee
uitzonderingen:
- 52 lid 3 Fw: debiteur hoeft niet nogmaals te betalen als de betaling ten bate van de boedel is gekomen (bijv. Als betaling uiteindelijk toch
in handen van de curator komt).
- 52 lid 1 Fw: betalende kan zich verweren met een beroep op onwetendheid van de faillietverklaring.
Leerdoel 2: Kan de curator optreden tegen handelingen die de gefailleerde vóór zijn faillissement heeft verricht?
Niet ingaan op 3:45 BW.
We kennen hierbij het faillissementspauliana van 42 Fw, deze lijkt op de 'gewone' pauliana van 3:45 BW.
42 Fw kan door de curator worden ingeroepen indien er (1) voor faillissement (2) door de later gefailleerde een (3) onverplichte (4) rechtshandeling
is verricht, waarvan (5) de schuldenaar bij het verrichten wist of behoorde te weten dat (6) benadeling van de schuldeiser daarvan het gevolg ging
zijn.
Van deze wetenschap is sprake indien ten tijde van de handeling het faillissement en een tekort daarin met een redelijke mate van
waarschijnlijkheid waren te voorzien voor de schuldenaar en degene met of jegens wie de schuldenaar de rechtshandeling verrichte (ABN
Ambro/Van Dooren q.q. III).
Het gevolg: het vervreemde goed valt met terugwerkende kracht terug in de failliete boedel (3:53 BW jo. 51 lid 1 Fw).
Daarnaast heeft de curator nog een aantal bevoegdheden. Iemand die zich inlaat met een benadelende transactie, kan onder omstandigheden als
(mede)pleger van onrechtmatige daad worden gezien.
Hier is sprake van een OD tegen alle crediteuren.
De curator mag de schadevergoedingsvordering instellen.
Voldoet een later gefailleerde in het zich van faillissement de vordering van een crediteur, dan is dat een verplichte betaling en staat 42 Fw niet
open. Daarom kan onder twee omstandigheden een betaling van een opeisbare schuld worden vernietigd met een beroep op 47 Fw:
Leerdoel 1: Wat is het lot van handelingen die de gefailleerde na zijn faillietverklaring verricht?
Hier moet onder andere art. 35 Fw worden besproken. Niet ingaan op 3:24 BW.
In principe vindt bij het faillissement loskoppeling van de gefailleerde van zijn vermogen plaats (20 Fw). Hiervan is ook gevolg dat hij geen
betalingen meer mag ontvangen.
Deze loskoppeling heeft alleen effect op zijn vermogen. De gefailleerde wordt niet handelingsonbekwaam. Hij kan slechts geen rechtsgeldige
beschikkingshandelingen meer verrichten. Andere rechtshandelingen zijn steeds geldig, hieronder zal alleen worden ingegaan op
beschikkingshandelingen.
De curator wordt in de plaats van de gefailleerde belast met het beheer van de boedel (68 Fw).
Volgens 20 Fw behoren ook goederen die een persoon gedurende het faillissement verwerft tot de boedel. Dus ook na de faillissement verkregen
goederen vallen in de boedel. Hierop bestaan een aantal uitzonderingen (21-22a Fw).
Een gefailleerde mag zoals gezegd niet over zijn boedel beschikken (23 Fw). Hierbij hoort volgens 23 Fw de gehele dag van faillietverklaring, dus
vanaf 00:00.
De gevolgen van de beschikkingsonbevoegdheid worden verder uitgewerkt in 35 Fw.
Soms worden derden die niet van het faillissement wisten beschermd:
- 35 lid 1 Fw: verkrijgers en vuistpandhouders roerende zaken: periode tussen dag van faillietverklaring (00:00) en moment van
bekendmaking in Staatscourant.
- 3:24 BW (hoeft niet verder te worden besproken).
Verbintenissen van de gefailleerde die na faillietverklaring ontstaan, kunnen in beginsel niet op de boedel worden verhaald (24 Fw). Hierop bestaan
uitzonderingen:
- 24 Fw: een post-faillissementsschuld kan worden verhaald op de boedel als de boedel gebaat is als gevolg van de verbintenis (bijv. een
lening die zeer goed uitpakt).
- 24 Fw + stelsel Faillissementswet volgens de HR: een vordering ná faillietverklaring mag ter verificatie worden ingediend indien die
vordering al vóór faillietverklaring besloten lag in een rechtsverhouding tussen crediteur en later gefailleerde.
De HR geeft aan dat dit ook geldt voor OD's, bijvoorbeeld wanneer de fout is begaan vóór faillietverklaring, maar de schade post dato
faillietverklaring is ontstaan.
- Boedelschulden (faillissementskosten): deze kosten ontstaan na het faillissement en kunnen toch op de boedel verhaald worden, zelf
boven alle andere schulden.
Als de debiteur van een pre-faillissementsvordering te goeder trouw na de faillietverklaring betaald aan de gefailleerde geeft 52 Fw regels. Bij hoge
uitzondering wordt hij bevrijd geacht maar hoofdregel is dat alleen bevrijdend betaald kan worden aan de curator. Het artikel geeft twee
uitzonderingen:
- 52 lid 3 Fw: debiteur hoeft niet nogmaals te betalen als de betaling ten bate van de boedel is gekomen (bijv. Als betaling uiteindelijk toch
in handen van de curator komt).
- 52 lid 1 Fw: betalende kan zich verweren met een beroep op onwetendheid van de faillietverklaring.
Leerdoel 2: Kan de curator optreden tegen handelingen die de gefailleerde vóór zijn faillissement heeft verricht?
Niet ingaan op 3:45 BW.
We kennen hierbij het faillissementspauliana van 42 Fw, deze lijkt op de 'gewone' pauliana van 3:45 BW.
42 Fw kan door de curator worden ingeroepen indien er (1) voor faillissement (2) door de later gefailleerde een (3) onverplichte (4) rechtshandeling
is verricht, waarvan (5) de schuldenaar bij het verrichten wist of behoorde te weten dat (6) benadeling van de schuldeiser daarvan het gevolg ging
zijn.
Van deze wetenschap is sprake indien ten tijde van de handeling het faillissement en een tekort daarin met een redelijke mate van
waarschijnlijkheid waren te voorzien voor de schuldenaar en degene met of jegens wie de schuldenaar de rechtshandeling verrichte (ABN
Ambro/Van Dooren q.q. III).
Het gevolg: het vervreemde goed valt met terugwerkende kracht terug in de failliete boedel (3:53 BW jo. 51 lid 1 Fw).
Daarnaast heeft de curator nog een aantal bevoegdheden. Iemand die zich inlaat met een benadelende transactie, kan onder omstandigheden als
(mede)pleger van onrechtmatige daad worden gezien.
Hier is sprake van een OD tegen alle crediteuren.
De curator mag de schadevergoedingsvordering instellen.
Voldoet een later gefailleerde in het zich van faillissement de vordering van een crediteur, dan is dat een verplichte betaling en staat 42 Fw niet
open. Daarom kan onder twee omstandigheden een betaling van een opeisbare schuld worden vernietigd met een beroep op 47 Fw:
