LEIDRAAD BIJ DE ONDERWIJSLEERACTIVITEIT VISUEEL COMFORT:
Opmerkingen: wanneer getalwaarden moeten gekend zijn, dan staat dit expliciet vermeld in deze leidraad!
Deel 2
• met eigen bewoording de geïntegreerde aanpak bij daglichtplanning kunnen omschrijven
Het plan van kunstverlichting start met de mogelijkheden van daglichttoetreding waarbij in eerste instantie de
kenmerken van de site worden beschouwd (de zonnebaan, schaduwgevende elementen in de omgeving, …enz.).
In het programma van eisen worden ambities vastgelegd zoals de daglichtambitie van het gebouw, die afhankelijk is
van de gebouwfuncties. Ook zonering in het gebouw komt daarbij aan bod: sommige ruimtes zullen meer en een
ander type licht nodig hebben dan andere ruimtes, soms is werkplekverlichting nodig, soms enkel
omgevingsverlichting en accentverlichting.
De gevelcompositie met daglichtopeningen is daar een antwoord op. Daarbij wordt meteen de link gelegd met
thermische isolatie, akoestische isolatie, binnenklimaatvoorzieningen enzovoort.
Lichtspreiding optimaliseren in de binnenruimte gebeurt door een doordachte keuze van afwerkingsmaterialen. Ook
hierbij is niet alleen licht van belang, maar ook akoestiek en thermisch gedrag van bijvoorbeeld harde materialen en
ook duurzaamheid van materialen.
Daglichtsystemen dragen heel erg bij tot optimaal benutten van daglicht. Waar en wanneer daglicht niet beschikbaar
is, bevordert een energie-efficiënt plan voor kunstverlichting het visueel comfort.
Om notie te krijgen van de impact van lichtbronnen in het ontwerpvoorstel is simulatie nodig.
• met eigen bewoording kunnen uitleggen waarom het belangrijk is bij het lichtontwerp van een bepaalde ruimte de
leeftijd van de gebruiker van de ruimte te kennen en de soort taak te kennen die in die ruimte moet worden
uitgeoefend (ruimtegebruik)
1) Taak; detail, contrast, tijdsspanne waarbinnen het zicht varieert (sommige taken vereisen hogere verlichtingssterktes:
hogere concentratie van de gebruiker vereist)
2) Leeftijd; een persoon van 60 jaar heeft 5 keer meer licht nodig dan een persoon van 40 jaar om dezelfde dingen
duidelijk te zien
• de 4 objectieve criteria voor visueel comfort, gedefinieerd in de norm voor de verlichting van binnenwerkplekken,
kunnen opsommen
→ Te verzekeren verlichtingssterkte (Em)
→ Uniformiteit (Uo)
→ Max. eengemaakte verblindingsgraad (Rugl)
→ Kleurweergave-index (Ra)
• het begrip te verzekeren verlichtingssterkte kunnen omschrijven en de notatie ervan kennen (de benaming of
referentie van een norm moet daarbij niet uit het hoofd gekend zijn)
Em te verzekeren verlichtingssterkte [lx] = minimumwaarde van de gemiddelde verlichtingssterkte op het beschouwde
oppervlak
• het begrip gemiddelde verlichtingssterkte kunnen omschrijven en de notatie ervan kennen (de benaming of referentie
van een norm moet daarbij niet uit het hoofd gekend zijn)
E gemiddelde verlichtingssterkte [lx]) = gemiddelde verlichtingssterkte op het gespecificeerde oppervlak
Opmerkingen: wanneer getalwaarden moeten gekend zijn, dan staat dit expliciet vermeld in deze leidraad!
Deel 2
• met eigen bewoording de geïntegreerde aanpak bij daglichtplanning kunnen omschrijven
Het plan van kunstverlichting start met de mogelijkheden van daglichttoetreding waarbij in eerste instantie de
kenmerken van de site worden beschouwd (de zonnebaan, schaduwgevende elementen in de omgeving, …enz.).
In het programma van eisen worden ambities vastgelegd zoals de daglichtambitie van het gebouw, die afhankelijk is
van de gebouwfuncties. Ook zonering in het gebouw komt daarbij aan bod: sommige ruimtes zullen meer en een
ander type licht nodig hebben dan andere ruimtes, soms is werkplekverlichting nodig, soms enkel
omgevingsverlichting en accentverlichting.
De gevelcompositie met daglichtopeningen is daar een antwoord op. Daarbij wordt meteen de link gelegd met
thermische isolatie, akoestische isolatie, binnenklimaatvoorzieningen enzovoort.
Lichtspreiding optimaliseren in de binnenruimte gebeurt door een doordachte keuze van afwerkingsmaterialen. Ook
hierbij is niet alleen licht van belang, maar ook akoestiek en thermisch gedrag van bijvoorbeeld harde materialen en
ook duurzaamheid van materialen.
Daglichtsystemen dragen heel erg bij tot optimaal benutten van daglicht. Waar en wanneer daglicht niet beschikbaar
is, bevordert een energie-efficiënt plan voor kunstverlichting het visueel comfort.
Om notie te krijgen van de impact van lichtbronnen in het ontwerpvoorstel is simulatie nodig.
• met eigen bewoording kunnen uitleggen waarom het belangrijk is bij het lichtontwerp van een bepaalde ruimte de
leeftijd van de gebruiker van de ruimte te kennen en de soort taak te kennen die in die ruimte moet worden
uitgeoefend (ruimtegebruik)
1) Taak; detail, contrast, tijdsspanne waarbinnen het zicht varieert (sommige taken vereisen hogere verlichtingssterktes:
hogere concentratie van de gebruiker vereist)
2) Leeftijd; een persoon van 60 jaar heeft 5 keer meer licht nodig dan een persoon van 40 jaar om dezelfde dingen
duidelijk te zien
• de 4 objectieve criteria voor visueel comfort, gedefinieerd in de norm voor de verlichting van binnenwerkplekken,
kunnen opsommen
→ Te verzekeren verlichtingssterkte (Em)
→ Uniformiteit (Uo)
→ Max. eengemaakte verblindingsgraad (Rugl)
→ Kleurweergave-index (Ra)
• het begrip te verzekeren verlichtingssterkte kunnen omschrijven en de notatie ervan kennen (de benaming of
referentie van een norm moet daarbij niet uit het hoofd gekend zijn)
Em te verzekeren verlichtingssterkte [lx] = minimumwaarde van de gemiddelde verlichtingssterkte op het beschouwde
oppervlak
• het begrip gemiddelde verlichtingssterkte kunnen omschrijven en de notatie ervan kennen (de benaming of referentie
van een norm moet daarbij niet uit het hoofd gekend zijn)
E gemiddelde verlichtingssterkte [lx]) = gemiddelde verlichtingssterkte op het gespecificeerde oppervlak
