Samenvatting: Economisch Recht 2022 Yara Van Dingenen
Hoofdstuk 1: de bronnen van
het economisch recht
In het economisch recht zijn er klassieke rechtsbronnen:
❖ De wetgeving;
❖ De rechtspraak;
❖ De gewoonte;
❖ De rechtsleer.
De wetgeving
De wetgeving wordt onderverdeeld onder het internationaal en het
nationaal recht.
Het traditionele internationale recht
Het gaat om een aantal bi- of multilaterale verdragen tussen soevereine
staten. Ze komen tot stand door onderhandeling en worden van kracht al
en wanneer de nationale parlementen ze goedkeuren (ratificeren).
De Europese Unie
Dit is een supranationale politieke instelling. Dit betekend dat de EU zelf
politieke organen en procedures heeft om wetgeving uit te vaardigen.
De EU heeft daartoe 5 instellingen:
❖ Het Europees Parlement;
❖ De Raad (van de Europese Unie);
❖ De Europese commissie;
❖ Het Hof van Justitie van de Europese Unie;
❖ De Rekenkamer.
Het Europees parlement en de Europese Raad zijn de wetgevende organen
van de EU. Ze werken voor de meeste aangelegenheden op voet van
gelijkheid. Alleen de Europese Commissie kan het initiatief nemen om
wetgeving voor te stellen.
Naast de verdragen (= afspraken over werking en bevoegdheden van de
EU) zijn er 3 vormen van Europese wetgeving die de instellingen kunnen
uitvaardigen:
❖ Richtlijnen; (nationale overheden van de lidstaten zijn verplicht om
deze op te nemen en te verwerken in hun eigen wetgeving)
❖ Verordeningen; (algemene en volledige reglementering die
rechtstreeks van toepassing is in alle lidstaten)
❖ Besluiten. (bijzondere besluiten die alleen op de uitdrukkelijk
aangeduide bestemmeling van toepassing zijn)
1
, Samenvatting: Economisch Recht 2022 Yara Van Dingenen
Nationale wetgeving
Er kunnen Koninklijke besluiten worden uitgewerkt. Deze zijn nodig voor
het uitvoeren van bepaalde wetten. Daarnaast kennen we ook
Ministeriële besluiten, deze zijn genomen door de ministers individueel.
Federale wetten:
❖ Wetboek Economisch Recht (WER)
❖ Vennootschapswetgeving
❖ Burgerlijk Wetboek
In België ook regionale wetgeving. Dit zijn de decreten en de ordonnanties
van de gemeenschappen en gewesten.
Rechtspraak
Dit zijn beslissingen die worden uitgesproken door diverse rechtscolleges.
Het is juridisch niet bindend maar toch een belangrijke rechtsbron voor
rechters. Ze kunnen hiernaar teruggrijpen.
Gewoonte
Dit zijn welbepaalde en herhaalde handelswijzen die als algemeen
verbindend worden aanvaard.
Rechtsleer
Het geheel van studies geschreven door rechtsgeleerden. Rechtsleer is een
indirecte rechtsbron omdat het de rechtspraak kan beïnvloed.
2
, Samenvatting: Economisch Recht 2022 Yara Van Dingenen
Hoofdstuk 2: De
ondernemingsrechtbank
Het bestaan van de ondernemingsrechtbank is een van de zichtbaarste
uitingen van de specificiteit van het ondernemingsrecht.
De werking en de organisatie van de ondernemingsrechtbank is
vastgelegd in het Gerechtelijk Wetboek. (artikel 573 Ger. W.)
Samenstelling
Er is een ondernemingsrechtbank in elk ambtsgebied van het hof van
beroep.
Er zijn 9 ondernemingsrechtbanken:
❖ Antwerpen
❖ Brussel Nederlands
❖ Brussel Frans
❖ Leuven
❖ Gent
❖ Eupen
❖ Luik
❖ Henegouwen
❖ Nijvel
Sommige hebben meerdere/lokale afdelingen.
Afhankelijk van de grootte van de afdeling, telt de
ondernemingsrechtbank meer kamers.
Elke kamer bestaat uit:
❖ Een voorzitter (beroepsmagistraat)
❖ Twee lekenrechters = rechters in ondernemingszaken
❖ Griffier
❖ In een aantal gevallen: moet een magistraat van het openbaar
ministerie advies geven. Het openbaar ministerie = procureur des
konings bijgestaan door substituten
Het voordeel van de samenstelling met een beroepsmagistraat en twee
lekenrechters is dat de lekenrechters meer voeling hebben met de
ondernemingen en het economisch leven.
Bevoegdheden
De ondernemingsrechtbank is bevoegd voor alle geschillen tussen
ondernemingen. Een niet-onderneming die een vordering tegen een
3
, Samenvatting: Economisch Recht 2022 Yara Van Dingenen
onderneming instelt, kan die eveneens voor de ondernemingsrechtbank
brengen. Andersom kan dat NIET.
Als een onderneming een procedure wilt opstarten tegen een niet-
onderneming, dan moet de zaak voor de vrederechter of de rechtbank
van eerste aanleg gebracht worden.
De ondernemingsrechtbank is wel bevoegd voor een aantal specifieke
geschillen, zelfs als de partijen geen onderneming zijn.
❖ Geschillen tussen vennoten van een vennootschap
❖ Geschillen met betrekking tot wisselbrieven
❖ Geschillen die bestaan uit een faillissement
Procedures
De gewone procedure kent 3 kernmomenten:
❖ De dagvaarding (waarbij de eiser de verweerder voor de bevoegde
rechtbank brengen)
❖ De openbare terechtzitting (waar de partijen hun zaak bepleiten)
❖ Het vonnis (genomen door een hof) / Arrest (genomen door een
rechtbank)
Bij B2B is er een bijzondere procedure voor invordering van niet-betwiste
geldschulden. Hierbij moet het dossier voorgelegd worden aan een
advocaat die de zaak doorstuurt naar een gerechtsdeurwaarder. Die
maant een laatste maal aan. Bij gebreke aan reactie maakt hij een pv
van niet-betwisting op. Dat pv heeft dan dezelfde waarde als een
klassiek vonnis.
4
Hoofdstuk 1: de bronnen van
het economisch recht
In het economisch recht zijn er klassieke rechtsbronnen:
❖ De wetgeving;
❖ De rechtspraak;
❖ De gewoonte;
❖ De rechtsleer.
De wetgeving
De wetgeving wordt onderverdeeld onder het internationaal en het
nationaal recht.
Het traditionele internationale recht
Het gaat om een aantal bi- of multilaterale verdragen tussen soevereine
staten. Ze komen tot stand door onderhandeling en worden van kracht al
en wanneer de nationale parlementen ze goedkeuren (ratificeren).
De Europese Unie
Dit is een supranationale politieke instelling. Dit betekend dat de EU zelf
politieke organen en procedures heeft om wetgeving uit te vaardigen.
De EU heeft daartoe 5 instellingen:
❖ Het Europees Parlement;
❖ De Raad (van de Europese Unie);
❖ De Europese commissie;
❖ Het Hof van Justitie van de Europese Unie;
❖ De Rekenkamer.
Het Europees parlement en de Europese Raad zijn de wetgevende organen
van de EU. Ze werken voor de meeste aangelegenheden op voet van
gelijkheid. Alleen de Europese Commissie kan het initiatief nemen om
wetgeving voor te stellen.
Naast de verdragen (= afspraken over werking en bevoegdheden van de
EU) zijn er 3 vormen van Europese wetgeving die de instellingen kunnen
uitvaardigen:
❖ Richtlijnen; (nationale overheden van de lidstaten zijn verplicht om
deze op te nemen en te verwerken in hun eigen wetgeving)
❖ Verordeningen; (algemene en volledige reglementering die
rechtstreeks van toepassing is in alle lidstaten)
❖ Besluiten. (bijzondere besluiten die alleen op de uitdrukkelijk
aangeduide bestemmeling van toepassing zijn)
1
, Samenvatting: Economisch Recht 2022 Yara Van Dingenen
Nationale wetgeving
Er kunnen Koninklijke besluiten worden uitgewerkt. Deze zijn nodig voor
het uitvoeren van bepaalde wetten. Daarnaast kennen we ook
Ministeriële besluiten, deze zijn genomen door de ministers individueel.
Federale wetten:
❖ Wetboek Economisch Recht (WER)
❖ Vennootschapswetgeving
❖ Burgerlijk Wetboek
In België ook regionale wetgeving. Dit zijn de decreten en de ordonnanties
van de gemeenschappen en gewesten.
Rechtspraak
Dit zijn beslissingen die worden uitgesproken door diverse rechtscolleges.
Het is juridisch niet bindend maar toch een belangrijke rechtsbron voor
rechters. Ze kunnen hiernaar teruggrijpen.
Gewoonte
Dit zijn welbepaalde en herhaalde handelswijzen die als algemeen
verbindend worden aanvaard.
Rechtsleer
Het geheel van studies geschreven door rechtsgeleerden. Rechtsleer is een
indirecte rechtsbron omdat het de rechtspraak kan beïnvloed.
2
, Samenvatting: Economisch Recht 2022 Yara Van Dingenen
Hoofdstuk 2: De
ondernemingsrechtbank
Het bestaan van de ondernemingsrechtbank is een van de zichtbaarste
uitingen van de specificiteit van het ondernemingsrecht.
De werking en de organisatie van de ondernemingsrechtbank is
vastgelegd in het Gerechtelijk Wetboek. (artikel 573 Ger. W.)
Samenstelling
Er is een ondernemingsrechtbank in elk ambtsgebied van het hof van
beroep.
Er zijn 9 ondernemingsrechtbanken:
❖ Antwerpen
❖ Brussel Nederlands
❖ Brussel Frans
❖ Leuven
❖ Gent
❖ Eupen
❖ Luik
❖ Henegouwen
❖ Nijvel
Sommige hebben meerdere/lokale afdelingen.
Afhankelijk van de grootte van de afdeling, telt de
ondernemingsrechtbank meer kamers.
Elke kamer bestaat uit:
❖ Een voorzitter (beroepsmagistraat)
❖ Twee lekenrechters = rechters in ondernemingszaken
❖ Griffier
❖ In een aantal gevallen: moet een magistraat van het openbaar
ministerie advies geven. Het openbaar ministerie = procureur des
konings bijgestaan door substituten
Het voordeel van de samenstelling met een beroepsmagistraat en twee
lekenrechters is dat de lekenrechters meer voeling hebben met de
ondernemingen en het economisch leven.
Bevoegdheden
De ondernemingsrechtbank is bevoegd voor alle geschillen tussen
ondernemingen. Een niet-onderneming die een vordering tegen een
3
, Samenvatting: Economisch Recht 2022 Yara Van Dingenen
onderneming instelt, kan die eveneens voor de ondernemingsrechtbank
brengen. Andersom kan dat NIET.
Als een onderneming een procedure wilt opstarten tegen een niet-
onderneming, dan moet de zaak voor de vrederechter of de rechtbank
van eerste aanleg gebracht worden.
De ondernemingsrechtbank is wel bevoegd voor een aantal specifieke
geschillen, zelfs als de partijen geen onderneming zijn.
❖ Geschillen tussen vennoten van een vennootschap
❖ Geschillen met betrekking tot wisselbrieven
❖ Geschillen die bestaan uit een faillissement
Procedures
De gewone procedure kent 3 kernmomenten:
❖ De dagvaarding (waarbij de eiser de verweerder voor de bevoegde
rechtbank brengen)
❖ De openbare terechtzitting (waar de partijen hun zaak bepleiten)
❖ Het vonnis (genomen door een hof) / Arrest (genomen door een
rechtbank)
Bij B2B is er een bijzondere procedure voor invordering van niet-betwiste
geldschulden. Hierbij moet het dossier voorgelegd worden aan een
advocaat die de zaak doorstuurt naar een gerechtsdeurwaarder. Die
maant een laatste maal aan. Bij gebreke aan reactie maakt hij een pv
van niet-betwisting op. Dat pv heeft dan dezelfde waarde als een
klassiek vonnis.
4
